Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00761 010730 7473020 na godz. na dobę w sumie
Zakres przetwarzania danych osobowych w działalności gospodarczej - ebook/pdf
Zakres przetwarzania danych osobowych w działalności gospodarczej - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 280
Wydawca: Wolters Kluwer Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-264-5392-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Stan prawny na 1.04.2008 r.

Książka jest pierwszym monograficznym opracowaniem problematyki kształtowania zakresu przetwarzania danych osobowych wykorzystywanych w działalności gospodarczej. Kompleksowej analizie poddano przesłanki determinujące zakres przetwarzania danych osobowych zawarte w ustawie o ochronie danych osobowych. Odrębnie omówiono zagadnienia związane z ustalaniem zakresu przetwarzania danych osobowych przedsiębiorcy i konsumenta, nie pomijając przy tym stosownych regulacji prawnych zawartych w przepisach szczególnych, zwłaszcza prawa gospodarczego i cywilnego. Atutem ksiązki jest powoływane orzecznictwo, nie tylko sądowe, ale Również Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, a także odwołania do bogatego dorobku doktryny.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

 SpiS treści Wykaz skrótów........................................................................................................7 Wstęp........................................................................................................................9 Rozdział I. Podstawy prawne ochrony danych osobowych..........................13 1..Ochrona.danych.osobowych.w.Unii.Europejskiej.......................................13 1.1..Konwencja.Nr.108.o.ochronie.osób.w.związku.z.automatycznym. przetwarzaniem.danych.osobowych........................................................13 1.2..Dyrektywa.9/46/WE.w.sprawie.ochrony.osób.fizycznych.. w.zakresie.przetwarzania.danych.osobowych.oraz.swobodnego. przepływu.tych.danych.............................................................................17 1.3..Rekomendacje.i.rezolucje.......................................................................27 2..Ochrona.danych.osobowych.w.Polsce...........................................................30 2.1..Prawo.do.prywatności.jako.podstawa.prawa.do.ochrony.danych. osobowych.................................................................................................30 2.2..Prawo.do.ochrony.danych.osobowych.w.Konstytucji.. Rzeczypospolitej.Polskiej........................................................................39 2.3..Ustawa.z.dnia.29.sierpnia.1997.r..o.ochronie.danych.osobowych.......4 2.3.1..Uwagi.ogólne..................................................................................4 2.3.2..Pojęcie.„dane.osobowe”................................................................0 2.3.3..Administrator.danych.–.definicja.................................................60 2.3.4..Zbiór.danych.osobowych.–.definicja............................................62 2.3...Zakres.podmiotowy.obowiązywania.ustawy.o.ochronie.. danych.osobowych..........................................................................6 2.3.6..Zakres.przedmiotowy.obowiązywania.ustawy.o.ochronie.. danych.osobowych..........................................................................67 3..Podsumowanie..............................................................................................106 Rozdział II. Zakres przetwarzania danych osobowych przedsiębiorcy....112 1..Uwagi.ogólne.................................................................................................112 2..Zakres.przetwarzania.jawnych.danych.osobowych.przedsiębiorcy..........11 2.1..Podstawy.jawności.danych.osobowych.przedsiębiorcy........................11 2.2..Termin.powstania.jawności.danych.osobowych.przedsiębiorcy.........118 2.3..Zakres.ogólnodostępnych.danych.osobowych.przedsiębiorcy.. w.rejestrach.publicznych........................................................................120 2.3.1..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.przedsiębiorcy.. w.ewidencji.działalności.gospodarczej.......................................120 2.3.2..Oznaczenie.przedsiębiorcy.–.firma............................................12 6............................................................................................................................ SPIS.TREŚCI 2.4..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.przedsiębiorcy.. w.rejestrze.działalności.regulowanej....................................................127 2...Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.przedsiębiorcy.. w.rejestrze.dłużników.niewypłacalnych................................................130 2.6..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.w.rejestrach.. specjalnych..............................................................................................133 2.7..Zakres.przetwarzania.jawnych.danych.osobowych.. przedsiębiorcy.na.podstawie.wybranych.regulacji.szczególnych........13 3..Zakres.objętych.ochroną.danych.osobowych.przedsiębiorcy...................141 3.1..Tajemnica.przedsiębiorcy......................................................................141 3.2..Tajemnica.bankowa................................................................................146 3.3..Tajemnica.skarbowa...............................................................................14 3.4..Tajemnica.postępowania.administracyjnego.......................................160 4..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.pracowników.. przedsiębiorcy...............................................................................................170 ..Podsumowanie..............................................................................................172 Rozdział III. Zakres przetwarzania danych osobowych konsumenta......178 1..Konsument.(pojęcie,.problematyka.ustalania.tożsamości).......................178 2..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.konsumenta.wyznaczony. przesłanką.dopuszczalności.przetwarzania.danych...................................186 2.1..Zgoda.osoby,.której.dane.dotyczą........................................................186 2.2..Realizacja.uprawnienia.lub.spełnienie.obowiązku.wynikającego. z.przepisu.prawa.....................................................................................199 2.2..Realizacja.umowy.lub.podjęcie.działań.przed.zawarciem.. umowy.....................................................................................................208 2.4..Wykonywanie.określonego.prawem.zadania.publicznego.................217 2...Wypełnienie.prawnie.usprawiedliwionych.celów.realizowanych.. przez.administratorów.danych.lub.odbiorców.danych........................220 3..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.konsumenta.przez.. podmiot,.któremu.powierzono.przetwarzanie.danych..............................231 3.1..Instytucja.powierzenia.danych..............................................................231 3.2..Zakres.przetwarzania.danych.osobowych.przez.podmiot,.. któremu.powierzono.przetwarzanie.danych........................................237 3.3..Zakres.odpowiedzialności.podmiotu,.któremu.powierzono. przetwarzanie.danych.osobowych.........................................................240 4..Podsumowanie..............................................................................................244 Źródła prawa.......................................................................................................29 Orzecznictwo.......................................................................................................263 Literatura.............................................................................................................267 Wyjaśnienia, wystąpienia i wywiady GIODO...............................................277 k.c.. k.p.a.. p.d.g.. pr..bank.. u.d.i.p.. u.e.l.d.o.. u.KRS. u.o.d.o.. u.s.d.g.. u.ś.u.d.e.. 7 Wykaz SkrótóW i. Źródła prawa –. ustawa. z. dnia. 14. czerwca. 1960. r.. –. Kodeks. postępowa- nia.administracyjnego.(tekst.jedn..Dz..U..z.2000.r..Nr.98,. poz..1071.z.późn..zm.). –. ustawa.z.dnia.19.listopada.1999.r..–.Prawo.działalności.go- spodarczej.(Dz..U..Nr.101,.poz..1178.z.późn..zm.);.uchylo- na,.obowiązuje.art..7–7i.do.30.września.2008.r. –. ustawa.z.dnia.29.sierpnia.1997.r..–.Prawo.bankowe.(tekst. jedn..Dz..U..z.2002.r..Nr.72,.poz..66.z.późn..zm.) –. ustawa.z.dnia.6.września.2001.r..o.dostępie.do.informacji. publicznej.(Dz..U..Nr.112,.poz..1198.z.późn..zm.) –. ustawa.z.dnia.10.kwietnia.1974.r..o.ewidencji.ludności.i.do- wodach. osobistych. (tekst. jedn.. Dz.. U.. z. 2006. r.. Nr. 139,. poz..993.z.późn..zm.) –. ustawa. z. dnia. 20. sierpnia. 1997. r.. o. Krajowym. Rejestrze. Sądowym. (tekst. jedn.. Dz.. U.. z. 2007. r.. Nr. 168,. poz.. 1186. z.późn..zm.) –. ustawa.z.dnia.29.sierpnia.1997.r..o.ochronie.danych.oso- bowych. (tekst. jedn.. Dz.. U.. z. 2002. r.. Nr. 101,. poz.. 926. z.późn..zm.) –. ustawa.z.dnia.2.lipca.2004.r..o.swobodzie.działalności.go- spodarczej.(tekst.jedn..Dz..U..z.2007.r..Nr.1,.poz..109. z.późn..zm.) –. ustawa. z. dnia. 18. lipca. 2002. r.. o. świadczeniu. usług. drogą. elektroniczną.(Dz..U..Nr.144,.poz..1204.z.późn..zm.) –. ustawa.z.dnia.23.kwietnia.1964.r..–.Kodeks.cywilny.(Dz..U.. Nr.16,.poz..93.z.późn..zm.) Konstytucja.RP. –. Konstytucja. Rzeczypospolitej. Polskiej. z. dnia. 2. kwietnia. 1997.r..(Dz..U..Nr.78,.poz..483.z.późn..zm.) ii. Organy i instytucje GIODO. NSA. –. Generalny.Inspektor.Ochrony.Danych.Osobowych –. Naczelny.Sąd.Administracyjny 8............................................................................................................................ WYKAZ.SKRÓTÓW SA. SKO. SN. TK. WSA. –. Sąd.Apelacyjny –. Samorządowe.Kolegium.Odwoławcze –. Sąd.Najwyższy –. Trybunał.Konstytucyjny –. Wojewódzki.Sąd.Administracyjny iii. periodyki –. Dziennik.Ustaw –. Dziennik.Urzędowy Dz..U.. Dz..Urz.. Dz..Urz..UE.L. –. Dziennik.Urzędowy.Unii.Europejskiej,.seria.L GP. M..Pod.. M..Praw.. ODO. –. Gazeta.Prawna –. Monitor.Podatkowy –. Monitor.Prawniczy –. Ochrona. Danych. Osobowych.. Biuletyn. Administratorów. OI. ONSA. OSA. OSNC. OSNKW. OSNP. OSP. OSS. OTK. OTK-A. ONSA. Pal.. PiP. PPH. Pr..Bank.. Pr..Spółek. PUG. Rzeczposp.. Sam..Teryt.. Wok.. Bezpieczeństwa.Informacji –. Ochrona.Informacji –. Orzecznictwo.Naczelnego.Sądu.Administracyjnego –. Orzecznictwo.Sądów.Apelacyjnych –. Orzecznictwo.Sądu.Najwyższego.Izby.Cywilnej –. Orzecznictwo.Sądu.Najwyższego..Izba.Karna.i.Wojskowa –. Orzecznictwo.Sądu.Najwyższego..Izba.Pracy,.Ubezpieczeń. Społecznych.i.Spraw.Publicznych –. Orzecznictwo.Sądów.Polskich –. Orzecznictwo.w.Sprawach.Samorządowych –. Orzecznictwo.Trybunału.Konstytucyjnego –. Orzecznictwo.Trybunału.Konstytucyjnego;.zbiór.urzędowy,. Seria.A –. Orzecznictwo.Naczelnego.Sądu.Administracyjnego –. Palestra –. Państwo.i.Prawo –. Przegląd.Prawa.Handlowego –. Prawo.Bankowe –. Prawo.Spółek –. Przegląd.Ustawodawstwa.Gospodarczego –. Rzeczpospolita –. Samorząd.Terytorialny –. Wokanda 9 WStęp Problematyka.ochrony.danych.osobowych.jest.stosunkowo.nową.dzie- dziną.prawa..Jej.powstanie.wiąże.się.z.coraz.większym.i.powszechniej- szym.wykorzystywaniem.systemów.informatycznych.praktycznie.w.każ- dej.dziedzinie.życia..Najwięcej.obaw.rodził.fakt.stosunkowo.łatwego. gromadzenia.w.nich.ogromnych.ilości.danych,.informacji.i.następnie. ich.dowolnego.zestawiania. W.Polsce.do.czasu.wejścia.w.życie.ustawy.z.dnia.29.sierpnia.1997.r.. o.ochronie.danych.osobowych.nie.było.aktu.prawnego,.który.w.spo- sób.kompletny.regulowałby.kwestie.związane.z.ochroną.danych.oso- bowych.osoby.fizycznej..Wobec.tego.zastosowane.w.niej.rozwiązania. prawne.nie.mogły.mieć.oparcia.w.polskich.doświadczeniach.i.powsta- łym.w.tym.zakresie.orzecznictwie..Wpływ.na.treść.ustawy.miały.więc. przede.wszystkim.odpowiednie.regulacje.międzynarodowe,.a.zwłaszcza. Konwencja.Nr.108.Rady.Europy.z.dnia.28.stycznia.1981.r..o.ochronie. osób.w.związku.z.automatycznym.przetwarzaniem.danych.osobowych. (Dz..U..z.2003.r..Nr.3,.poz..2).oraz.Dyrektywa.9/46/WE.Parlamentu. Europejskiego.i.Rady.Unii.Europejskiej.z.dnia.24.października.199.r.. w.sprawie.ochrony.osób.fizycznych.w.zakresie.przetwarzania.danych. osobowych.oraz.swobodnego.przepływu.tych.danych.(Dz..Urz..UE.L. Nr.281.z.dnia.23.listopada.199.r.). W.ustawie.zostały.zdefiniowane.nie.tylko.prawa.osób,.których.dane. są.przetwarzane,.ale.także.szczegółowo.określone.zasady.postępowania. przy.przetwarzaniu.danych.osobowych. Niezależnie.od.tego.został.powołany.organ.państwowy.do.spraw. ochrony.danych.osobowych.–.Generalny.Inspektor.Ochrony.Danych. Osobowych..Do.jego.zadań.należy.m.in..kontrola.zgodności.przetwarza- nia.danych.z.przepisami.ustawy.o.ochronie.danych.osobowych.oraz.ini- cjowanie.i.podejmowanie.przedsięwzięć.w.zakresie.doskonalenia.ochro- ny.danych.osobowych. Ustawodawca.dostrzegł.konieczność.wyraźnego.określenia.obowiąz- ków.administratorów.danych.związanych.z.prowadzonym.przez.nich. 10............................................................................................................................ WSTĘP procesem.przetwarzania.danych..Wyznaczył.tym.samym.zasady.postę- powania.z.danymi.osobowymi,.które.zawsze.muszą.być.przez.admini- stratora.danych.przestrzegane..Obejmują.one.nie.tylko.samo.przetwa- rzanie.danych,.ale.także.dbałość.o.ich.jakość.i.przekazanie.osobie,.której. dane.podlegają.przetwarzaniu,.odpowiednich.informacji.z.nim.związa- nych..Tym.samym,.opierając.się.na.stosownych.regulacjach.ustawowych,. można.określić.obiektywnie.model.postępowania.administratora.danych. z.danymi.osobowymi..Podejmowanie.działań.z.nim.sprzecznych.oznacza. naruszenie.przepisów.ustawy.o.ochronie.danych.osobowych..Przedmiot. obowiązków.administratorów.danych.ani.sposób.ich.realizacji.nie.zostały. zróżnicowane.ze.względu.na.kategorię.podmiotu.będącego.administra- torem.danych..W.równym.stopniu.zobowiązanymi.do.ich.wykonania.są. podmioty.publiczne,.jak.i.prywatne. Dla.dokonania.wyczerpującej.analizy.problematyki.zakresu.przetwa- rzania.danych.osobowych.w.działalności.gospodarczej.konieczne.jest. wcześniejsze.wyjaśnienie.głównych.założeń.publicznoprawnej.ochrony. danych.osobowych.w.obowiązującym.stanie.prawnym..Omówione.zosta- ną.podstawowe.założenia.ustawy,.jej.terminologia.oraz.zasady.szczegól- nej.staranności,.którymi.kierować.się.ma.administrator.danych,.wyzna- czając.zakres.przetwarzanych.danych.osobowych.i.wykonując.operacje. na.nich..Wpływ.na.treść.i.zakres.przetwarzanych.danych.ma.również. osoba,.której.dane.dotyczą,.dzięki.realizacji.przyznanych.jej.praw.do. kontroli.przetwarzania.danych. W.sferze.działalności.gospodarczej.informacje.o.charakterze.oso- bowym.mają.coraz.większe.znaczenie..Przedsiębiorcy.zainteresowani. są.nimi.z.dwóch.powodów..Po.pierwsze,.postępująca.globalizacja.i.ko- nieczność.zdobywania.nowych.rynków.zbytu.oraz.ciągła.walka.o.uzyska- nie.i.podtrzymanie.pozycji.na.rynku.czyni.wręcz.niezbędnym.posiadanie. jak.największej.ilości.i.kategorii.danych.osobowych.potencjalnych.klien- tów.celem.poznania.ich.preferencji.i.dostosowania.do.nich.oferty..Takie. wykorzystywanie.danych.jest.powszechnie.utożsamiane.z.prowadzeniem. marketingu.bezpośredniego.czy.też.z.obrotem.zbiorami.danych,.co.bu- dzi.negatywne.skojarzenia..Znajomość.danych.osobowych.konsumen- tów.jest.niezbędna.także.choćby.dla.przewidzianej.prawem.realizacji. nawiązanych.zobowiązań.umownych.czy.też.wyegzekwowania.roszczeń. z.tytułu.prowadzenia.działalności.gospodarczej..Po.drugie,.odgrywa.ona. zasadniczą.rolę.w.uzyskaniu.przewagi.na.rynku.i.tym.samym.przyczynia. się.do.powstania.sukcesu.gospodarczego;.znajomość.danych.dotyczących. 11 WSTĘP innych.przedsiębiorców.działających.na.rynku.jako.potencjalnych.kon- kurentów.ułatwia.poznanie.ich.słabych.i.mocnych.stron..Niezależnie.od. powyższego.przedsiębiorca.to.także.kontrahent,.od.którego.oczekuje- my.sprawnego.i.szybkiego.zrealizowania.transakcji.gospodarczej.i.który. powinien.dawać.rękojmię.uczciwości.i.pewności..Wobec.tego.niezwykle. istotną.sprawą.staje.się.możliwość.uzyskania.o.nim.określonych.infor- macji.w.tym.zakresie. Problemem.związanym.z.ustaleniem.zakresu.przetwarzania.danych. osobowych.przedsiębiorcy.jest.stały.wzrost.liczby.informacji,.które.w.myśl. stosownych.przepisów.szczególnych.są.danymi.jawnymi,.powszechnie. dostępnymi..Nie.oznacza.to.jednak,.że.wszystkie.dane.osobowe.przed- siębiorcy.będącego.osobą.fizyczną.są.dostępne.i.wyłączona.jest.możli- wość.zachowania.prywatności.w.takim.zakresie,.w.jakim.związana.jest. ona.z.prowadzeniem.działalności.gospodarczej..Jawność.danych.osobo- wych.przedsiębiorcy.wyłączona.została.ze.względu.na.tajemnicę.banko- wą,.tajemnicę.przedsiębiorcy,.tajemnicę.skarbową.i.tajemnicę.postępo- wania.administracyjnego. Zagadnienie.zakresu.przetwarzania.danych.osobowych.konsumenta. wiąże.się.z.kolei.z.koniecznością.zachowania.proporcjonalności.pomię- dzy.koniecznością.skutecznego.zrealizowania.transakcji.gospodarczej. a.nadmiernym.i.zbędnym.ingerowaniem.w.prywatność..Wyznaczanie.za- kresu.przetwarzania.danych.konsumenta.jest.ściśle.związane.z.okolicz- nością.przetwarzania.danych.osobowych,.na.podstawie.której.następuje. legalizowanie.operacji.przetwarzania.danych.osobowych. Zakres.przetwarzanych.danych.osobowych.podlega.stałemu.rozsze- rzaniu..Dotyczy.to.zarówno.podmiotów.działających.w.sferze.publicz- nej,.jak.i.prywatnej..Brak.jednocześnie.jasno.określonych.unormowań. mających.wpływ.na.ograniczanie.tego.negatywnego.zjawiska..Również. przepisy.ustawy.o.ochronie.danych.osobowych.nie.zawierają.norm,.któ- re.w.sposób.kompletny.i.wyczerpujący.odnosiłyby.się.do.zasad.ustalania. zakresu.przetwarzania.danych.osobowych.w.działalności.gospodarczej.. W.powstałym.do.tej.pory.dorobku.doktryny.i.orzecznictwa.fragmenta- rycznie.analizowano.poszczególne.elementy.mające.wpływ.na.ustalenie. zakresu.przetwarzania.danych.osobowych.w.działalności.gospodarczej.. Brak.natomiast.całościowego.opracowania,.w.którym.zostałyby.omó- wione.wszystkie.aspekty.wpływające.na.ustalenie.kategorii.danych.oso- bowych,.które.powinny.być.przetwarzane.w.działalności.gospodarczej,. i.reguł.ich.wyznaczania..Ze.względu.na.szeroki.zakres.zagadnienia.oraz. 12............................................................................................................................ WSTĘP różnorodność. jego. aspektów. podstawowym. problemem. badawczym. będzie.usystematyzowanie.pod.względem.przedmiotowym.powstałego. orzecznictwa.sądów.i.Generalnego.Inspektora.Ochrony.Danych.Oso- bowych. Podstawowa.metoda.badawcza.zastosowana.w.pracy.to.metoda.dog- matyczna..Podsumowaniem.pracy.są.wnioski.de lege lata.i.de lege ferenda,. w.których.wskazano.na.konieczność.dalszej.modyfikacji.systemu.praw- nego.dotyczącego.zakresu.przetwarzania.danych.osobowych.w.działal- ności.gospodarczej. 1 3 rozdział i pOdStaWy praWne OchrOny danych OSObOWych 1. Ochrona danych osobowych w Unii europejskiej 1.1. konwencja nr 108 o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych Państwa.zachodniej.części.Europy.po.latach.podziałów.rozpoczęły.bu- dowę.wspólnoty..Proces.ten.zainicjowano.stworzeniem.wspólnego.rynku. gospodarczego,.na.którym.miał.mieć.miejsce.swobodny.przepływ.towa- rów.usług,.osób.i.kapitału..Szybko.jednak.zorientowano.się,.że.tak.okre- ślony.cel.nie.może.być.realizowany.tylko.przez.wykorzystanie.środków. gospodarczych.i.ekonomicznych.bez.ingerencji.w.sferę.praw.i.wolności. osób,.zwłaszcza.w.ich.życie.prywatne..Tendencja.do.integracji.ekono- miczno-społecznej.krajów.Unii.Europejskiej,.a.w.konsekwencji.globali- zacja.informacji.(w.tym.również.danych.osobowych),.wymiana.danych. pomiędzy.państwami.członkowskimi,.duża.szybkość.przepływu.danych. i.ich.praktycznie.powszechna.dostępność.ujawniły.nowe.problemy.w.za- kresie.ochrony.danych.osobowych,.co.z.kolei.spowodowało.dyskusję. na.temat.potrzeby.wprowadzenia.odpowiednich.uregulowań.prawnych. i.pogodzenia.prawa.do.prywatności.ze.stale.rozwijającym.się.rynkiem. wewnętrznym.Unii.Europejskiej. Najważniejszym.aktem.prawnym.w.zakresie.danych.osobowych.w.ska- li.międzynarodowej.jest.Konwencja.Nr.108.Rady.Europy.z.dnia.28.stycz- nia.1981.r..o.ochronie.osób.w.związku.z.automatycznym.przetwarzaniem. danych.osobowych..Konwencja.jest.aktem.prawnym.wiążącym.państwa. będące.jej.stronami..Weszła.w.życie.z.dniem.1.października.198.r.,.po. tym.jak.ratyfikowało.ją..państw.(Francja,.RFN,.Norwegia,.Hiszpania. i.Szwecja)..Polska.ratyfikowała.Konwencję.24.kwietnia.2002.r. 14............................................................................................................................ ROZDZIAł.I Konwencja.oddziałuje.jedynie.w.sferze.publicznoprawnej,.nie.wy- wołuje.natomiast.żadnych.skutków.prawnych.bezpośrednio.po.stronie. obywateli.krajów,.które.ją.ratyfikowały..Niemniej.tworzy.ona.pewien. konsensus.w.zakresie.ochrony.danych,.z.którym.zmierzyć.się.muszą.ure- gulowania.przyjmowane.w.krajach.europejskich,.aczkolwiek.chodzi.tu. o.minimalny.poziom.ochrony..Zachęca.ona.kraje.nieposiadające.regu- lacji.na.tym.polu.do.wydawania.odpowiednich.przepisów,.ukierunko- wując.prace.legislacyjne.w.tym.zakresie.i.pozostawiając.pewien.margi- nes.swobody.w.kształtowaniu.rozstrzygnięć.odpowiadających.danemu. systemowi.prawa..Konwencja.bierze.pod.uwagę.istniejące.już.w.niektó- rych.państwach.rozstrzygnięcia.prawne.i.stara.się.wprowadzić.pewien. wspólny.poziom.ochrony.oraz.nie.tworzyć.bariery.dla.wykorzystania.no- woczesnej.techniki.informacyjnej.i.komunikacyjnej;.okoliczności.te.są. szczególnie.istotne,.jeśli.zważy.się.fakt,.iż.Konwencja.zajmuje.się.także. kwestią.przekazywania.danych.pomiędzy.krajami1..Brak.w.Konwencji. m.in..regulacji.dotyczących.sposobu.wykonywania.operacji.na.danych,. takich.jak.np..ich.pozyskiwanie,.udostępnianie,.przechowywanie.i.nisz- czenie..Kwestie.te.pozostawiono.do.uregulowania.przez.odpowiednie. przepisy.krajowe. Konwencja,.zawierając.„minimum.konwencyjne”,.wyznacza.w.ogól- nym.zarysie.standardy.ochrony.danych..Każde.z.państw.członkowskich. w.swym.prawie.krajowym.zobowiązane.jest.wprowadzić.stosowne.środki. prawne.niezbędne.do.ich.urzeczywistnienia..Środki.takie.mają.być.pod- jęte.najpóźniej.w.dniu.wejścia.w.życie.Konwencji.w.stosunku.do.danego. państwa..Poszczególne.państwa.członkowskie.mogą,.zgodnie.z.art..11. Konwencji,.ustanowić.dalej.idące.środki.ochrony2. Zgodnie.z.art..1.Konwencji.jej.celem.jest.zapewnienie.każdej.osobie. fizycznej,.bez.wzg.lędu.na.narodowość.lub.miejsce.zamieszkania,.posza- nowania.jej.prawa.do.prywatności.w.związku.z.automatycznym.przetwa- rzaniem.dotyczących.jej.danych.osobowych.(„ochrona.danych”). Według.definicji.zawartej.w.art..2.lit..a).Konwencji.termin.„dane.oso- bowe”.oznacza.każdą.informację.dotyczącą.osoby.fizycznej.o.określo- nej.tożsamości.lub.dającej.się.zidentyfikować.(„osoba,.której.dane.do- tyczą”)..Zatem,.jak.zauważa.A..Mednis,.cechą.odróżniającą.omawiane. 1.J..Barta,.P..Fajgielski,.R..Markiewicz,.Ochrona danych osobowych. Komentarz,.Za- kamycze,.Kraków.2004,.s..70–71. 2.A..Mednis,.Prawna.ochrona danych osobowych,.Scholar,.Warszawa.199,.s..22.. 1 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH dane.od.innych.informacji.dotyczących.osób.jest.brak.anonimowości.. Innymi.słowy,.informacja.ma.charakter.osobowy,.dopóki.jest.możliwe. ustalenie.tożsamości.osoby,.której.ona.dotyczy3. Przez.„automatyczne.przetwarzanie”.stosownie.do.art..2.lit..c.Kon- wencji.należy.rozumieć.następujące.operacje.wykonane.w.całości.lub. części.przy.pomocy.metod.zautomatyzowanych:.gromadzenie.danych,. stosowanie.do.nich.operacji.logicznych.i/lub.arytmetycznych,.ich.mo- dyfikowanie,.usuwanie,.wybieranie.lub.rozpowszechnianie..Natomiast. w.myśl.art..2.lit..b.Konwencji.„zbiór.zautomatyzowany”.oznacza.każdy. zbiór.danych.będących.przedmiotem.automatycznego.przetwarzania.. Tym.samym.ochroną.objęte.są.dane.osobowe.niezależnie.od.sposobu. i.struktury.ich.uporządkowania.pod.warunkiem.jednak,.że.operacje.na. nich.dokonywane.są.za.pomocą.procedur.zautomatyzowanych..Należy. zauważyć,.że.dla.powstania.zbioru.danych.nie.jest.niezbędne.jego.upo- rządkowanie..Wobec.powyższego.rację.należy.przyznać.A..Mednisowi. wskazującemu,.że.Konwencja.może.mieć.zastosowanie.w.przypadku. każdej.informacji.osobowej.przetwarzanej.automatycznie.niezależnie. od.tego,.czy.występuje.ona.pojedynczo.czy.w.zbiorze,.oraz.do.danych. osobowych.przetwarzanych.ręcznie,.jeśli.występują.w.zbiorze.i.o.ile.dane. państwo.rozciągnęło.ochronę.na.zbiory.ręczne4. Zobowiązanym.do.stosowania.postanowień.Konwencji.zgodnie.z.jej. art..2.lit..d.jest.„administrator.zbioru.danych”..Jest.nim.osoba.fizyczna. lub.prawna,.władza.publiczna,.agencja.lub.każdy.inny.organ.właściwy. na.podstawie.przepisów.prawa.wewnętrznego.do.określania.celu,.któ- remu.ma.służyć.zautomatyzowany.zbiór.danych.osobowych,.kategorii. gromadzonych.danych.osobowych.oraz.sposobu.przetwarzania,.jakie- mu.będą.poddawane. Konwencja.daje.państwom.ją.podpisującym,.stosownie.do.regulacji. art..3,.możliwość.ograniczenia.lub.poszerzenia.jej.stosowania.przez.zło- żenie.Sekretarzowi.Generalnemu.Rady.Europy.stosownego.oświadcze- nia..Jego.treścią.może.być: 1). wyłączenie.stosowania.Konwencji.do.niektórych.kategorii.zautoma- tyzowanych.kartotek.danych.osobowych,.zgodnie.z.załączoną.listą.. Nie. można. na. niej. umieścić. zautomatyzowanych. kartotek. danych. 3.A..Mednis, Ochrona danych osobowych w Konwencji Rady Europy i Dyrektywie Unii 4.A..Mednis,.Ochrona danych osobowych w Konwencji Rady Europy i Dyrektywie Unii Europejskiej,.PiP.1996,.z..6,.s..34. Europejskiej,.cz..I,.ODO.2000,.nr.1,.s..11. 16............................................................................................................................ ROZDZIAł.I osobowych,.które.w.myśl.prawa.wewnętrznego.podlegają.przepisom. o.ochronie.danych.osobowych; 2). deklaracja.stosowania.przepisów.Konwencji.wobec.informacji.do- tyczących. ugrupowań,. stowarzyszeń,. fundacji,. spółek. handlowych,. korporacji.i.wszelkich.innych.podmiotów,.w.których.skład.wchodzą. bezpośrednio.lub.pośrednio.osoby.fizyczne,.niezależnie.od.posiada- nia.osobowości.prawnej; 3). stosowanie.Konwencji.również.do.zbiorów.danych.osobowych,.któ- re.nie.są.przetwarzane.automatycznie. W.myśl.art...Konwencji:.„Dane.osobowe.będące.przedmiotem.au- tomatycznego.przetwarzania.powinny.być: a). pozyskiwane.oraz.przetwarzane.rzetelnie.i.zgodnie.z.prawem; b). gromadzone.dla.określonych.i.usprawiedliwionych.celów.i.nie.mogą. być.wykorzystywane.w.sposób.niezgodny.z.tymi.celami; c). odpowiednie,.rzeczowe,.niewykraczające.poza.potrzeby.wynikające. z.celów,.dla.których.są.gromadzone; d). dokładne.i.w.razie.potrzeby.uaktualniane; e). przechowywane. w. formie. umożliwiającej. identyfikację. osób,. któ- rych.dane.dotyczą,.przez.okres.nie.dłuższy.niż.jest.to.wymagane.ze. względu.na.cel,.dla.którego.dane.zgromadzono. Konwencja.w.art..6.formułuje.tryb.postępowania.ze.szczególnymi. kategoriami.danych:.„Dane.osobowe.ujawniające.pochodzenie.rasowe,. poglądy.polityczne,.przekonania.religijne.lub.inne,.jak.również.dane. osobowe.dotyczące.stanu.zdrowia.lub.życia.seksualnego.nie.mogą.być. przetwarzane.automatycznie,.chyba.że.prawo.wewnętrzne.zawiera.od- powiednie.gwarancje.ochrony..To.samo.stosuje.się.do.danych.dotyczą- cych.skazujących.wyroków.karnych.” Regulacja.art..8.Konwencji.przewiduje.dodatkowe.prawa.osób,.któ- rych.dane.są.przetwarzane..Zgodnie.z.jej.brzmieniem.każda.osoba.po- winna.mieć.zapewnione.prawo.do: a). ustalenia,. czy. istnieje. zautomatyzowany. zbiór. danych. osobowych,. zawierający.dane.jej.dotyczące,.poznania.podstawowych.celów.jego. utworzenia,.a.także.tożsamości,.miejsca.zamieszkania.lub.siedziby. administratora.tego.zbioru; b). otrzymania,.w.rozsądnych.odstępach.czasu.i.bez.nadmiernej.zwłoki. oraz.nadmiernych.kosztów,.potwierdzenia.obecności.danych.jej.do- 17 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH tyczących.w.zautomatyzowanym.zbiorze.oraz.do.uzyskania,.w.czytel- nej.formie,.wglądu.do.tych.danych; c). uzyskania.możliwości.sprostowania.lub.usunięcia.danych.jej.doty- czących,.jeżeli.zostały.one.przetworzone.z.naruszeniem.przepisów. prawa.wewnętrznego.zapewniających.przestrzeganie.zasad.ustano- wionych.w.art...i.6.Konwencji; d). złożenia. skargi. w. przypadku. odmowy. odpowiedzi. na. żądanie. po- twierdzenia.obecności.w.zbiorze.lub.odmowy.wglądu.do.danych.jej. dotyczących,.sprostowania.lub.usunięcia.tych.danych,.w.myśl.zasad. określonych.w.punktach.b.i.c. Artykuł.7.Konwencji.zobowiązuje.do.podjęcia.odpowiednich.środ- ków.bezpieczeństwa.w.odniesieniu.do.danych.osobowych.zgromadzo- nych.w.zbiorach.zautomatyzowanych,.aby.zapobiec.przypadkowemu. zniszczeniu.lub.zniszczeniu.bez.zezwolenia.albo.przypadkowemu.zagu- bieniu,.jak.również.aby.zapobiec.niepowołanemu.dostępowi.do.danych. oraz.ich.zmienianiu.lub.rozpowszechnianiu.bez.upoważnienia. 1.2. dyrektywa 95/46/We w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych oraz swobodnego przepływu tych danych Ustawodawstwo.wewnętrzne.poszczególnych.państw.dotyczące.ochro- ny.danych.osobowych,.powstałe.w.dużej.części.po.przyjęciu.Konwencji. Nr.108,.okazało.się.bardzo.zróżnicowane..Stało.się.to.problemem.utrud- niającym.utworzenie.wspólnego.rynku.wewnętrznego,.w.którym.miałby. odbywać.się.swobodny.przepływ.towarów,.osób,.usług,.kapitału.–.tak- że.danych.osobowych.pomiędzy.państwami.przy.zapewnionej.ochronie. prywatności. Dyrektywy.to.akty.prawne,.niemające.odpowiednika.w.prawie.pol- skim,.skierowane.do.państw.członkowskich,.wskazujące.cel,.który.muszą. osiągnąć.za.pomocą.dostępnych.sobie.środków. Według.M.T..Tinnefeld.dyrektywy.zobowiązują.podmioty.odpowie- dzialne.za.przetwarzanie.danych.dla.celów.publicznych.i.gospodarczych. do.orientowania.się.na.prawa.podstawowe.osoby,.której.dane.dotyczą,. .D..Bogucka,.Co będzie nas obowiązywało,.GP.z.dnia.29.stycznia.2003.r..Organy. państw.członkowskich.nie.mogą.wymagać.od.swoich.obywateli.postępowania.zgodnego. z.dyrektywą..Dopiero.przepisy.krajowe.wydane.na.podstawie.dyrektyw.stanowią.źródło. praw.i.obowiązków.dla.osób.fizycznych.i.prawnych. 18............................................................................................................................ ROZDZIAł.I oraz.do.zastosowania.wszystkich.wymaganych.zabezpieczeń,.aby.chronić. dane.także.w.obrocie.międzynarodowym..Mają.one.na.celu.ułatwienie. obrotu.danymi.osobowymi.na.terenie.Wspólnoty.przez.harmonizację. regulacji.prawnych.w.ramach.wspólnego.rynku..Na.zewnątrz.służą.sta- bilizacji.tego.obrotu.i.równocześnie.chronią.przed.naruszeniem.sformu- łowanych.we.Wspólnocie.zasad6. Dyrektywy.kierowane.są.wyłącznie.do.państw.członkowskich..Nie. wynikają.z.nich.żadne.prawa.ani.obowiązki.dla.osób.prawnych.i.fizycz- nych..Państwo.jest.zobowiązane.w.swoim.prawie.wewnętrznym.zreali- zować.wymagania.dyrektywy,.przy.czym.z.reguły.obojętna.jest.forma.ich. realizacji..Dyrektywa.nie.należy.więc.do.self-executing law..Może.ona. być.stosowana.bezpośrednio.jedynie.w.wypadku,.gdy.upłynął.termin.jej. realizacji,.a.państwo.nie.dokonało.jej.implementacji.lub.dokonana.im- plementacja.jest.wadliwa7. Ze.względu.na.przedmiot.regulacji.należy.wymienić.następujące.dy- rektywy: 1). Dyrektywę. 9/46/WE. Parlamentu. Europejskiego. i. Rady. Unii. Eu- ropejskiej.z.dnia.24.października.199.r..w.sprawie.ochrony.osób. fizycznych. w. zakresie. przetwarzania. danych. osobowych. oraz. swo- bodnego.przepływu.tych.danych.(Dz..Urz..L.Nr.281.z.23.listopada. 199.r..str..31); 2). Dyrektywę.97/66/WE.Parlamentu.Europejskiego.i.Rady.Unii.Euro- pejskiej.z.dnia.1.grudnia.1997.r..w.sprawie.przetwarzania.danych. osobowych.i.ochrony.prywatności.w.sektorze.telekomunikacyjnym. (Dz..Urz..L..Nr.24.z.30.stycznia.1998.r..s..1); 3). Dyrektywę.2000/31/WE.Parlamentu.i.Rady.Unii.Europejskiej.z.dnia. 8.czerwca.2000.r..w.sprawie.niektórych.aspektów.prawnych.usług. w.społeczeństwie.informacyjnym,.a.w.szczególności.handlu.elektro- nicznego.w.obrębie.wolnego.rynku.(Dz..Urz..UE.L.Nr.178.z.dnia. 17.lipca.2000.r.); 4). Dyrektywę.2002/8/WE.Parlamentu.Europejskiego.i.Rady.Unii.Eu- ropejskiej.z.dnia.12.lipca.2002.r..w.sprawie.przetwarzania.danych. osobowych.oraz.ochrony.prywatności.w.sektorze.komunikacji.elek- tronicznej.(Dz..Urz..UE.L.Nr.201.z.dnia.31.lipca.2002.r.). 6.M.T..Tinnefeld,.Ochrona danych – kamień węgielny budowy Europy.(w:) Ochrona danych osobowych,.red..M..Wyrzykowski,.Instytut.Spraw.Publicznych,.Warszawa.1999,. s..43–44. 7.http://www.giodo.gov.pl/234/j/pl/ 19 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH Dyrektywa.9/46/WE.Parlamentu.Europejskiego.i.Rady.Unii.Eu- ropejskiej.z.dnia.24.października.199.r..w.sprawie.ochrony.osób.fi- zycznych.w.zakresie.przetwarzania.danych.osobowych.oraz.swobodnego. przepływu.tych.danych.wyznacza.zasady.ochrony.podstawowych.praw. i.wolności.osób.fizycznych,.a.w.szczególności.ich.prawa.do.prywatności. w.odniesieniu.do.przetwarzania.danych.osobowych. Regulacje.Dyrektywy.mają.za.cel: 1). zabezpieczenie.jednolitego.minimalnego.poziomu.ochrony.prywat- ności.osób.fizycznych.w.związku.z.przetwarzaniem.danych.osobo- wych.zawartych.w.zbiorach.danych; 2). zapewnienie.możliwości.swobodnego.przepływu.danych.osobowych. pomiędzy.krajami.członkowskimi8. Według.terminologii.zawartej.w.art..2.lit..a.Dyrektywy.„dane.osobo- we”.oznaczają.wszelkie.informacje.dotyczące.zidentyfikowanej.lub.moż- liwej.do.zidentyfikowania.osoby.fizycznej.(„osoby,.której.dane.dotyczą”);. osoba.możliwa.do.zidentyfikowania.to.osoba,.której.tożsamość.można. ustalić.bezpośrednio.lub.pośrednio,.szczególnie.przez.powołanie.się.na. numer.identyfikacyjny.lub.jeden.bądź.kilka.szczególnych.czynników.okre- ślających.jej.fizyczną,.fizjologiczną,.umysłową,.ekonomiczną,.kulturową. lub.społeczną.tożsamość..Zatem,.jak.stwierdza.A..Mednis,.na.gruncie.Dy- rektywy.informacją.o.charakterze.osobowym.może.być.każda.informacja. dotycząca.konkretnej.osoby,.którą.można.zidentyfikować..Innymi.słowy,. informacja.ma.charakter.osobowy.dopóty,.dopóki.jest.możliwe.ustale- nie.tożsamości.osoby9..Jeżeli.w.ramach.społeczeństwa.informacyjnego. ma.znaczenie.rozwój.technik.gromadzenia,.przekazywania,.kompilowa- nia,.rejestrowania,.przechowywania.i.przesyłania.danych.dźwiękowych. i.obrazowych.osób.fizycznych,.Dyrektywa.powinna.mieć.zastosowanie. do.przetwarzania.takich.danych.(pkt.14.preambuły.Dyrektywy)..Przed- miotem.ochrony.przewidzianej.w.Dyrektywie.nie.są.dane.osób.prawnych. Zakres.przedmiotowy.Dyrektywy.wyznaczony.został.regulacją.art..3. i.dotyczy.przetwarzania.danych.osobowych.w.całości.lub.w.części.w.spo- sób.zautomatyzowany.oraz.innego.przetwarzania.danych.osobowych,. stanowiących.część.zbioru.lub.mających.stanowić.część.zbioru..Z.kolei. „przetwarzanie.danych.osobowych”.w.rozumieniu.art..2.lit..b.Dyrekty- wy.oznacza.każdą.operację.lub.zestaw.operacji.dokonywanych.na.da- 8.J..Barta.i.in.,.Ochrona danych osobowych...,.s..90.. 9.A..Mednis,.U nas i gdzie indziej,.Rzeczposp..z.dnia.21.stycznia.199.r. 20............................................................................................................................ ROZDZIAł.I nych.osobowych.za.pomocą.środków.zautomatyzowanych.lub.innych,. jak.np..gromadzenie,.rejestracja,.porządkowanie,.przechowywanie,.ada-. ptacja.lub.modyfikacja,.odzyskiwanie,.konsultowanie,.wykorzystywa- nie,.ujawnianie.przez.transmisję,.rozpowszechnianie.lub.udostępnianie. w.inny.sposób,.układanie.lub.kompilowanie,.blokowanie,.usuwanie.lub. niszczenie.danych..Regulacje.Dyrektywy.wymieniają.etap.samego.gro- madzenia.(zbierania).danych.jako.element.ich.przetwarzania..Konse- kwencją.takiego.ujęcia.jest.to,.że.objęcie.ochroną.następuje.już.w.chwili. ich.gromadzenia,.o.ile.dane.te.mają.figurować.w.zbiorze.lub.mają.być. przetwarzane.automatycznie10. W.porównaniu.do.odpowiednich.postanowień.Konwencji,.Dyrekty- wa.w.art..2.lit..c.precyzyjniej.formułuje.pojęcie.„zbioru.danych”..Jest.to. „każdy.uporządkowany.zestaw.danych.osobowych,.dostępnych.według. określonych.kryteriów,.scentralizowanych,.zdecentralizowanych.lub.roz- proszonych.funkcjonalnie.lub.geograficznie”. Podmiotem.obowiązków.przewidzianych.w.Dyrektywie.jest.admi- nistrator.danych..Stosownie.do.art..2.lit..d.Dyrektywy.jest.nim.osoba. fizyczna.lub.prawna,.władza.publiczna,.agencja.lub.inny.organ,.który. samodzielnie.lub.wspólnie.z.innymi.podmiotami.określa.cele.i.sposo- by.przetwarzania.danych;.jeżeli.cele.i.sposoby.przetwarzania.danych.są. określane.w.ustawach.i.przepisach.wykonawczych.krajowych.lub.przepi- sach.Wspólnoty,.administrator.danych.może.być.powoływany.lub.kryte- ria.jego.powołania.mogą.być.ustanawiane.przez.ustawodawstwo.krajowe. lub.ustawodawstwo.Wspólnoty. Na.zasady.legalnego.przetwarzania.składają.się.zasady.dotyczące.ja- kości.danych.i.kryteria.legalności.przetwarzania.danych. Zasady.dotyczące.jakości.danych.określa.art..6.Dyrektywy,.przewi- dujący.obowiązek.zapewnienia,.aby.dane.osobowe.były:. a). przetwarzane.rzetelnie.i.zgodnie.z.prawem; b). gromadzone.do.określonych,.jednoznacznych.i.legalnych.celów.oraz. nie. były. poddawane. dalszemu. przetwarzaniu. w. sposób. niezgodny. z. tym. celem.. Dalsze. przetwarzanie. danych. dla. celów. historycz- nych,.statystycznych.i.naukowych.nie.będzie.uważane.za.niezgodne. z.przepisami.pod.warunkiem.stworzenia.przez.państwa.członkow- skie. odpowiednich. zabezpieczeń.. Jak. wynika. z. pkt. 28. preambuły. 10.A..Mednis,.Ochrona danych osobowych w Konwencji Rady Europy i Dyrektywie Unii Europejskiej (cz. I),.ODO.2000,.nr.1,.s..12. 21 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH Dyrektywy,.„(...).cele.takie.muszą.być.jednoznaczne.i.uzasadnione. oraz. określone. w. czasie. gromadzenia. danych;. potrzeby. dalszego. przetwarzania. danych. dla. potrzeb. ich. gromadzenia. nie. mogą. być. niezgodne.z.pierwotnie.określonymi.celami”; c). prawidłowe,.stosowne.oraz.nienadmierne.ilościowo.w.stosunku.do. celów,.dla.których.zostały.zgromadzone.i/lub.dalej.przetworzone; d). prawidłowe.oraz.w.razie.konieczności.aktualizowane;.należy.pod- jąć.wszelkie.uzasadnione.działania,.aby.zapewnić.usunięcie.lub.po- prawienie.nieprawidłowych.lub.niekompletnych.danych,.biorąc.pod. uwagę.cele,.dla.których.zostały.zgromadzone.lub.dla.których.są.da- lej.przetwarzane; e). przechowywane.w.formie.umożliwiającej.identyfikację.osób,.których. dane.dotyczą,.przez.czas.nie.dłuższy.niż.jest.to.konieczne.dla.celów,. dla.których.zostały.zgromadzone.lub.dla.których.są.dalej.przetwa- rzane..Państwa.członkowskie.stworzą.odpowiednie.zabezpieczenia. dla.danych.przechowywanych.przez.dłuższe.okresy.dla.potrzeb.hi- storycznych,.statystycznych.i.naukowych. Obowiązek. realizacji. zasad. dotyczących. jakości. danych. zgodnie. z.art..6.ust..2.Dyrektywy.ciąży.na.administratorze.danych. Kryteria. legalności. przetwarzania. danych. sformułowane. zostały. w.art..7.Dyrektywy..Muszą.one.zostać.spełnione,.aby.miało.miejsce.prze- twarzanie.danych..Stosownie.zatem.do.tego.przepisu.przetwarzanie.da- nych.jest.dopuszczalne.tylko.wówczas,.gdy: a). osoba,.której.dane.dotyczą,.jednoznacznie.wyraziła.zgodę.lub b). przetwarzanie. danych. jest. konieczne. dla. realizacji. umowy,. której. stroną.jest.osoba,.której.dane.dotyczą.lub.w.celu.podjęcia.działań.na. życzenie.osoby,.której.dane.dotyczą.przed.zawarciem.umowy.lub c). przetwarzanie.danych.jest.konieczne.dla.wykonania.zobowiązania. prawnego,.któremu.administrator.danych.podlega.lub d). przetwarzanie.danych.jest.konieczne.dla.ochrony.żywotnych.intere- sów.osoby,.której.dane.dotyczą.lub e). przetwarzanie.danych.jest.konieczne.dla.realizacji.zadania.wykony- wanego.w.interesie.publicznym.lub.dla.sprawowania.władzy.publicz- nej,.przekazanej.administratorowi.danych.lub.osobie.trzeciej,.przed. którą.ujawnia.dane.lub f). przetwarzanie. danych. jest. konieczne. dla. potrzeb. wynikających. z. uzasadnionych. interesów. administratora. danych. lub. osoby. trze- 22............................................................................................................................ ROZDZIAł.I ciej,.przed.którą.ujawnia.się.dane,.z.wyjątkiem.sytuacji,.kiedy.inte- resy.takie.podporządkowane.są.interesom.związanym.z.podstawo- wymi. prawami. i. wolnościami. osoby,. której. dane. dotyczą,. a. które. gwarantują.ochronę.na.podstawie.art..1.ust..1.dyrektywy. Większe.wymagania.Dyrektywa.stawia.w.art..8.wobec.legalnego.prze- twarzania.szczególnych.kategorii.danych,.tj..ujawniających.pochodze- nie.rasowe.lub.etniczne,.opinie.polityczne,.przekonania.religijne.lub. filozoficzne,.przynależność.do.związków.zawodowych,.danych.dotyczą- cych.zdrowia.i.życia.płciowego..Wymienione.kategorie.danych.obejmują. szczególne.informacje.dotyczące.sfery.intymnej.człowieka..Generalnie. ich.przetwarzanie.jest.zakazane,.z.wyjątkiem.sytuacji,.gdy: a). osoba,.której.dane.dotyczą,.udzieliła.wyraźnej.zgody.na.przetwarza- nie.tych.danych,.chyba.że.ustawodawstwo.państwa.członkowskiego. przewiduje,.że.zakaz.nie.może.być.uchylony.mimo.zgody.udzielonej. przez.osobę,.której.dane.dotyczą; b). przetwarzanie. danych. jest. konieczne. do. wypełnienia. obowiązków. i.szczególnych.uprawnień.administratora.danych.w.dziedzinie.prawa. pracy,. o. ile. jest. to. dozwolone. przez. prawo. krajowe. przewidujące. odpowiednie.zabezpieczenia; c). przetwarzanie.danych.jest.konieczne.dla.ochrony.żywotnych.intere- sów.osoby,.której.dane.dotyczą,.lub.innej.osoby.w.przypadku,.gdy. osoba,.której.dane.dotyczą,.jest.osobą.fizycznie.lub.prawnie.niezdol- ną.do.udzielenia.zgody; d). przetwarzanie.danych.dokonywane.jest.w.ramach.legalnej.działal- ności.wspartej.odpowiednimi.gwarancjami.przez.fundację,.stowarzy- szenie.lub.inną.niekomercyjną.instytucję,.której.cele.mają.charakter. polityczny,.filozoficzny,.religijny.lub.związkowy,.pod.warunkiem.że. przetwarzanie.danych.odnosi.się.wyłącznie.do.członków.tej.instytu- cji.lub.osób.mających.z.nią.regularny.kontakt,.w.związku.z.jej.celami. i.dane.nie.zostaną.ujawnione.osobie.trzeciej.bez.zgody.osób,.których. dane.dotyczą; e). przetwarzanie.dotyczy.danych,.które.są.podawane.do.wiadomości. publicznej.przez.osobę,.której.dane.dotyczą,.lub.jest.konieczne.do. ustalenia,.wykonania.lub.ochrony.roszczeń.prawnych. Stosownie.do.art..8.ust..3.Dyrektywy.można.przetwarzać.szczególne. kategorie.danych,.jeśli.jest.to.wymagane.dla.celów.medycyny.prewen- 23 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH cyjnej,.diagnostyki.medycznej,.świadczenia.opieki.lub.leczenia.lub.też. zarządzania.opieką.zdrowotną,.jak.również.w.przypadkach,.gdy.dane.są. przetwarzane.przez.podmiot.służby.zdrowia.zgodnie.z.przepisami.pra- wa.krajowego.lub.zasadami.określonymi.przez.właściwe.krajowe.insty- tucje.podlegające.obowiązkowi.zachowania.tajemnicy.zawodowej.lub. przez.inną.osobę,.również.zobowiązaną.do.zachowania.tajemnicy..Zgod- nie.z.art..8.ust...Dyrektywy.przetwarzanie.danych.dotyczących.prze- stępstw,.wyroków.skazujących.lub.środków.bezpieczeństwa.może.być.do- konywane.jedynie.pod.kontrolą.władz.publicznych.lub.też.jeżeli.zgodnie. z.prawem.krajowym.ustanowiono.odpowiednie.środki.zabezpieczające,. z.zachowaniem.odstępstw,.które.państwo.członkowskie.może.udzielić. zgodnie.z.obowiązującymi.przepisami.krajowymi,.zapewniając.zachowa- nie.odpowiednich.zabezpieczeń..Jednak.kompletny.rejestr.przestępstw. kryminalnych,.jak.stanowi.art..8.ust...Dyrektywy,.może.być.prowadzo- ny.tylko.pod.kontrolą.władzy.publicznej. W.art..10.Dyrektywy.na.administratora.danych.został.nałożony.obo- wiązek.informacyjny..Jego.wykonanie.ma.zapewnić.osobie.zainteresowa- nej.wiedzę,.przez.kogo,.jakie.i.w.jakim.celu.jej.dane.są.przetwarzane,.z.wy- jątkiem.przypadku,.kiedy.posiada.już.ona.takie.informacje,.dotyczące: a). tożsamości.administratora.danych.i.ewentualnie.jego.przedstawiciela; b). celów.przetwarzania.danych,.do.których.dane.są.przeznaczone;. c). wszelkich. dalszych. informacji,. jak. odbiorcy. lub. kategorie. odbior- ców.danych;.tego,.czy.odpowiedzi.na.pytania.są.obowiązkowe.czy. dobrowolne.oraz.jakie.są.ewentualnie.konsekwencje.nieudzielenia. odpowiedzi;.istnienie.prawa.wglądu.do.swoich.danych.oraz.ich.spro- stowania.. Jak.bowiem.wynika.z.pkt.38.preambuły.Dyrektywy:.„Jeżeli.przetwa- rzanie.danych.ma.być.rzetelne,.osoba,.której.dane.dotyczą,.musi.mieć. możliwość.dotarcia.do.informacji.o.wystąpieniu.czynności.przetwarzania. danych.oraz,.jeżeli.dane.są.uzyskiwane.od.niej,.musi.otrzymać.dokładne. i.pełne.informacje,.uwzględniające.okoliczności.pozyskiwania.danych”. Z.kolei.art..11.ust..1.Dyrektywy.stanowi,.że.w.przypadku,.gdy.dane. są.uzyskiwane.z.innych.źródeł.niż.osoba,.której.dane.dotyczą,.państwa. członkowskie.zapewnią,.aby.administrator.danych.lub.jego.przedsta- wiciel.był.zobowiązany.od.początku.gromadzenia.danych.osobowych. lub.w.przypadku.ujawnienia.danych.osobie.trzeciej.nie.później.niż.do. momentu,.gdy.dane.są.ujawniane.po.raz.pierwszy,.dostarczyć.osobie,. 24............................................................................................................................ ROZDZIAł.I której.dane.dotyczą,.co.najmniej.następujące.informacje,.z.wyjątkiem. przypadku,.kiedy.posiada.już.ona.takie.informacje:.a).tożsamość.admi- nistratora.danych.i.ewentualnie.jego.przedstawiciela;.b).cele.przetwa- rzania.danych;.c).wszelkie.dalsze.informacje,.jak.np..kategorie.potrzeb- nych.danych;.odbiorcy.lub.kategorie.odbiorców.danych;.istnienie.prawa. wglądu.do.swoich.danych.oraz.ich.sprostowania,.o.ile.dalsze.informa- cje.są.konieczne,.biorąc.pod.uwagę.szczególne.okoliczności,.w.których. dane.są.gromadzone,.w.celu.zagwarantowania.rzetelnego.przetwarza- nia.danych.w.stosunku.do.osoby,.której.dane.dotyczą..Obowiązek.prze- kazania.wymienionych.informacji.nie.powstaje,.zgodnie.z.art..11.ust..2. Dyrektywy,.gdy,.szczególnie.w.przypadku.przetwarzania.danych.dla.ce- lów.statystycznych,.historycznych.lub.naukowych,.dostarczenie.takich. informacji.wymagałoby.niewspółmiernie.dużego.wysiłku.lub.jeżeli.gro- madzenie.lub.ujawnianie.informacji.jest.wyraźnie.przewidziane.przez. prawo..W.takich.przypadkach.państwa.członkowskie.zapewnią.odpo- wiednie.zabezpieczenia. Dyrektywa.w.art..12.gwarantuje.każdej.osobie.prawo.dostępu.do. swoich.danych..Polega.ono.na.prawie.do.uzyskania.od.administratora. danych: a). bez.ograniczeń,.w.odpowiednich.odstępach.czasu.oraz.bez.nadmier- nego.opóźnienia.lub.kosztów: –. potwierdzenia,.czy.dotyczące.jej.dane.są.przetwarzane.oraz.co. najmniej.informacji.o.celach.przetwarzania.danych;.kategoriach. danych.oraz.odbiorcach.lub.kategoriach.odbiorców,.którym.dane. te.są.ujawniane; –. zawiadomienia. w. zrozumiałe. formie. o. danych. przechodzących. przetwarzanie.oraz.posiadanych.informacjach.o.ich.źródłach; –. wiadomości.na.temat.zasad.automatycznego.przetwarzania.doty- czących.jej.danych.przynajmniej.w.przypadku.zautomatyzowane- go.procesu.decyzyjnego; b). odpowiednio,.możliwości.sprostowania,.usunięcia.lub.zablokowania. danych,. których. przetwarzanie. jest. niezgodne. z. postanowieniami. Dyrektywy,. szczególnie. ze. względu. na. niekompletność. lub. niedo- kładność.danych; c). zawiadomienia. osób. trzecich,. którym. dane. zostały. ujawnione,. o.ewentualnym.sprostowaniu,.usunięciu.lub.zablokowaniu.danych. zgodnie.z.lit..b,.o.ile.nie.okaże.się.to.niemożliwe.lub.nie.będzie.wy- magało.niewspółmiernie.dużego.wysiłku. 2 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH Prawo.dostępu.osoby.do.swoich.danych.nie.jest.prawem.bezwzględ- nym..Przepis.art..13.Dyrektywy.daje.możliwość.ograniczenia.jego.reali- zacji,.jeśli.jest.to.konieczne.dla.zabezpieczenia.ważnego.celu.publiczne- go,.takiego.jak.zabezpieczenie.bezpieczeństwa.narodowego,.obronności,. bezpieczeństwa. publicznego,. działań. prewencyjnych,. prowadzonych. czynności.dochodzeniowo-śledczych.i.prokuratorskich.w.sprawach.kar- nych.lub.w.sprawach.o.naruszenie.zasad.etyki.w.zawodach.podlegających. regulacjom,.ważnego.interesu.ekonomicznego.lub.finansowego.państwa. członkowskiego.lub.Unii.Europejskiej,.łącznie.ze.sprawami.monetar- nymi,.budżetowymi.i.podatkowymi,.funkcji.kontrolnych,.inspekcyjnych. i.regulacyjnych.związanych.nawet.sporadycznie.z.wykonywaniem.władzy. publicznej.w.przypadkach.wymienionych.w.lit..c-e.tego.artykułu,.ochrony. osoby,.której.dane.dotyczą,.oraz.praw.i.wolności.innych.osób. Nawet.w.sytuacji,.gdy.dane.przetwarzane.są.legalnie.ze.względu.na. interes.publiczny,.wykonywanie.władzy.publicznej.lub.uzasadnione.inte- resy.osoby.fizycznej.lub.prawnej,.osoba.może.w.dowolnym.czasie.z.waż- kich.i.uzasadnionych.przyczyn.wynikających.z.jej.konkretnej.sytuacji. wnieść.w.trybie.art..14.lit..a.Dyrektywy.sprzeciw.wobec.przetwarzania. jej.danych..Jeżeli.jest.on.uzasadniony,.administrator.danych.nie.może. przetwarzać.kategorii.danych.objętych.sprzeciwem..Osoba.może.rów- nież,.stosownie.do.art..14.lit..b.Dyrektywy,.wnieść.sprzeciw.wobec.prze- twarzania.danych,.które.administrator.danych.zamierza.przetwarzać.dla. potrzeb.bezpośredniego.obrotu,.lub.uzyskać.informacje.przed.ujawnie- niem.danych.osobowych.po.raz.pierwszy.osobom.trzecim.lub.wykorzy- staniem.w.ich.imieniu.dla.potrzeb.bezpośredniego.obrotu,.jak.również. ma.prawo.wyraźnego.powoływania.się.na.prawo.sprzeciwu,.bez.opłat,. wobec.ujawniania.lub.wykorzystywania.danych. Dyrektywa.narzuca.w.przepisie.art..1.ust..1.obowiązek.uwzględnie- nia.w.przepisach.krajowych.regulacji.chroniących.osobę.przed.podle- ganiem.decyzji,.która.wywołuje.skutki.prawne.jej.dotyczące.lub.mające. na.nią.istotny.wpływ,.jeśli.decyzja.ta.oparta.jest.wyłącznie.na.zautoma- tyzowanym.przetwarzaniu.danych,.w.wyniku.którego.dokonywana.jest. ocena.niektórych.dotyczących.osoby.aspektów.o.charakterze.osobistym,. np..wyników.osiąganych.w.pracy,.wypłacalności,.wiarygodności,.sposobu. zachowania.itp..Zgodnie.z.art..1.ust..2.Dyrektywy.„(...).Państwa.człon- kowskie.zapewniają,.że.każda.osoba.będzie.mogła.być.wyłączona.z.za- kresu.objętego.decyzją.określoną.w.ust..1,.jeżeli.decyzja.taka.a).zostanie. podjęta.w.trakcie.zawierania.lub.realizacji.umowy,.pod.warunkiem,.że. 26............................................................................................................................ ROZDZIAł.I wniosek.w.sprawie.zawarcia.lub.realizacji.umowy.wniesiony.przez.osobę,. której.dane.dotyczą,.zostanie.przyjęty.lub.że.istnieją.odpowiednie.spo- soby.zabezpieczenia.jej.uzasadnionych.interesów,.jak.np..uregulowania. umożliwiające.jej.przedstawienie.swojego.punktu.widzenia;.lub.b).decy- zja.taka.zostanie.dozwolona.przez.prawo,.które.określa.również.sposoby. zabezpieczenia.uzasadnionych.interesów.osoby,.której.dane.dotyczą”. Należy.wspomnieć.o.jeszcze.jednym.ważnym.obowiązku.administra- tora.danych..Jest.nim.zawarty.w.art..17.ust..1.Dyrektywy.obowiązek.za- bezpieczenia.będących.w.jego.władaniu.danych.przed.przypadkowym. lub.nielegalnym.zniszczeniem,.przypadkową.utratą,.zmianą,.niedozwo- lonym.ujawnieniem.lub.dostępem..Dyrektywa.formułuje.dodatkowo.za- sadę.proporcjonalności,.zgodnie.z.którą.środki.służące.zabezpieczeniu. danych.osobowych.powinny.być.odpowiednie.do.zagrożeń.wynikających. z.przetwarzania.danych.oraz.charakteru.danych11. Skuteczne.zastosowanie.przedstawionych.przepisów.Dyrektywy.wy- maga.utworzenia.instytucji.kontroli.i.nadzoru..Instytucja.taka.musi.być. niezależna.w.zakresie.wykonywania.swoich.obowiązków,.zwłaszcza.w.od- niesieniu.do.agencji.publicznych.podlegających.jej.kontroli12. Celem.ujednolicenia.stosowanej.w.różnych.państwach.praktyki.wpro- wadzono.w.art..18.ust..1.Dyrektywy.zasadę.zawiadamiania.organu.nad- zorczego.o.przeprowadzaniu.całościowej.lub.częściowej.operacji.au- tomatycznego.przetwarzania.danych..Zawiadomienia.należy.dokonać. przed.rozpoczęciem.przetwarzania.danych.i.jego.treść.powinna.zawie- rać,.według.art..19.Dyrektywy,.informacje.obejmujące: a). nazwę.i.adres.administratora.danych.i.ewentualnie.jego.przedstawi- ciela; b). cel.lub.cele.przetwarzania.danych; c). opis.jednej.lub.kilku.kategorii.osób,.których.dane.dotyczą,.oraz.da- nych.lub.kategorii.danych,.które.się.do.nich.odnoszą; d). odbiorcę.lub.kategorie.odbiorców,.którym.dane.mogą.być.ujawnione; e). propozycje.przekazania.danych.do.krajów.trzecich; f). ogólny.opis.umożliwiający.dokonanie.wstępnej.oceny.prawidłowości. środków.przyjętych.w.związku.z.art..17.w.celu.zapewnienia.bezpie- czeństwa.przetwarzania.danych. 11.A..Mednis,.Ochrona danych osobowych w Konwencji Rady Europy i Dyrektywie Unii Europejskiej,.cz..II,.ODO.2000,.nr.2,.s..6.. 12.Biała księga – przygotowanie krajów stowarzyszeniowych Europy Środkowej i Wschod- niej do integracji z Rynkiem wewnętrznym Unii Europejskiej,.s..290–291. 27 PODSTAWY.PRAWNE.OCHRONY.DANYCH.OSOBOWYCH W.art..20.Dyrektywy.zostały.wskazane.zasady.przeprowadzania.kon- troli.przetwarzania.danych..Państwa.członkowskie.zdefiniują.operacje. przetwarzania.danych,.mogące.stwarzać.określone.zagrożenia.dla.praw. i.wolności.osób,.których.dane.dotyczą,.oraz.będą.kontrolować,.czy.dane. te.są.badane.przed.ich.rozpoczęciem..Kontrole.wstępne.będzie.przepro- wadzać.organ.nadzorczy.po.przyjęciu.powiadomienia.od.administratora. danych.lub.urzędnika.odpowiedzialnego.za.ochronę.danych,.który.w.ra- zie.wątpliwości.winien.konsultować.się.z.organem.nadzorczym..Państwa. członkowskie.mogą.również,.jak.stanowi.art..20.ust..3.Dyrektywy,.prze- prowadzać.takie.kontrole.w.kontekście.opracowywania.odpowiedniego. środka.w.parlamencie.narodowym.lub.środka.opartego.na.takim.rozwią- zaniu.legislacyjnym,.które.określa.charakter.przetwarzania.danych.oraz. stwarza.odpowiednie.zabezpieczenia..Oprócz.tego.organ.nadzoru.będzie. m.in..odpowiedzialny.za.kontrolę.stosowania.na.jego.terytorium.posta- nowień.przyjętych.przez.państwa.członkowskie.na.podstawie.Dyrektywy. (art..28.ust..1.Dyrektywy).prowadzenia.publicznego.rejestru.zbiorów.da- nych.osobowych.(art..21.Dyrektywy);.będzie.posiadał.uprawnienia.kon- trolne.wobec.podmiotów.przetwarzających.dane.osobowe.(art..28.ust..3. Dyrektywy).oraz.rozpatrywał.skargi.w.zakresie.ochrony.praw.i.wolności. związanych.z.przetwarzaniem.danych.(art..28.ust..4.Dyrektywy). 1.3. rekomendacje i rezolucje Zalecane.standardy.europejskie.w.zakresie.ochrony.danych.osobowych,. sformułowane.w.trybie.rezolucji.i.rekomendacji.Komitetu.Ministrów.RE. lub.Zgromadzenia.Parlamentarnego.RE,.odnoszą.się.do.różnych.dzie- dzin.życia..Akty.te.rozwijają.ogólne.zapisy.Konwencji.Nr.108,.precyzu- ją.jej.wymagania.oraz.wprowadzają.dodatkowe.warunki.przetwarzania. danych.osobowych.w.nich.określonych13. Na.szczególną.uwagę.zasługuje.Rekomendacja.R(99).z.dnia.23.lute- go.1999.r..dotycząca.prywatności.w.internecie;.Rekomendacja.R(87)18. z.dnia.30.września.1997.r..dotycząca.ochrony.danych.osobowych.gro- madzonych.i.przetwarzanych.dla.celów.statystycznych;.Rekomendacja. R(97).z.dnia.13.lutego.1997.r..dotycząca.ochrony.danych.medycznych;. Rekomendacja.R()11.z.dnia.11.września.199.r..w.sprawie.zbierania,. przedstawiania.i.archiwizacji.orzeczeń.sądów.w.skomputeryzowanych.sy- 13.http://www.giodo.gov.pl/230/j/pl/ 28............................................................................................................................ ROZDZIAł.I stemach.dokumentacji.sądowej;.Rekomendacja.R(9)4.z.dnia.7.lutego. 199.r..dotycząca.danych.osobowych.w.telekomunikacji.ze.szczególnym. uwzględnieniem.usług.telefonicznych;.Rekomendacja.R(92)3.z.dnia.10. lutego.1992.r..w.sprawie.genetycznych.badań.diagnostycznych.i.prze- siewowych.wykonywanych.dla.celów.opieki.zdrowotnej;.Rekomendacja. R(91)10.z.dnia.9.września.1991.r..dotycząca.ochrony.danych.osobowych. przekazywanych.osobom.trzecim.przez.instytucje.publiczne;.Rekomen- dacja.R(90)19.z.dnia.13.września.1990.r..dotycząca.ochrony.danych. osobowych.wykorzystywanych.dla.potrzeb.płatności.oraz.innych.ana- logicznych.operacji;.Rekomendacja.R(89)2.z.dnia.18.stycznia.1989.r.. w.sprawie.ochrony.danych.osobowych.wykorzystywanych.dla.potrzeb. zatrudnienia;.Rekomendacja.R(87)1.z.dnia.17.września.1987.r..do- tycząca.ochrony.danych.osobowych.wykorzystywanych.w.sektorze.po- licji;.Rekomendacja.R(8)20.z.dnia.2.października.198.r..dotycząca. ochrony.danych.osobowych.wykorzystywanych.dla.potrzeb.marketingu. bezpośredniego Ze.względu.na.przedmiot.uregulowania.warto.omówić.Rekomenda- cję.R(8)20.z.dnia.2.października.198.r..dotyczącą.ochrony.danych. osobowych.wykorzystywanych.dla.potrzeb.marketingu.bezpośrednie- go..Zaleca.ona.Rządom.Państw.Członkowskich.uwzględnienie.w.ich. prawie.i.w.praktyce.krajowej.związanej.z.wykorzystywaniem.danych. o.charakterze.osobistym.dla.potrzeb.marketingu.bezpośredniego.wy- tycznych.zawartych.w.Rekomendacji.oraz.zapewnienie.szerokiego.jej. upowszechnienia.oraz.popierania.wiedzy.i.informacji.o.ochronie.danych. osobowych..Według.terminologii.stosowanej.w.Rekomendacji.mianem. „marketingu.bezpośredniego”.objęto.ogół.działań,.jak.również.wszel- kich.usług.pomocniczych.umożliwiających.oferowanie.produktów.i.usług. bądź.przekazywanie.oświadczeń.kierowanych.do.ludności.za.pośredni- ctwem.kurierów,.telefonów.lub.innych.bezpośrednich.środków.w.celach. informacyjnych.bądź.w.celu.wywołania.reakcji.ze.strony.osoby.zainte- resowanej. Na.gruncie.Rekomendacji.regulacji.zostały.poddane.kwestie.zwią- zane.z.gromadzeniem.danych.dla.potrzeb.marketingu.bezpośredniego,. udostępnianiem.list.osobom.trzecim,.prawami.osoby.zainteresowanej,. prezentacją.oświadczeń.i.materiałów.marketingowych,.zabezpieczeniem. danych.osobowych. Zasady.gromadzenia.danych.dla.potrzeb.marketingu.bezpośredniego. określono.w.rozdziale.II.Rekomendacji..Każda.osoba.przy.okazji.two-
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Zakres przetwarzania danych osobowych w działalności gospodarczej
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: