Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00044 008680 14651458 na godz. na dobę w sumie
Wpływ przemian cywilizacyjnych na prawo administracyjne i administrację publiczną - ebook/pdf
Wpływ przemian cywilizacyjnych na prawo administracyjne i administrację publiczną - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 901
Wydawca: Wolters Kluwer Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-264-5440-0 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> administracyjne
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

'Wybór przedstawionej tematyki został podyktowany dającymi się zauważyć w ostatnich latach coraz szybszymi zmianami cywilizacyjnymi, w tym zmianami o charakterze globalnym, rzutującymi na wszystkie dziedziny życia zarówno od strony pozytywnej, jak i negatywnej. Wpływ tych zmian daje się z równą mocą odnotować także na gruncie będącym przedmiotem nauk administracyjnych w Polsce. Zmienia się administracja publiczna, zmienia się także prawo administracyjne, a zmiany te oraz ich przyczyny powinny być rejestrowane i komentowane przez naukę. Nauka powinna z nich również wyprowadzać odpowiednie wnioski, gdyż z jednej strony jej rozwój niewątpliwie zależy od tych zmian, a z drugiej strony właśnie nauka powinna się starać w jakimś stopniu nimi sterować. Są one oczywiście obiektywnie nieuniknione, ale pozostawienie ich samym sobie i niezwracanie na nie uwagi może w przyszłości dać negatywne skutki nie tylko naukowe, ale i praktyczne. (...)
Książka ma również za zadanie wskazanie pilnej potrzeby większej integracji między naukami o administracji (nauką administracji, teorią zarządzania, teorią organizacji i innymi) a nauką prawa administracyjnego. Związek między nimi, kiedyś silny i znaczący, uległ ostatnio wyraźnemu osłabieniu i koniecznością staje się zapobieżenie temu stanowi rzeczy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że dla prawa administracyjnego nauki o administracji są naturalną bazą, jakiej nie ma żadna inna gałąź prawa'.


Z przedmowy
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

AUTORZY: AGATA BARCZEWSKA-DZIOBEK EWA BOGACZ-WOJTANOWSKA ANNA BOHDAN ANNA BUDNIK JAN CABAN MONIKA CHLIPAŁA KRZYSZTOF CHOCHOWSKI JANINA CIECHANOWICZ-MCLEAN EWA CISOWSKA-SAKRAJDA PAWEŁ DĄBROWSKI RAFAŁ GODLEWSKI ANDRZEJ HERMAN ZBIGNIEW JANKU SYLWESTER JAŚKIEWICZ BARBARA JAWORSKA-DĘBSKA MICHAŁ KANIA DARIUSZ R. KIJOWSKI HELENA KISILOWSKA KATARZYNA KŁOSOWSKA-LASEK MAGDALENA MAŁECKA-ŁYSZCZEK MACIEJ KOBAK DOROTA KONOPKA DOMINIK J. KOŚCIUK BARBARA KOŻUCH MARCIN KUMALA MAŁGORZATA KUZIANIK JOANNA LEMAŃSKA JOANNA LESZCZYŃSKA PIOTR LISOWSKI MONIKA ŁACZMAŃSKA MARIUSZ MACIEJEWSKI MAGDALENA MICIŃSKA AMBROŻY MITUŚ ARTUR K. MODRZEJEWSKI PAWEŁ MYSŁOWSKI ANDRZEJ NAŁĘCZ IWONA NIŻNIK-DOBOSZ AGNIESZKA PAWŁOWSKA WIESŁAW PŁYWACZEWSKI ALEKSANDRA PUCZKO DOMINIKA SASIN-KNOTHE JULITA SITNIEWSKA JERZY SUPERNAT PATRYCJA J. SUWAJ ROBERT SUWAJ DOMINIK SYPNIEWSKI EWA SZEWCZYK HELENA SZEWCZYK MAREK SZEWCZYK EWA SZUBER-BEDNARZ KRZYSZTOF TESZNER JOANNA WEGNER-KOWALSKA MAŁGORZATA WENCLIK MONIKA ZAKRZEWSKA EWELINA ŻELASKO-MAKOWSKA WPŁYW PRZEMIAN CYWILIZACYJNYCH NA PRAWO ADMINISTRACYJNE I ADMINISTRACJĘ PUBLICZNĄ redakcja naukowa Jan Zimmermann Patrycja Joanna Suwaj Warszawa 2013 Wydanie publikacji zostało dofi nansowane przez Stowarzyszenie Edukacji Administracji Publicznej Wydawca Izabella Małecka Redaktor prowadzący Adam Choiński Opracowanie redakcyjne JustLuk Łamanie Kamila Tomecka Układ typografi czny Marta Baranowska © Copyright by Wolters Kluwer Polska SA, 2013 ISBN 978-83-264-4037-3 ISSN 1897-4392 Wydane przez: Wolters Kluwer Polska SA Redakcja Książek 01-231 Warszawa, ul. Płocka 5a tel. 22 535 82 00, fax 22 535 81 35 e-mail: ksiazki@wolterskluwer.pl www.wolterskluwer.pl księgarnia internetowa www.profi nfo.pl Spis treści Wykaz skrótów / 13 Przedmowa / 21 Wprowadzenie / 23 Część I ZagadnIenIa ogólne / 25 Rozdział 1 administracja / 27 Joanna Wegner-Kowalska administracja w czasach kryzysu / 29 Piotr Lisowski organizacja prawna administracji publicznej wobec przemian cywilizacyjnych / 45 Patrycja J. Suwaj Konsekwencje reform okresu transformacji dla współczesnej administracji publicznej w krajach europy Środkowo-Wschodniej / 63 Agata Barczewska-Dziobek Społeczeństwo informacyjne wyzwaniem dla państwa i administracji / 80 5 Spis treści Paweł Mysłowski Czy Polsce potrzebna jest nowa reforma? Wpływ przemian cywilizacyjnych na strukturę administracji i podział terytorialny kraju / 95 Ambroży Mituś e-administracja: korzyści i zagrożenia / 110 Rozdział 2 administrowanie / 125 Aleksandra Puczko Wpływ przemian cywilizacyjnych na paradygmat administrowania przez prawo / 127 Sylwester Jaśkiewicz nauka administracji wobec przemian cywilizacyjnych / 150 Ewa Szuber-Bednarz ewolucja procedur w funkcjonowaniu administracji publicznej w związku z oczekiwaniami nowoczesnego społeczeństwa / 164 Jan Caban Uwarunkowania przemian cywilizacyjnych indoeuropejskiego kręgu kulturowego oraz ich wpływ na zmieniającą się postać administracji i prawa współczesnej europy / 175 Dominik J. Kościuk, Artur K. Modrzejewski nowe technologie komunikacji w działaniu administracji – korzyści wynikające z ich wykorzystania / 185 Katarzyna Kłosowska-Lasek Wpływ przemian cywilizacyjnych na działania społeczno- -organizatorskie administracji / 203 6 Spis treści Rozdział 3 Prawo administracyjne / 217 Maciej Kobak Idea prawa administracyjnego a zmiany cywilizacyjne – uwagi aksjologiczno-prawne / 219 Zbigniew Janku Przemiany cywilizacyjne a skuteczność prawa administracyjnego / 234 Dariusz R. Kijowski Programy, plany i strategie jako podstawa działań organów administracji publicznej / 243 Robert Suwaj Prawo do dobrej administracji a dobra administracja na przykładzie wybranej regulacji prawnej / 266 Jerzy Supernat Procedury administracyjne w Unii europejskiej (sprawozdanie z konferencji Towards an EU administrative procedure law? – Bruksela 15–16 marca 2012 r.) / 280 Część II ZagadnIenIa SZCZegółoWe / 305 Rozdział 4 administracja / 307 Anna Budnik Instytucjonalizacja jako rezultat przemian cywilizacyjnych w angielskim i polskim obszarze szkolnictwa wyższego / 309 Wiesław Pływaczewski Kryminologia jako narzędzie definiowania zagrożeń cywilizacyjnych w obszarze administracji publicznej / 328 7 Spis treści Rozdział 5 administrowanie / 343 Barbara Kożuch Cele i korzyści współpracy organizacji publicznych i pozarządowych / 345 Ewa Bogacz-Wojtanowska etyczne problemy w ramach procesów współpracy organizacji pozarządowych i publicznych / 365 Agnieszka Pawłowska Partnerstwo międzysektorowe jako forma współrządzenia w świetle badań / 385 Anna Bohdan Partycypacja społeczna w tworzeniu jednostek pomocniczych gminy – kryzys czy rozwój w dobie przemian cywilizacyjnych? / 399 Monika Zakrzewska Partycypacja publiczna w ochronie środowiska w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych. Wybrane zagadnienia / 418 Magdalena Małecka-Łyszczek Pojęcie współdziałania ze szczególnym uwzględnieniem współdziałania administracji publicznej z podmiotami ekonomii społecznej / 438 Monika Chlipała Regulacje prawne dotyczące inicjatywy lokalnej jako formy realizacji zadań publicznych / 455 Julita Sitniewska Komunikacja administracji publicznej z otoczeniem za pomocą nowych mediów – na przykładzie „otwartego rządu” Stanów Zjednoczonych / 472 8 Spis treści Andrzej Herman, Dorota Konopka Zaufanie publiczne w warunkach niekompletnej globalizacji / 488 Małgorzata Kuzianik dyrektywa InSPIRe – nowe spojrzenie na zagospodarowanie przestrzeni / 507 Joanna Leszczyńska Udostępnianie danych przestrzennych w Internecie / 524 Marcin Kumala Znaczenie elektronicznej administracji w ograniczeniu żądania zaświadczeń oraz oświadczeń przez organy administracji publicznej w sprawach z zakresu pomocy społecznej – zagadnienia wybrane / 543 Krzysztof Teszner Postęp cywilizacyjny a funkcjonowanie administracji skarbowej / 565 Joanna Lemańska Zarządzanie gospodarką odpadami jako wyzwanie cywilizacyjne administracji w XXI w. / 582 Małgorzata Wenclik Zmiany w podejściu administracji publicznej do klientów niepełnosprawnych / 596 Dominika Sasin-Knothe Zaufanie jako pozaprawny czynnik stosowania mediacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 613 Ewa Cisowska-Sakrajda Systemy teleinformatyczne a komunikacja państw współdziałających w dochodzeniu należności pieniężnych w trybie egzekucji administracyjnej / 629 9 Spis treści Rafał Godlewski Informatyzacja rejestrów publicznych jako przejaw wpływu przemian cywilizacyjnych na administrację i prawo administracyjne na przykładzie ksiąg wieczystych oraz ewidencji gruntów i budynków / 649 Andrzej Nałęcz ochrona zwierząt a postęp cywilizacyjny / 673 Rozdział 6 Prawo administracyjne / 687 Ewa Szewczyk, Marek Szewczyk generalny akt administracyjny jako prawna forma działania administracji umożliwiająca reagowanie na wyzwania współczesności / 689 Krzysztof Chochowski Wpływ przemian cywilizacyjnych na pojęcie interesu publicznego w prawie administracyjnym / 700 Iwona Niżnik-Dobosz Uwarunkowania cywilizacyjne pojęcia kontroli w prawie administracyjnym / 714 Dominik Sypniewski Wykonywanie zadań publicznych przez samorząd zawodowy a przemiany cywilizacyjne / 732 Mariusz Maciejewski administracyjne prawo międzynarodowe. Zagadnienia definicyjne / 750 Helena Szewczyk Prawo urzędnicze a przemiany cywilizacyjne / 769 Janina Ciechanowicz-McLean Zasady koncesjonowania w prawie polskim na przykładzie gazu łupkowego / 788 10 Spis treści Paweł Dąbrowski Przeobrażenia celów prawa o cudzoziemcach i następstwa legislacyjne tych procesów / 800 Barbara Jaworska-Dębska Rozwój cywilizacyjny w Polsce przełomu XX i XXI w. a sytuacja prawna osób uzależnionych od alkoholu / 814 Michał Kania Wykładnia przepisów ustawy – Prawo o zgromadzeniach w kontekście przemian cywilizacyjnych / 830 Ewelina Żelasko-Makowska Wpływ przemian społecznych na polskie prawo meldunkowe / 846 Helena Kisilowska, Monika Łaczmańska Cywilizacyjna konieczność administracyjnoprawnej ochrony nieruchomych zabytków techniki / 866 Magdalena Micińska Instrumenty prawne służące niwelowaniu zdrowotnych, przyrodniczych i społeczno-ekonomicznych zagrożeń wynikających z wprowadzania do obrotu organizmów modyfikowanych genetycznie / 886 Wykaz skrótów dyrektywa INSPIRE EKSL Karta Konstytucja RP k.p.a k.p.c. nowelizacja z 2010 r. Akty prawne dyrektywa 2007/2/WE Parlamentu Europej- skiego i Rady z dnia 14 marca 2007 r. ustana- wiająca infrastrukturę informacji przestrzen- nej we Wspólnocie Europejskiej (INSPIRE) (Dz. Urz. UE L 108 z 25.04.2007, s. 1) Europejska Karta Samorządu Lokalnego spo- rządzona w Strasburgu dnia 15 października 1985 r. (Dz. U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607) Karta praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 83 z 30.03.2010, s. 389) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks po- stępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.) ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektó- rych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726 z późn. zm.) 13 Wykaz skrótów nowelizacja z 2011 r. o.p. p.o.ś p.p.s.a. pr. bud. pr. geol. pr. szkol. pr. tel. pr. zgrom. Regulamin pracy RM Regulamin WSA 14 ustawa z dnia 16 września 2011 r. o zmia- nie ustawy o ochronie zwierząt oraz ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 230, poz. 1373) ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordyna- cja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) ustawa z  dnia 27  kwietnia 2001  r. – Pra- wo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.) ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administra- cyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo bu- dowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geo- logiczne i górnicze (Dz. U. Nr 163, poz. 981 z późn. zm.) ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkol- nictwie wyższym (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 572 z późn. zm.) ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo tele- komunikacyjne (Dz.  U. Nr  171, poz.  1800 z późn. zm.) ustawa z dnia 5 lipca 1990 r. – Prawo o zgroma- dzeniach (Dz. U. Nr 51, poz. 297 z późn. zm.) uchwała nr 49 Rady Ministrów z dnia 19 mar- ca 2002 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. Nr 13, poz. 221 z późn. zm.) rozporządzenie Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 18 września 2003 r. – Regula- min wewnętrznego urzędowania wojewódz- kich sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 169, poz. 1646) rozporządzenie w sprawie BIP rozporządzenie w sprawie instruk- cji kancelaryjnej TFUE TUE u.d.i.p. u.d.m. u.d.p.w. u.e.l. u.e.l.d.o. u.f.p. u.i.d.p. Wykaz skrótów rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrz- nych i Administracji z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej (Dz. U. Nr 10, poz. 68) rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wyka- zów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz. U. Nr 14, poz. 67) Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej z dnia 25 marca 1957 r. (Dz. Urz. UE C 83 z 30.03.2010, s. 47, wersja skonsolidowana) Traktat o Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864/30 z późn. zm.) ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodat- kach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.) ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działal- ności pożytku publicznego i wolontariacie (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 234, poz. 1536 z późn. zm.) ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. Nr 217, poz. 1427 z późn. zm.) ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.) ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finan- sach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.) ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 z późn. zm.) 15 Wykaz skrótów u.i.i.p. u.k.w.h. u.n.c.b.r. u.n.c.n. u.o.c. u.o.z. u.o.z.o.z. u.p.e.a. u.p.o.u.a. u.p.s. u.p.z.p. u.s.d.g. ustawa z dnia 4 marca 2010 r. o infrastruk- turze informacji przestrzennej (Dz. U. Nr 76, poz. 489 z późn. zm.) ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wie- czystych i hipotece (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 z późn. zm.) ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodo- wym Centrum Badań i Rozwoju (Dz. U. Nr 96, poz. 616 z późn. zm.) ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodo- wym Centrum Nauki (Dz. U. Nr 96, poz. 617 z późn. zm.) ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzo- ziemcach (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.) ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 z późn. zm.) ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie za- bytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 z późn. zm.) ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowa- niu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 z późn. zm.) ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy oso- bom uprawnionym do alimentów (tekst jedn.: Dz. U. 2012 r. poz. 1228 z późn. zm.) ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy spo- łecznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362, z późn. zm.) ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i  zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 647 z późn. zm.) ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.) 16 u.s.g. u.s.o. u.s.p. ustawa o NIK ustawa o PIS u.u.i.ś. u.s.w. u.ś.r. u.ś.u.e. u.w.a.r. u.z.p.p. Wykaz skrótów ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn.: Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorzą- dzie powiatowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.) ustawa z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyż- szej Izbie Kontroli (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 82 z późn. zm.) ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwo- wej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 z późn. zm.) ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udo- stępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochro- nie środowiska oraz o ocenach oddziaływa- nia na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.) ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorzą- dzie województwa (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 z późn. zm.) ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadcze- niach rodzinnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.) ustawa z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 z późn. zm.) ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewo- dzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. Nr 31, poz. 206 z późn. zm.) ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach pro- wadzenia polityki rozwoju (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 z późn. zm.) 17 u.z.s. ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrud- nieniu socjalnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 225 z późn. zm.) Czasopisma i publikatory AUW BIP CBOSA EPS Gazeta WPIAUG Acta Universitatis Wratislaviensis Biuletyn Informacji Publicznej Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administra- cyjnych Europejski Przegląd Sądowy Gazeta Wydziału Prawa i Administracji Uni- wersytetu Gdańskiego Journal of Common Market Studies JCMS M. Praw. Monitor Prawniczy NISPAcee Journal The NISPAcee Journal of Public Administra- MSR Mazowsze Studia Regionalne Wykaz skrótów tion and Policy Nowe Prawo Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administra- cyjnego Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyj- nego i wojewódzkich sądów administracyjnych Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Cywilna Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego; zbiór urzędowy, Seria A Ochrona Zabytków Państwo i Prawo Prawo i Środowisko Przegląd Prawa Publicznego Przegląd Podatkowy NP ONSA ONSA WSA OSA OSNC OSNP OTK OTK-A OZ PiP PiŚ PPP Prz. Pod. 18 Wykaz skrótów Prz. Sejm. PUG Sam. Teryt. St. Iur. St. Pr.-Ek. St. Praw. Przegląd Sejmowy Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego Samorząd Terytorialny Studia Iuridica Studia Prawno-Ekonomiczne Studia Prawnicze Agencja, QAA CBA CEE CIA CIKW CMKP CU ePUAP ESDP ESPON EZD GGK GIS GUS ICT IIP INSPIRE j.s.t. KPGO Inne Quality Assurance Agency for Higher Educa- tion Centralne Biuro Antykorupcyjne Europa Środkowa i Wschodnia (Central and Eastern Europe) Centralna Agencja Wywiadowcza (Central Intelligence Agency) Centralna Informacja Ksiąg Wieczystych Centrum Medycznego Kształcenia Podyplo- mowego Cyfrowe Urzędy Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej Europejska Perspektywa Rozwoju Przestrzennego Europejska Sieć Obserwacyjna Rozwoju Tery- torialnego i Spójności Terytorialnej elektroniczne zarządzanie dokumentacją Główny Geodeta Kraju Główny Inspektor Sanitarny Główny Urząd Statystyczny Information and Communication Technologies infrastruktura informacji przestrzennej Infrastructure for Spatial Information in Europe jednostka samorządu terytorialnego Krajowy Plan Gospodarki Odpadami 19 Wykaz skrótów KPZK 2030 NDPBs NPM NSA NWS OECD ONZ PIP PKA plan SAR plany województwa RDOŚ ReNEUAL SDI SEAP SIP SKO Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 non-departmental public bodies New Public Management Naczelny Sąd Administracyjny Neo Weberian State Organizacja Współpracy Gospodarczej i Roz- woju Organizacja Narodów Zjednoczonych Państwowa Inspekcja Pracy Polska Komisja Akredytacyjna plan akcji poszukiwawczych i ratowniczych plany zagospodarowania przestrzennego wo- jewództwa regionalny dyrektor ochrony środowiska Research Network on EU Administrative Law infrastruktura danych przestrzennych Stowarzyszenie Edukacji Administracji Pub- licznej system informacji przestrzennej samorządowe kolegium odwoławcze Służba SAR Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa SN studium TK TSUE WKZ WPGO WSA WTO Sąd Najwyższy studium uwarunkowań i kierunków zagospo- darowania przestrzennego gminy Trybunał Konstytucyjny Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wojewódzki konserwator zabytków wojewódzki plan gospodarki odpadami wojewódzki sąd administracyjny Światowa Organizacja Handlu (World Trade Organization) 20 Przedmowa Niniejsza książka stanowi owoc obrad kolejnej dorocznej Konfe- rencji Naukowej Stowarzyszenia Edukacji Administracji Publicznej, która odbyła się w Krakowie w kwietniu 2012 r. przy udziale orga- nizacyjnym Katedry Prawa Administracyjnego Uniwersytetu Jagiel- lońskiego. Wybór przedstawionej tu tematyki został podyktowany dającymi się zauważyć w ostatnich latach coraz szybszymi zmianami cywiliza- cyjnymi, w tym zmianami o charakterze globalnym, rzutującymi na wszystkie dziedziny życia zarówno od strony pozytywnej, jak i nega- tywnej. Wpływ tych zmian daje się z równą mocą odnotować także na gruncie będącym przedmiotem nauk administracyjnych w Polsce. Zmienia się administracja publiczna, zmienia się także prawo admini- stracyjne, a zmiany te i ich przyczyny powinny być rejestrowane i ko- mentowane przez naukę. Nauka powinna z nich również wyprowadzać odpowiednie wnioski, gdyż z jednej strony jej rozwój niewątpliwie zależy od tych zmian, a z drugiej strony właśnie nauka powinna się starać w jakimś stopniu nimi sterować. Są one oczywiście obiektywnie nieuniknione, ale pozostawienie ich samym sobie i niezwracanie na nie uwagi może w przyszłości dać negatywne skutki nie tylko naukowe, lecz także praktyczne. Mając to wszystko na uwadze, na krakowskie obrady zaprosili- śmy przedstawicieli nauk administracyjnych ze wszystkich polskich ośrodków akademickich i poprosiliśmy ich o wypowiedzi oceniające wpływ zmian cywilizacyjnych na trzy dziedziny: na samą administra- cję publiczną, jej organizację i strukturę, na administrowanie, czyli na funkcjonowanie administracji publicznej, i na prawo administracyjne, które stanowi i powinno zawsze stanowić podstawę wszelkich tych działań w demokratycznym państwie prawnym. Ocena ta okazała się bardzo różnorodna i wszechstronna, a także cenna dla końcowych 21 Przedmowa wniosków, które nie zawsze są w pełni optymistyczne, gdyż są dziedzi- ny, w których obowiązujące prawo nie nadąża za zmianami (np. wobec tzw. e-administracji), są też dziedziny, w których administracja pub- liczna z wielką trudnością staje się administracją XXI w. Prezentowana tu książka i będąca jej źródłem konferencja miały również za zadanie wskazanie pilnej potrzeby większej integracji mię- dzy naukami o administracji (nauką administracji, teorią zarządzania, teorią organizacji i innymi) a nauką prawa administracyjnego. Zwią- zek między nimi, kiedyś silny i znaczący, uległ ostatnio wyraźnemu osłabieniu i staje się rzeczą konieczną do zapobieżenia temu stanowi rzeczy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że dla prawa administracyjne- go nauki o administracji są naturalną bazą, jakiej nie ma żadna inna gałąź prawa. Jest to baza pojęciowa (jak wyraziła się kiedyś prof. Irena Lipowicz – nauka administracji jest dla prawa administracyjnego „la- boratorium pojęć”), baza merytoryczna i baza praktyczna. Praktyczne badania nauk o administracji powinny dostarczać prawu informa- cji, jak je stanowić i jak je stosować, żeby osiągnąć optymalny sku- tek z punktu widzenia potrzeb demokratycznego państwa prawnego. I odwrotnie: prawo administracyjne, stanowiąc niezbędną podstawę wszelkich działań administracji publicznej, powinno kształtować kie- runki poszukiwań nauk o administracji. Jesteśmy przekonani, że niniejsza książka realizuje w jakimś stop- niu obydwa przedstawione powyżej zadania i będzie stanowić inspi- rację do dalszej ich realizacji. Białystok–Kraków, sierpień 2012 r. dr hab. Patrycja J. Suwaj, prof. WSAP prof. zw. dr hab. Jan Zimmermann, UJ Wprowadzenie W wystąpieniu wprowadzającym dr  hab. Michał Kulesza, prof. UW, pierwszy Prezes Zarządu Stowarzyszenia Edukacji Ad- ministracji Publicznej, podkreślił, iż administracja jest odporna na zmiany, a wręcz tym zmianom nie ulega, jedyne, co się zmienia, to granice gmin, a przecież terytorium jest czynnikiem konstytutywnym dla substancji społecznej gminy, która powinna być chroniona przed wszelkimi niekoniecznymi zmianami, czego nie zechciał zauważyć w swoim orzecznictwie Trybunał Konstytucyjny. W tym kontekście podkreślił osłabienie znaczenia doktryny prawa administracyjnego w orzecznictwie sądów administracyjnych i TK zauważając, iż Trybu- nał odrzucił w zasadzie wykorzystanie dorobku klasycznej doktryny administracyjnej, często stosując w to miejsce niejasne wartości i kry- teria orzekania. Zauważył również w swoim wystąpieniu, że zmiany w administracji publicznej i prawie administracyjnym należą do trzech kategorii. Pierwsze piętro zmian to modernizacja administracji, za- zwyczaj o charakterze technicznym (np. informatyzacja), co nieraz wymaga nie tylko zmian w prawie, lecz również w mentalności legis- latorów, urzędników i – last but not least – obywateli. Takie zmiany powinny dokonywać się na bieżąco, w miarę postępu technologiczne- go. Piętro drugie to reformy o charakterze menedżerskim, mające do- stosować dotychczasowe metody zarządzania publicznego do wyzwań i wymogów współczesności (np. bezpośrednie wybory wójta jako od- powiedź na deficyt przywództwa). Wreszcie trzecie, najwyższe piętro przemian to przekształcenia o charakterze transformacji ustrojowej, które dokonywane są jedynie wtedy, gdy następuje przełom politycz- ny, w wyniku którego trzeba dostosować struktury władzy publicznej i administracji do nowego ustroju państwowego. W XX w. Polska prze- szła taką transformację trzykrotnie (nie licząc II wojny światowej): po odzyskaniu niepodległości w 1918 r., w latach 1944–1952 i w okresie 23 Wprowadzenie 1989–1999. Profesor zakończył wystąpienie stwierdzeniem, że dzi- siejsze prace administracyjnoprawne zbyt często polegają na prostym opisie rozwiązań normatywnych, często powtarzają też dawniejsze tematy, dawno rozstrzygnięte w dyskusji naukowej, natomiast nie- zbyt chętnie podejmują wielkie wyzwania współczesności. Taki zastój intelektualny nie jest korzystny dla nauki, zwłaszcza w warunkach przemian cywilizacyjnych, z czym dzisiaj mamy do czynienia. Wyraził także nadzieję, że ta konferencja będzie naukową próbą odpowiedzi na problemy współczesne. (Paula A. Borowska, Sprawozdanie z XIII Dorocznej Konferencji SEAP/UJ, ST 2012, nr 7–8) Część I Zagadnienia ogólne Rozdział 1 Administracja Joanna Wegner-Kowalska Administracja w czasach kryzysu 1. Wprowadzenie Funkcjonowanie dzisiejszego świata rozpatrywać należy z uwzględnieniem zjawiska globalizacji, a więc ruchu w kierunku ograniczania i znoszenia barier w międzynarodowej wymianie go- spodarczej1. Globalizację cechują trzy zasadnicze zjawiska: liberaliza- cja2, integracja3 i współzależność4. Podzielam pogląd wyrażony przez 1 Por. G. Kołodko, Wędrujący świat, Warszawa 2011, s. 11 i n.; szerzej na temat zjawiska globalizacji J. Stiglitz, Globalizacja, Warszawa 2004, s. 21 i n. 2 Czyli proces poszerzania i pogłębiania swobody wchodzenia rozmaitych pod- miotów gospodarczych w związki technologiczne, organizacyjne, produkcyjne, han- dlowe, finansowe i inwestycyjne. Jest niezbywalnym warunkiem wstępnym rozwinięcia dalszych i głębszych powiązań ekonomicznych. Należy ją postrzegać wielowątkowo. Chodzi o swobodę stanowienia cen, wchodzenia w związki z partnerami (kontrakty), wolny dostęp do prowadzenia działalności gospodarczej (wejście i wyjście do biznesu, uregulowanie proceduralne bankructwa) – podaję za G. Kołodko, Wędrujący..., s. 100). 3 To jest proces stopniowego łączenia się cząstkowych rynków towarów, kapitału i siły roboczej w jeden wielki rynek. Chodzi tu też o wspieranie tego procesu rozwi- janiem reguł gry rynkowej, tworzenie struktur sprzyjających liberalizacji i integracji struktur (jak Światowa Organizacja Handlu, Międzynarodowa Organizacja Pracy), usiłowanie koordynowania polityki na skalę ponadnarodową. Taki rynek jest otwarty na różne strumienie popytu i podaży. Najbliżej takiego rynku są aukcje typu eBay. In- tegracja to także znoszenie barier rynkowych, politycznych i ekonomicznych (głównie celnych), wprowadzenie wymienialności wielu walut, obniżenie kosztów transportu i komunikacji, tworzenie zintegrowanych, ponadnarodowych struktur – podaję za G. Kołodko, Wędrujący..., s. 100–106. 4 Czyli splot uwarunkowań przyczynowo-skutkowych i sprzężeń zwrotnych między zjawiskami i procesami dziejącymi się w różnych miejscach globalnej prze- strzeni. Współzależności dotyczą nie tylko ekonomii, ale też wydarzeń kulturowych i politycznych. Można śledzić na bieżąco rozmaite wydarzenia i na nie wpływać (np. na wyniki wyborów, głosować w plebiscytach kulturalnych w Internecie). Zespalają się 29 Joanna Wegner-Kowalska J. Stiglitza, że globalizacja sama w sobie nie jest ani czymś dobrym, ani złym. Jednak jej skutki mogą przybierać zróżnicowany wymiar, pozytywny albo negatywny, w zależności od tego, czy poszczegól- ne kraje potrafią ją przyjąć we własnym rytmie5. Spośród skutków globalizacji, które mają istotne znaczenie dla niniejszych rozważań, wymienić trzeba dwa: autonomizację rynku finansowego oraz zjawi- sko szybkiego przemieszczania się w czasie i przestrzeni wszelkich zdarzeń społecznych6. Pierwszy z nich definiowany jest jako wysoka mobilność rynków kapitałowych i wyodrębnienie się rynków finan- sowych od ich materialnych podstaw wskutek intensywnego obrotu pochodnymi instrumentami finansowymi wysokiego ryzyka7. W li- teraturze ekonomicznej wskazuje się na to, że autonomizacja rynku finansowego legła u przyczyn ostatniego kryzysu finansowego, którego początek umownie datuje się na dzień 15 września 2008 r. – chwi- lę upadku banku Lehman Brothers w USA8. Dodać należy, że mo- ment ten ustalono wstecznie, kiedy ekonomistom udało się dokonać wstępnej analizy czynników, które spowodowały załamanie na rynku rynki finansowe. Ich deregulacja i liberalizacja, a następnie integracja przez szerokie stosowanie wymienialności narodowych walut i rewolucję informatyczną pociąga za sobą łańcuchowe reakcje. Oszczędzanie, pożyczanie i inwestowanie dzieje się w coraz większej mierze globalnych powiązań. Współzależne funkcjonowanie gospodarki tworzy ogólnoświatowe problemy: niestabilność przepływów spekulacyjnego kapitału finansowego i związane z tym ryzyko rozprzestrzeniania się kryzysów finansowych, zagrożenie masowymi chorobami i szeroko przenoszącymi się i rozprzestrzeniającymi się epidemiami, liczne kryzysy uchodźcze z ich destrukcyjnymi fizycznie i psychicz- nie skutkami, pornografia, zmiany niekorzystne w obrębie środowiska naturalnego, przeludnienie. Podaję za G. Kołodko, Wędrujący..., s. 106–111. 5 Por. J. Stiglitz, Globalizacja..., s. 35. 6 Oczywiście wyróżnia się znacznie więcej skutków globalizacji, jednak nawet ich wymienienie przekracza ramy niniejszego opracowania, szerzej na ten temat np. J. Kleer, Globalizacja a państwo narodowe i usługi publiczne, Warszawa 2006, s. 37 i n.; Wkład transformacji do teorii ekonomii, red. J. Kleer, A. Kondratowicz, Warszawa 2006, s. 47; A. Peeters, Globalizacja zachodniej rewolucji kulturowej. Kluczowe pojęcia, mechanizmy działania, Warszawa 2010, s. 18–32, 42–67, 73, 117. 7 M.G. Woźniak, Globalny kryzys a długookresowy rozwój zintegrowany w Polsce (w:) Współczesny kryzys światowej gospodarki a długofalowe implikacje dla rozwoju Polski, red. G. Kołodko, Biuletyn Komitetu Prognoz „Polska Plus” 2009, nr 1, s. 31. 8 Tak tamże, s. 32; por. również M.A. Kose, E. Prasad, K. Rogoff, S. Wei, Financial Globalization: Beyond the Blame Game, Finance and Development 2007, vol. 44, no 1, http://www.imf.org/external/pubs/ft/fandd/2007/03/kose.htm; T. Sedlaček, Ekonomia dobra i zła, Warszawa 2012, s. 151; Ekonomia dla prawników, red. M. Bednarski, J. Wil- kin, Warszawa 2008, s. 428; szczegółowo o pochodnych instrumentach finansowych zob. np. Ekonomia..., red. M. Bednarski, J. Wilkin, s. 167–175. 30 Administracja w czasach kryzysu w 2008 r. Drugi z podanych skutków globalizacji wyraża się w tym, że zdarzenia społeczne przenikają z niespotykaną dotąd prędkością do pozostałych dziedzin życia oraz przedostają się do tych sektorów, które dotąd pozostawały zamknięte na aktywne interakcje z rzeczy- wistością powszechną, wymuszając reperkusje także w tych gałęziach. Dzieje się tak za sprawą wszechogarniającego postępu technicznego, nowoczesnych technologii, które umożliwiają: uniwersalny, globalny transfer informacji w czasie rzeczywistym ich pozyskania lub z nie- wielkim tylko opóźnieniem oraz podjęcie niezwłocznych aktywności w konsekwencji powzięcia nowych wiadomości, również w wymiarze kompleksowym, powszechnym, światowym. Wśród zdarzeń społecz- nych, które cechują się prędkim przemieszczaniem, odnaleźć można pozytywne, takie jak dostęp do wiedzy, nowoczesnych technologii, reguł demokracji, ale i niekorzystne czy wręcz groźne, jak epidemie, zamieszki, wielkie obszary biedy9. Jednym z nich jest zasygnalizowany wcześniej kryzys finansowy. Zjawisku temu poświęcimy więcej miej- sca przede wszystkim z uwagi na wyjątkową charakterystykę jego podłoża. Jak już zaznaczyliśmy, zasadniczym czynnikiem kryzysu była autonomizacja rynku finansowego. Wytłumaczenie to jednak dla prawnika nie będzie wystarczające, jako że owa autonomizacja była możliwa właśnie dlatego, że obowiązujący przed kryzysem sy- stem prawny dopuszczał funkcjonowanie instrumentów finansowych, których zawieranie spowodowało lawinę kryzysu. Pozostawiam spe- cjalistom z zakresu finansów szerszą analizę regulacji prawnych owych wyodrębnionych transakcji, które odstawały na tyle od podstawowych instrumentów rynkowych, że zerwana została więź pomiędzy realną wartością umowy a kwotą zawieranego kontraktu. W niniejszej publikacji zamierzam zastanowić się nad tym, czy kryzys finansowy wpłynął na działalność administracji publicznej, w tym zwłaszcza powierzone jej zadania i przyznane kompetencje. Innymi słowy, przyjrzymy się, czy administracja wskutek doświad- czenia kryzysu uległa jakimkolwiek przeobrażeniom zadaniowym, czy też zachowane zostało w tej dziedzinie życia społecznego status quo. Już powiedzieliśmy, że globalizację cechują: integracja, liberalizacja i współzależność, przy czym wzajemne oddziaływania następują nie- zwykle szybko i w znacznym zakresie. Konstatacja ta sama w sobie daje asumpt do przypuszczenia, że szeroko ujmując – skutek globalizacji 9 Por. szerzej J. Kleer, Globalizacja a państwo..., s. 32. 31 Joanna Wegner-Kowalska w postaci kryzysu finansowego musiał w jakiś sposób wywrzeć wpływ na administrację. W celu ustalenia istotnych cech tych relacji posłużyć się można rozmaitymi narzędziami, w tym zwłaszcza przynależącymi do dyscyplin socjologicznych, jak np. ankieta i wywiad kwestionariu- szowy10. Jednak dla prawnika tego rodzaju metody byłyby niedosko- nałe, ponieważ nie odpowiedziałyby na podstawowe pytanie o zmiany normatywne w dziedzinie administracji bezpośrednio związane ze zjawiskiem kryzysu finansowego. W związku z tym jako podstawowe narzędzie do zrealizowania postawionego zadania potraktować nale- żało analizę tych tekstów prawnych, które powstały w reakcji na rece- sję. Obserwacja krajowej aktywności legislacyjnej w tak zakreślonym przedmiocie pozwala na wyodrębnienie jej trzech aspektów. Po pierw- sze – powstało wiele przepisów prawa w gałęzi prawa finansowego, po drugie – wprowadzono do systemu rozwiązania mające w założeniu na celu wsparcie podmiotów dotkniętych skutkami kryzysu, a po trzecie – ustanowiono znaczną grupę norm statuujących uprawnienia organów administracji do nakładania sankcji administracyjnych. 2. Unormowania w obrębie prawa finansowego Pierwszą grupę przepisów wprowadzonych w związku z zaistnie- niem kryzysu finansowego stanowią te, które należą do gałęzi prawa finansowego. Tylko niektóre z tych regulacji dotyczą sfery działalno- ści administracji publicznej. Dostrzec można, że na administrację publiczną ustawodawca nałożył szereg nowych powinności lub też zaostrzył dotychczas istniejące. Wszystkie jednak dotyczą bacznego strzeżenia wydatków publicznych, szczegółowego rozliczania decyzji finansowych jednostek dysponujących środkami publicznymi, wzrostu zaangażowania dysponentów tych środków w przewidywanie potrzeb oraz zwiększenie przejrzystości wymienionych elementów. Opisane tu obowiązki administracji można podzielić na: informacyjne, sprawo- zdawczo-audytorskie, ostrożnościowe oraz legislacyjne. Przykładami powinności informacyjnych jest zobowiązanie w art. 50a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych 10 Por. szerzej na ten temat E. Babbie, Podstawy badań społecznych, Warszawa 2008, s. 105 i n.; K. Lutyńska, Wywiad kwestionariuszowy. Przygotowanie i sprawdzanie narzędzia badawczego, Warszawa 1984, s. 20 i n. 32 Administracja w czasach kryzysu (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.)11 adresowane do Ministra Finan- sów do publikowania na stronie internetowej obsługującego go urzędu w Biuletynie Informacji Publicznej wytycznych zapewniających stoso- wanie jednolitych wskaźników makroekonomicznych, które będą sta- nowić podstawę oszacowywania skutków finansowych projektowanej ustawy, w szczególności jednolitego określania maksymalnego limitu wydatków jednostek sektora finansów publicznych na dane zadanie, wyrażonego kwotowo, na okres 10 lat budżetowych wykonywania tej ustawy czy obowiązek publikowania wartości relacji kwoty długu pań- stwowego do produktu krajowego brutto12. Działalność sprawozdawczo-audytorska dotyczy jednostek sek- tora finansów publicznych13 i obejmuje zgodnie z art. 41 w zw. z art. 3 u.f.p. procesy związane z gromadzeniem środków publicznych oraz ich rozdysponowywaniem14. Aspekty ostrożnościowe w przeważają- cej mierze adresowane są do Rady Ministrów, którą zobowiązano do podejmowania środków zaradczych i sankcyjnych przy przekroczeniu kolejnych relacji kwoty państwowego długu publicznego do produktu krajowego brutto15, jednak szczegółowe obowiązki powierzono także organom administracji rządowej, jak w art. 86 ust. 1 pkt 2 lit. g i pkt 3 11 Dodany na podstawie art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726 z późn. zm.). 12 Zgodnie z art. 38 u.f.p. 13 Zgodnie z art. 9 u.f.p. obejmują one: 1) organy władzy publicznej, w tym organy administracji rządowej, organy kontroli państwowej i ochrony prawa oraz sądy i trybu- nały; 2) jednostki samorządu terytorialnego oraz ich związki; 3) jednostki budżetowe; 4) samorządowe zakłady budżetowe; 5) agencje wykonawcze; 6) instytucje gospodar- ki budżetowej; 7) państwowe fundusze celowe; 8) Zakład Ubezpieczeń Społecznych i zarządzane przez niego fundusze oraz Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego i fundusze zarządzane przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego; 9) Narodowy Fundusz Zdrowia; 10) samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowot- nej; 11) uczelnie publiczne; 12) Polską Akademię Nauk i tworzone przez nią jednostki organizacyjne; 13) państwowe i samorządowe instytucje kultury oraz państwowe in- stytucje filmowe; 14) inne państwowe lub samorządowe osoby prawne utworzone na podstawie odrębnych ustaw w celu wykonywania zadań publicznych, z wyłączeniem przedsiębiorstw, instytutów badawczych, banków i spółek prawa handlowego. 14 Por. szerzej na ten temat L. Lipiec-Warzecha, Ustawa o finansach publicznych. Komentarz, Warszawa 2011, s. 50 i n. Autorka wyjaśnia, że zadaniem sprawozdawczości budżetowej jest dostarczanie danych liczbowych niezbędnych do analizy, kontroli i pla- nowania gospodarczego, do podejmowania decyzji oraz zabezpieczenia prawidłowego wykorzystania środków budżetowych. 15 Zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 u.f.p.: I – mniej od 50 , ale nie więcej od 55 ; II – więcej od 55 , ale mniej od 60 ; III – równo lub więcej od 60 . 33 Joanna Wegner-Kowalska lit. c u.f.p. Powinności te zaostrzono w znowelizowanym brzmieniu art. 86 u.f.p. z dniem 1 stycznia 2011 r.16 Jeżeli chodzi o obowiązki z zakresu postępowania legislacyjne- go, to należy zwrócić uwagę na zmienioną treść § 917 uchwały nr 49 Rady Ministrów z dnia 19 marca 2002 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. Nr 13, poz. 221 z późn. zm.), obligującą projekto- dawców do przedstawienia m.in. szczegółowej analizy finansowej i społecznej w postaci tzw. testu regulacyjnego, oraz postanowienia nowelizacji z 2010 r., mocą których nałożono na Radę Ministrów do- datkowe powinności. Radę Ministrów zobowiązano bowiem do jed- noznacznego określania w projektach ustaw oraz rządowych aktach prawnych – w ich uzasadnieniach – maksymalnych limitów wydatków związanych z jego uchwaleniem18. Obowiązek ustawowy objął Radę Ministrów, jednak mając na uwadze mechanizmy tworzenia prawa, należy stwierdzić, że adresowany jest przede wszystkim do organów opracowujących treści projektów, a więc poszczególnych członków Rady Ministrów i Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów19. 3. Środki wspomagające podmioty dotknięte kryzysem finansowym Kolejną grupę administracyjnych regulacji kryzysowych stanowią te, które wprowadzono w celu zmniejszenia, zminimalizowania skut- ków kryzysu, którymi dotknięte zostały jednostki sektora prywatnego. Przypadków tych nie jest wiele i nie wydają się efektywne. Pierwsza ka- tegoria wsparcia dotyczy podmiotów, które aktywnie działają na rynku i w sytuacji kryzysowej podejmują samodzielne działania nacelowane na pozyskanie środków na rozwój, innowacje, szkolenia. Chodzi tu o przedsiębiorców i osoby wykonujące pracę, w szerokim znaczeniu tego słowa, nie tylko pracowników zatrudnionych na podstawie umo- wy o pracę, lecz również właścicieli, wspólników oraz osoby pracujące na podstawie umów cywilnych. 16 W drodze przepisu art. 1 pkt 7 nowelizacji z 2010 r. 17 Uchwała nr 214 Rady Ministrów z dnia 6 grudnia 2011 r. zmieniająca uchwałę Sejmu). 34 – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. Nr 113, poz. 1146). 18 Por. uzasadnienie projektu nowelizacji z 2010 r. (druk nr 3576, VI kadencja 19 Zgodnie z § 6 ust. 1 i n. Regulaminu pracy RM. Administracja w czasach kryzysu W przypadku przedsiębiorców oraz osób wykonujących pracę w art. 6 ust. 1 pkt 10 lit. h20 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o utwo- rzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 275 z późn. zm.) przyznano Agencji uprawnienie do wspomagania tych podmiotów, które w wyniku kryzysu finan- sowego znalazły się w trudnościach21. Na podstawie ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości poszerzono zakres działań, na które może być przeznaczona pomoc finansowa udzielana przez Agencję, uwzględniono udzielanie pomocy finansowej na szkolenia i usługi do- radcze oraz wprowadzono możliwość udzielania pomocy finansowej na przygotowanie przez przedsiębiorców wniosków o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach międzynarodowych programów innowacyjnych lub udział w tych programach22 i dostosowanie dzia- łalności przedsiębiorcy do zmieniających się warunków rynkowych. Zaangażowano Agencję w realizację innych przedsięwzięć pomoco- wych23 w celu udzielania pomocy finansowej w formie wsparcia dla małych i średnich przedsiębiorców na realizację projektów z zakresu społecznej odpowiedzialności biznesu, organizacji szkoleń z zakre- 20 W brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (Dz. U. Nr 240, poz. 1603). 21 Rozwiązanie to wprowadzono na skutek wdrożenia przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu ustanawiają- cego Wspólnotę Europejską (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. UE L 214 z 09.08.2008, s. 3). 22 Mam tu na myśli np. projekt „Zwiększenie konkurencyjności regionów poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu” w ramach Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy Działanie 3.6; przedsięwzięcie „Granty na granty”, dofinansowujące przy- gotowanie wniosków aplikacyjnych oraz aplikowanie przez małe i średnie przedsię- biorstwa do międzynarodowych programów innowacyjnych. Zaplanowano refundację wydatków poniesionych m.in. na: zorganizowanie konsorcjum, w tym: wyszukanie partnerów przez uiszczenie opłaty dostępu do odpowiednich baz lub zlecenie usłu- gi wyszukania partnerów oraz koszty podróży służbowych; uzupełniające badania i analizy naukowe w przedmiocie planowanego tematu międzynarodowego projektu innowacyjnego; organizację spotkań konsorcjum, szkolenia (konferencje) dotyczące międzynarodowego programu innowacyjnego; szkolenie dotyczące przygotowania wniosku projektowego w ramach międzynarodowego programu innowacyjnego lub zarządzania projektem. 23 Jak np. przedsięwzięcie „Rozwój sektora prywatnego i promocja eksportu ma- łych i średnich przedsiębiorstw”. 35 Joanna Wegner-Kowalska su społecznej odpowiedzialności biznesu dla pracowników Centrów Obsługi Inwestorów i Eksporterów oraz urzędów marszałkowskich, a także na działania ewaluacyjne, informacyjne i promocyjne. Agencja została ponadto uprawniona do udzielania pomocy, o któ- rej mowa w pkt 4.2.2 komunikatu Komisji Europejskiej – Tymczasowe wspólnotowe ramy prawne w zakresie pomocy państwa ułatwiające dostęp do finansowania w dobie kryzysu finansowego i gospodarczego (Dz. Urz. UE C 16 z 22.01.2009, s. 1). Wsparcie dla przedsiębiorców objęło w szczególności finansowanie kosztów usług (szkolenia, do- radztwo, outplacement) świadczonych bezpłatnie lub za odpłatnością niższą od ceny rynkowej przez wykonawców na rzecz przedsiębiorców, którzy są dotknięci skutkami spowolnienia gospodarczego, wywoła- nego globalnym kryzysem finansowym. Odbiorcami wsparcia zostali objęci przedsiębiorcy, którzy nie byli zagrożeni w dniu 1 lipca 2008 r., ale którzy stali się zagrożeni po tym dniu w wyniku światowego kry- zysu finansowego i gospodarczego. Prawną formą działania Agencji są umowy cywilnoprawne zawierane z beneficjentami wyłonionymi w drodze postępowań konkursowych. Drugi rodzaj pomocy został przeznaczony na łagodzenie trud- ności w funkcjonowaniu przedsiębiorstw oraz rynku pracy. W dniu 22 sierpnia 2009 r. weszła w życie ustawa z dnia 1 lipca 2009 r. o łago- dzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsię- biorców (Dz. U. Nr 125, poz. 1035 z późn. zm.). Ustawodawca posta- nowił, że organami administracji właściwymi w sprawach z zakresu tej ustawy są starostowie oraz dysponent Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, czyli Minister Pracy i Polityki Socjalnej oraz działający z jego upoważnienia – Dyrektor Krajowego Biura Fun- duszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Wybrano trzy prawne formy działania administracji24 dla reali- zacji zadań ustawowych: umowę cywilnoprawną, zaświadczenie oraz decyzję administracyjną. Zawieranie umów z przedsiębiorcami gotowymi do podniesie- nia kwalifikacji pracowników w drodze szkoleń finansowanych przez Fundusz Pracy zadano starostom. Postępowania w sprawie udzielenia pracownikom oraz przedsiębiorcom świadczeń powierzono natomiast 24 Na ten temat zob. J. Świątkiewicz, Prawne formy działania administracji a za- kres mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ochro- na praw jednostki (w:) Ius et Lex. Księga jubileuszowa Profesora Andrzeja Kabata, red. S. Pikulski, B. Brzeziński, M. Goettel, A. Biegalski, Olsztyn 2004, s. 391–399. 36 Administracja w czasach kryzysu trzem rodzajom organów: ministrowi właściwemu do spraw Skarbu Państwa – w odniesieniu do przedsiębiorstwa państwowego albo spół- ki z udziałem Skarbu Państwa, marszałkowi województwa – w odnie- sieniu do mikroprzedsiębiorcy, małego albo średniego przedsiębiorcy w rozumieniu art. 104–106 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.), ministrowi właściwemu do spraw gospodarki – w odnie- sieniu do pozostałych przedsiębiorców. W przypadku pracowników świadczenia te obejmują częściowe zaspokajanie wynagrodzeń pracowniczych za czas przestoju ekono- micznego czy częściowe zrekompensowanie obniżenia wymiaru czasu pracy. W odniesieniu do pracodawców organ udziela świadczenia na opłacenie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy na podstawie przepisów o systemie ubezpieczeń spo- łecznych od przyznanych świadczeń, ustala nowe warunki spłaty nie- których należności Funduszu. Postępowanie w przedmiocie przyznania ulgi wszczynane jest wyłącznie na wniosek przedsiębiorcy, przy czym w zakresie świadczeń przeznaczonych dla pracowników konieczne jest uprzednie uzyskanie zgody pracownika, którego należności postępowa- nie dotyczy. Do wniosku należy załączyć szereg dokumentów potwier- dzających fakt zaistnienia trudności finansowych, program naprawczy oraz oświadczenie o niekorzystaniu dotychczas przez pracowników z innych form pomocy. Postępowanie jest szybkie, ponieważ termin załatwienia sprawy jest ustawowo określony na 7 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku. Może ono zakończyć się dwojako, w zależności od tego, czy wniosek zostaje uwzględniony czy też nie. W przypadku stwierdzenia przez organ, że wnioskodawca spełnia przesłanki do uzy- skania pomocy, organ na tę okoliczność wydaje zaświadczenie, które kończy postępowanie w sprawie. W przypadku jednak, gdyby organ stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia kryteriów ustawowych, wydaje decyzję o odmowie wydania zaświadczenia. Sprawozdania z wykonania tej ustawy nie napawają optymizmem, ponieważ ukazują niewielką jej efektywność, pogłębiającą się zresztą w czasie25. 25 W sprawozdaniu z wykonania ustawy przygotowanym przez Ministerstwo Pra- cy i Polityki Socjalnej podano, że w 2009 r. złożono 102 wnioski o przyznanie pomocy, z czego zawarto 39 umów, zaś w 2010 r. złożono takich wniosków 74, a umów zawarto 63, w 2011 r. złożonych wniosków było 18, a umów – 15. Posługiwałam się danymi sprawozdania Departamentu Funduszy Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej, http:// www.mpips.gov.pl. 37 Joanna Wegner-Kowalska 4. Narzędzia wspomagające zasoby publiczne Od początku 2009 r. do końca 2011 r.26 działalność krajowego usta- wodawcy była niezwykle aktywna. Uchwalono 269 ustaw i wydano 2146 rozporządzeń wykonawczych. Znamienne jest to, jak znacząca część działalności legislacyjnej poświęcona została przepisom mają- cym na celu zwiększenie przychodów budżetu państwowego czy sa- morządowego, przy wykorzystaniu różnych technik prawodawczych. Występują dwojakie rozwiązania prawotwórcze. Pierwsze związane są z rozszerzeniem obowiązywania już istnie- jących instytucji, drugie zaś z wprowadzeniem nowych podstaw finan- sowego obciążania jednostek. Jeżeli chodzi o pierwszy z wymienionych instrumentów, to zwrócić należy uwagę na regulacje w obrębie prawa podatkowego oraz prawa ubezpieczeń społecznych. W obu tych gałę- ziach prawa rozszerzono dotychczas funkcjonujące podstawy do kre- owania zobowiązań publicznoprawnych. Na podstawie ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecz- nych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 138, poz. 808) dokonano zmiany m.in. art. 24 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.). Zmiany obejmowały w szczególności wydłużenie terminu przedawnienia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (ust. 4) oraz wprowadzenie szeregu blokad prawnych dla upływu ter- minu przedawnienia, w tym – przez zawieszenie biegu terminu prze- dawnienia (wskutek dodania ust. 6g i 6h). W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) zmodyfikowano na niekorzyść podatników instytucję przedawnienia zobowiązania podatkowego, doprowadzając w istocie do jej unicestwienia. Organom podatkowym przyznano bowiem moc podejmowania takich działań, które skutkują uniemożliwieniem za- kończenia biegu terminu przedawnienia27. 26 Przyjęłam jako datę graniczną dzień 1 stycznia 2009 r. oraz dzień 31 grudnia 27 Mam tu na myśli zawieszenie biegu terminu przedawnienia oraz wstrzymanie rozpoczęcia biegu tego terminu, uregulowane w art. 70 § 6 i 7 o.p., zmodyfikowane istotnie na podstawie art. 1 pkt 18 ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1318) oraz art. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatko- wa oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. Nr 197, poz. 1306). 2011 r. 38 Administracja w czasach kryzysu W odniesieniu do drugiego z zaznaczonych rozwiązań podnieść należy, iż spośród wymienionej wyżej liczby 269 aktów prawnych rangi ustawowej aż 27, czyli 10 , odnosi się do szeroko pojętych zagadnień sankcyjnych. Wydaje się, że ta ilość nie jest przypadkowa, ponieważ pomnożenie podstaw do nakładania kar administracyjnych28 niewąt- pliwie, choćby tylko w założeniu, przekłada się na konkretne liczby po stronie przychodów budżetowych. Warto je pokrótce tylko przybliżyć. Wprowadzono sankcje w obrębie tych aktywności jednostek, które do- tychczas były od nich wolne, jak również zaostrzono już istniejące kary. Jeżeli chodzi o nowe sankcje, to zostały ustanowione w aż 27 aktach prawa administracyjnego. Jako przykład wskazać można, iż nastąpiło to m.in. w ustawie z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 17, poz. 127 z późn. zm.)29, w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 391)30, w ustawie z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalne- go przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz. U. Nr 122, poz. 696 z późn. zm.)31, w ustawie z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2011 r. Nr 5, poz. 13 z późn. zm.)32, w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności lecz- niczej (Dz. U. Nr 112, poz. 654 z późn. zm.)33. Zwiększenie dotychczas istniejących dolegliwości karno-administra- cyjnych nastąpiło w następujących przepisach: w ustawie z dnia 16 lutego 28 O istocie sankcji zob. szereg interesujących publikacji w zbiorze Sankcje admini- stracyjne. Blaski i cienie, red. M. Stahl, R. Lewicka, M. Lewicki, Warszawa 2011, s. 15 i n. 29 Przewidziano w art. 26 ust. 1 pkt 1 i 2 szereg sankcji administracyjnych za naruszenia obowiązków w obrocie produktami pochodzenia zwierzęcego. 30 Ustawą z dnia 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i po- rządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 897 z późn. zm.) dodano cały rozdział 4d poświęcony nakładaniu dotkliwych sankcji administracyjnych na podmioty biorące udział w obrocie odpadami. 31 W art. 50 przewidziano kary pieniężne za niezgodny z ustawą obrót lekami i wyrobami medycznymi. Przy nakładaniu kary nakazano uwzględnić w szczególno- ści okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy. 32 W art. 62 i n. uregulowano szereg kar pieniężnych nakładanych przez kon- trolera przewozu na operatora lub przewoźnika, który niezgodnie z ustawą prowadzi działalność z zakresu transportu zbiorowego, w wysokości do kilku tysięcy złotych za pojedyncze naruszenie. 33 W art. 35 i n. ustanowiono kary pieniężne za zaprzestanie wykonywania dzia- łalności leczniczej bez zachowania ku temu stosownego trybu ustawowego. 39 Joanna Wegner-Kowalska 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa pa- liwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. Nr 52, poz. 343 z późn. zm.)34, czy w ustawie z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 82 z późn. zm.)35. W okresie, który poddałam analizie, tylko w kilku aktach praw- nych znajdują się podstawy prawne do ukarania karą pieniężną organu. Chodzi tu o przepisy ustawy z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. Nr 135, poz. 789), które w art. 35 uprawniły organ wyższego stopnia do ukarania właściwego organu karą pieniężną w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki w wydaniu decyzji – pozwolenia wodnoprawnego lub decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych realizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu ener- getyki jądrowej. Podobną karę przewidziano w art. 11 ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realiza- cji inwestycji w zakresie lotnisk użytku publicznego (Dz. U. Nr 42, poz. 340 z późn. zm.)36 czy w art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 647)37. 34 Na podstawie przepisu art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o zmianie ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. Nr 81, poz. 532) zaostrzono przewidziane w art. 63 ustawy kary z tytułu spowodowania niedoboru w stosunku do ewidencyjnego stanu tych zapa- sów lub uchybienia w zakresie magazynowania zapasów państwowych, ich wymiany, konserwacji oraz ilościowej i jakościowej ochrony stanu tych zapasów. Jako podstawę do wyliczenia kar przyjęto cenę oleju napędowego oraz dolara amerykańskiego. 35 Na podstawie art. 1 pkt 34 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie usta- wy o Najwyższej Izbie Kontroli (Dz. U. Nr 227, poz. 1482 z późn. zm.) podwyższono karę pieniężną nakładaną przez kontrolera na osobę, która nie wykonała obowiązków świadka ze 100 zł do kwoty odpowiadającej wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, a więc jednocześnie dokonano swego rodzaju waloryzacji tejże kary. 36 Na tej podstawie organ wyższego stopnia wymierza wojewodzie, który pozo- staje w opóźnieniu w wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego od dnia złożenia wniosku o wydanie takiej decyzji. Kara wynosi 500 zł za każdy dzień zwłoki. 37 W brzmieniu nadanym przez art. 70 pkt 5 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspie- raniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. Nr 106, poz. 675). Jest nakłada- na przez organ wyższego stopnia w stosunku do właściwego zarządcy drogi w sytuacji, gdy zarządca nie wydaje w terminie decyzji w sprawie lokalizacji w pasie drogowym obiektów budowlanych i urządzeń budowlanych. 40 Administracja w czasach kryzysu W art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpiecze- niach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.) przewidziano kary pieniężne nakładane na Pol- skie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z tytułu niewypłacenia odszkodowania w sytuacjach przewidzianych w ustawie. Karę wymie- rza minister właściwy do spraw instytucji finansowych. Często szczegółowe zasady nakładania kar pieniężnych powierzo- no aktom wykonawczym. Istotną cechą szczególną tego zabiegu jest to, że upoważnienia ustawowe (jak w art. 26 ust. 2 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego) nakazują organom właściwym do wydania aktów wykonawczych uwzględnić przy określaniu rozmiaru sankcji takich czynników, jak społeczna szkodliwość czynu czy stopnień za- grożenia. Jest to jednak zadanie karkołomne. Wymienione bowiem pojęcia z zakresu polityki karnej dotyczą czynu sprawcy i stanowią o indywidualnych cechach działania konkretnej jednostki. Nie sposób w drodze aktu prawnego, niejako z góry uregulować wyniku oceny działania sprawcy czynu. Tego rodzaju uwarunkowania powinny być przedmiotem analizy organu orzekającego o odpowiedzialności kon- kretnego naruszyciela przy uwzględnieniu sytuacji, w jakiej się znalazł oraz motywów, którymi się kierował. Pozostawienie zaś tych kategorii wyłącznie na poziomie stanowienia prawa skutkuje tym, iż w rzeczy- wistości prawnej okażą się wartościami fikcyjnymi. Zaprezentowane powyżej rozważania pozwalają na sformułowanie następujących wniosków. Niewątpliwie skutki kryzysu finansowego zostały odnotowane w obrębie działalności administracji publicznej. Wprowadzono kilka regulacji dyscyplinujących stronę wydatków pub- licznych, jednak w moim przekonaniu w daleko niewystarczającym zakresie. Nie zreformowano wszak finansów publicznych, co byłoby posunięciem wysoce pożądanym i od dawna postulowanym przez czo- łowych ekonomistów38. Dostrzeżenie istnienia kryzysu finansowego spowodowało niewątpliwie uregulowanie pewnych środków pomoco- wych, udzielanych przez organy administracji publicznej przedsiębior- 38 Por. np. C. Kosikowski, Polska potrzebuje reformy finansów publicznych, Ga- zeta Prawna 2011, 27 kwietnia, s. B4; stanowisko obecnego Ministra Finansów J. Ro- stowskiego przedstawione w dniu 2 marca 2010 r., podaję za serwisem www.forsal.pl; stanowisko byłej wiceminister finansów K. Zajdel-Kurowskiej oraz innych ekonomi- stów: R. Petru, J. Wiśniewskiego, Ł. Tarnawy, omówione w Gazecie Prawnej 2007, 23 marca, s. 9. 41 Joanna Wegner-Kowalska com i pracownikom, co wiąże się niewątpliwie z obciążeniem admini- stracji dodatkowymi obowiązkami. Dystrybucja nowych form pomocy publicznej jest znaczącym dodatkowym zadaniem, które powierzono administracji publicznej. Jednak największy zakres nowych zadań obejmuje orzekanie o odpowiedzialności karnoadministracyjnej w za- kresie nowo wprowadzonych i zaostrzonych sankcji. Skonstatować zatem można, że kryzys finansowy spowodował istotne rozbudowanie zakresu działań organów administracji publicznej, w przeważ
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Wpływ przemian cywilizacyjnych na prawo administracyjne i administrację publiczną
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: