Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00761 010730 7473020 na godz. na dobę w sumie
Zamówienia publiczne. Partnerstwo publiczno-prywatne. Koncesje na roboty budowlane lub usługi w prawie polskim. Instytucje prawne realizacji przedsięwzięć publicznych - ebook/pdf
Zamówienia publiczne. Partnerstwo publiczno-prywatne. Koncesje na roboty budowlane lub usługi w prawie polskim. Instytucje prawne realizacji przedsięwzięć publicznych - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 191
Wydawca: Difin Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7930-313-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Książka zawiera syntetyczne omówienie zagadnień zawartych w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 roku Prawo zamówień publicznych, ustawie z dnia 19 grudnia 2008 roku o partnerstwie publiczno-prywatnym oraz w ustawie z dnia 9 stycznia 2009 roku o koncesji na roboty budowlane lub usługi. Analiza wzbogacona została licznymi orzeczeniami sądowymi oraz omówieniem najnowszych regulacji prawnych Unii Europejskiej odnoszących się do przedmiotowej materii.

Książka adresowana jest zarówno do pracowników administracji publicznej i samorządowej, jak i przedstawicieli biznesu zainteresowanych problematyką realizacji przedsięwzięć publicznych w praktyce. Publikacja będzie również przydatna dla studentów kierunków prawniczych i administracyjnych.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

1 2 3 4 Copyright © by Difin SA Warszawa 2014 Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, przedrukowywanie i rozpowszechnianie cało- ści lub fragmentów niniejszej pracy bez zgody wydawcy zabronione. Książka ta jest dziełem twórcy i wydawcy. Prosimy, abyś przestrzegał praw, jakie im przysługują. Jej zawartość możesz udostępnić nieodpłatnie osobom bliskim lub osobiście znanym, ale nie publikuj jej w internecie. Jeśli cytujesz jej fragmenty, nie zmieniaj ich treści i koniecznie zaznacz, czyje to dzieło. A kopiując jej część, rób to jedynie na użytek osobisty. Szanujmy cudzą własność i prawo. Recenzja: prof. dr hab. Anna Walaszek-Pyzioł Redaktor prowadzący: Edward Mitek Korekta: Aneta Dąbrowska-Korzus ISBN 978-83-7930-313-7 Difin SA Warszawa 2014 00-768 Warszawa, ul. F. Kostrzewskiego 1 tel. +48 22 851 45 61, +48 22 851 45 62, fax +48 22 841 98 91 Księgarnie internetowe Difin: www.księgarnia.difin.pl, www.ksiegarniasgh.pl Skład i łamanie: Zdzisław Ptak, rheatal@gmail.com Druk: Fabryka Druku Sp. z o.o. 01-943 Warszawa, ul. Zgrupowania AK Kampinos 6 http://www.fabrykadruku.pl SpiS treści Wykaz skrótóW ............................................................................................................................................................... Zagadnienia wStępne ........................................................................................................................................... § 1. Cel pracy ................................................................................................................................................................................... § 2. Pojęcie instytucji prawnych ............................................................................................................................... § 3. Pojęcie przedsięwzięć publicznych ............................................................................................................. Rozdział I Zamówienia publicZne ......................................................................................................................................... § 1. Podstawowe pojęcia i konstrukcje z zakresu zamówień publicznych ............... A. Zamówienie publiczne ....................................................................................................................................... B. Zamawiający ................................................................................................................................................................ C. Wykonawca ................................................................................................................................................................... D. Przedmiot zamówienia publicznego .................................................................................................... E. Środki publiczne ...................................................................................................................................................... F. Progi ustalone na podstawie art. 11 ust. 8 ustawy .................................................................. G. Zamówienia in house .......................................................................................................................................... § 2. Źródła prawa zamówień publicznych ..................................................................................................... A. Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych ........................ B. Akty podustawowe ................................................................................................................................................ C. Kodeks cywilny ........................................................................................................................................................ D. Źródła prawa Unii Europejskiej ............................................................................................................... E. Government Procurement Agreement ................................................................................................. § 3. Zasady udzielania zamówień publicznych ........................................................................................ A. Uwagi ogólne .............................................................................................................................................................. B. Zasada uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców .................. C. Zasada bezstronności i obiektywizmu ............................................................................................... D. Zasada jawności ....................................................................................................................................................... E. Zasada zachowania formy pisemnej i języka polskiego .................................................. F. Zasada prymatu trybów przetargowych ........................................................................................... § 4. Postępowanie w sprawie udzielenia zamówienia publicznego. Wybrane zagadnienia ................................................................................................................................................ A. Uwagi ogólne .............................................................................................................................................................. B. Opis przedmiotu zamówienia ..................................................................................................................... 5 9 11 11 12 13 15 15 15 17 20 28 31 33 34 35 35 36 37 37 43 43 43 44 46 47 48 49 51 51 52 6 Spis treści C. Ustalenie wartości zamówienia ................................................................................................................ D. Specyfikacja istotnych warunków zamówienia ........................................................................ E. Wszczęcie postępowania ................................................................................................................................. F. Wybór najkorzystniejszej oferty .............................................................................................................. § 5. Tryby udzielania zamówień publicznych ............................................................................................ A. Uwagi wstępne .......................................................................................................................................................... B. Przetarg nieograniczony ................................................................................................................................... C. Przetarg ograniczony ........................................................................................................................................... D. Negocjacje z ogłoszeniem .............................................................................................................................. E. Dialog konkurencyjny ........................................................................................................................................ F. Negocjacje bez ogłoszenia ............................................................................................................................. G. Zamówienie z wolnej ręki .............................................................................................................................. H. Zapytanie o cenę ...................................................................................................................................................... I. Licytacja elektroniczna ..................................................................................................................................... J. Procedury uzupełniające .................................................................................................................................. K. Konkurs ............................................................................................................................................................................. § 6. Zamówienia w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa 54 55 57 58 59 59 60 67 69 71 73 73 75 76 77 78 oraz zamówienia sektorowe ................................................................................................................................ 81 81 A. Zamówienia w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa ................................................. 88 B. Zamówienia sektorowe ..................................................................................................................................... § 7. Otoczenie instytucjonalne zamówień publicznych ................................................................... 93 93 A. Prezes Urzędu Zamówień Publicznych ............................................................................................ 97 B. Rada Zamówień Publicznych ..................................................................................................................... 97 C. Krajowa Izba Odwoławcza ........................................................................................................................... § 8. Umowa w sprawach zamówień publicznych ................................................................................... 98 98 A. Uwagi wstępne .......................................................................................................................................................... 99 B. Forma umowy ............................................................................................................................................................. C. Jawność umowy ....................................................................................................................................................... 99 D. Czas trwania umowy ........................................................................................................................................... 100 E. Zgodność treści umowy z ofertą .............................................................................................................. 100 F. Istotne zmiany postanowień zawartej umowy w stosunku do treści oferty ........................................................................................................................................................... 100 G. Odstąpienie od umowy ...................................................................................................................................... 104 H. Zabezpieczenie wykonania umowy ...................................................................................................... 105 I. Umowa ramowa ....................................................................................................................................................... 106 § 9. Środki ochrony prawnej ......................................................................................................................................... 107 A. Informacje ogólne ................................................................................................................................................... 107 B. Odwołanie ....................................................................................................................................................................... 109 C. Skarga ................................................................................................................................................................................. 112 D. Skarga kasacyjna ..................................................................................................................................................... 113 Spis treści 7 Rozdział II partnerStwo publicZno-prywatne ........................................................................................ 115 § 1. Pojęcie partnerstwa publiczno-prywatnego .................................................................................... 115 A. Poglądy doktryny .................................................................................................................................................... 115 B. Definicja opisowa ................................................................................................................................................... 117 § 2. Warianty partnerstwa publiczno-prywatnego ............................................................................. 122 § 3. Geneza partnerstwa publiczno-prywatnego ................................................................................... 125 § 4. Partnerstwo publiczno-prywatne w świetle prawa Unii Europejskiej ............. 127 § 5. Strony partnerstwa publiczno-prywatnego ..................................................................................... 131 A. Podmiot publiczny i partner prywatny .............................................................................................. 131 B. Wybór partnera prywatnego ......................................................................................................................... 132 § 6. Przedmiot partnerstwa publiczno-prywatnego ........................................................................... 134 § 7. Umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym ............................................................................. 139 § 8. Partnerstwo publiczno-prywatne realizowane w formie spółki ............................... 150 Rozdział III KonceSja na roboty budowlane lub uSługi ..................................................... 154 § 1. Uwagi ogólne ........................................................................................................................................................................ 154 A. Ustawa o koncesji na roboty budowlane lub usługi w kontekście prawa Unii Europejskiej ................................................................................................................................... 154 B. Ustawa o koncesji na roboty budowlane lub usługi w kontekście regulacji krajowych ............................................................................................................................................... 161 § 2. Pojęcie koncesji na roboty budowlane lub usługi ..................................................................... 163 A. Koncesje jako prawne formy działania administracji publicznej w polskim porządku prawnym .................................................................................................................. 163 § 3. Przedmiot współpracy w oparciu o przepisy ustawy o koncesji na roboty budowlane lub usługi .................................................................................................................... 165 § 4. Postępowanie w sprawie wyboru koncesjonariusza ............................................................... 167 A. Zasady postępowania .......................................................................................................................................... 167 B. Etapy postępowania .............................................................................................................................................. 169 § 5. Umowa koncesji ................................................................................................................................................................ 172 A. Strony umowy ............................................................................................................................................................ 172 B. Charakter prawny umowy .............................................................................................................................. 173 C. Treść umowy ................................................................................................................................................................ 174 § 6. Postępowanie sądowe w sprawach dotyczących zawarcia umowy koncesji ....................................................................................................................................................................................... 177 A. Skarga do WSA ......................................................................................................................................................... 177 B. Skarga kasacyjna ..................................................................................................................................................... 184 BiBliografia ............................................................................................................................................................................ 187 8 9 Wykaz skrótóW Organy orzekające GKO KIO TK TS SN ZA Inne art. BAS Dz. U. nast. niepubl. Nr op. cit. pkt poz. PPP RM siwz t. jedn. TFUE ust. UZP wyd. wyr. w zw. z. ze zm. – Główna Komisja Orzekająca w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych – Krajowa Izba Odwoławcza – Trybunał Konstytucyjny – Trybunał Sprawiedliwości – Sąd Najwyższy – Zespół Arbitrów – artykuł – Biuro Analiz Sejmowych – Dziennik Ustaw – następny – niepublikowany – numer – opus citatum – punkt – pozycja – partnerstwo publiczno-prywatne – Rada Ministrów – specyfikacja istotnych warunków zamówienia – tekst jednolity – Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej – ustęp – Urząd Zamówień Publicznych – wydanie – wyrok – w związku – zeszyt – ze zmianami 10 11 Zagadnienia wStępne § 1. Cel pracy Państwo pełni funkcję zarówno inwestora, jak i nabywcy określonych towa- rów, robót budowlanych lub usług1. Rola państwa, jako inwestora i nabywcy, wy- nika zarówno z konieczności realizacji przez państwo określonych zadań nałożo- nych na nie mocą norm ustawowych, jak i związanych z zaspokajaniem bieżących potrzeb struktur administracji publicznej. Inwestycje związane są przede wszyst- kim z realizacją przedsięwzięć publicznych. Państwo jako nabywca działa zaś w sferze zakupu towarów lub usług oraz realizacji przedsięwzięć budowlanych. Wskazane obszary mogą się przy tym krzyżować, a ich jednoznaczne rozdzielenie często nie jest proste. Realizacja zadań we wskazanych powyżej obszarach wymaga każdorazowo wydatkowania środków publicznych lub wykorzystania mienia publicznego. Fakt ten wymusza potrzebę określenia i stosowania reguł, zgodnie z którymi wydatko- wanie środków publicznych bądź wykorzystanie mienia publicznego następować będzie w sposób prawidłowy z punktu widzenia państwa oraz interesu publiczne- go. Osiągnięcie takiego stanu rzeczy wydaje się zadaniem trudnym do zrealizo- wania bez użycia mechanizmów wolnorynkowych gwarantujących funkcjonowa- nie uczciwej konkurencji, zasady równości oraz zasady transparentności. Do realizacji wskazanych celów ustawodawstwo wykorzystuje lege iuris kil- ka instytucji prawnych. Do instytucji tych zaliczyć należy: zamówienia publiczne, partnerstwo publiczno-prywatne oraz koncesje na roboty budowlane lub usługi. Wskazane regulacje prawne o istotnej doniosłości społecznej wykazują określone cechy wspólne. Po pierwsze: wszystkie wskazane powyżej regulacje prawne mają służyć ra- cjonalnemu wydatkowaniu środków publicznych przy założeniu jak najpełniej- szej realizacji interesu publicznego. 1 W 2012 r. w Polsce udzielono 188 478 zamówień publicznych. Wszczęto 195 929 postępo- wań. Wartość udzielonych zamówień publicznych wyniosła 132,7 mld złotych Por. Sprawozdanie Prezesa UZP o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w Polsce, Warszawa 2012, s. 6. 12 Zagadnienia wstępne Po drugie: regulacje te wymagają przy ich stosowaniu należytego wykorzy- stania reguł egzegezy z uwzględnieniem celów i specyfiki regulowanej materii. Po trzecie: dla wszystkich wskazanych regulacji charakterystyczne są liczne zmiany, które niewątpliwe utrudniają prawidłowe ich stosowanie w praktyce. Po czwarte: wskazane regulacje pozostają w ścisłej zależności od regulacji prawa Unii Europejskiej. Obecna regulacja prawna wywołuje dalsze komplikacje związane z faktem krzyżowania się wskazanych instytucji. Zgodnie bowiem z art. 4 ustawy o part- nerstwie publiczno-prywatnym2, jeżeli wynagrodzeniem partnera prywatnego jest prawo do pobierania pożytków z przedmiotu partnerstwa publiczno-prywatnego albo przede wszystkim to prawo wraz z zapłatą sumy pieniężnej, wyboru partne- ra prywatnego dokonuje się, stosując przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 2009 r. o koncesji na roboty budowlane lub usługi3, z uwzględnieniem przepisów niniej- szej ustawy. Zgodnie zaś z ust. 2 w przypadkach innych niż określone w ust. 1 wyboru partnera prywatnego dokonuje się, stosując przepisy ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych4 z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy. Celem niniejszej pracy jest po pierwsze: omówienie instytucji prawnych wy- korzystywanych przez państwo w sytuacji nabywania towarów lub usług, realiza- cji robót budowlanych bądź też realizowania określonych inwestycji publicznych. Po drugie: wykazanie podstawowych różnic oraz współzależności występujących pomiędzy tymi instytucjami. W opracowaniu przedstawione zostaną zagadnienia zawarte w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym oraz w ustawie z dnia 9 stycznia 2009 r. o koncesji na roboty budowlane lub usługi. Konieczne będzie również doko- nanie odwołań do odpowiednich przepisów prawa Unii Europejskiej, zarów- no w kształcie obecnie obowiązującym, jak i proponowanym de lege ferenda. Analiza prowadzona będzie metodą dogmatyczną, której celem jest ustalenie obowiązujących norm prawnych składających się na tytułowe instytucje prawne. § 2. Pojęcie instytucji prawnych Warto w tym miejscu odnieść się do tytułowego pojęcia instytucji prawnych. Jest ono bowiem częstokroć rozumiane niejednolicie, a używanie tego termi- nu następuje w oderwaniu od należytego rygoru właściwego pracom z zakresu nauk prawnych. Termin „instytucja prawna”, jak wskazywał Z. Ziembiński, jest 2 Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym (t. jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 19, poz. 100). z 2009 r., Nr 19 poz. 101). poz. 907). 3 Ustawa z dnia 9 stycznia 2009 r. o koncesji na roboty budowlane lub usługi (t. jedn. Dz. U. 4 Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t. jedn. Dz. U. z 2013 r., Pojęcie przedsięwzięć publicznych 13 najczęściej definiowany w sposób dość ogólnikowy, co wiąże się z posługiwa- niem się tym terminem w sposób nader elastyczny, zarówno w jego znaczeniu podstawowym, jak i w znaczeniach pochodnych czy wtórnych5. Pojęcie instytucji prawnych na potrzeby niniejszej pracy wykorzystywane jest w znaczeniu nada- nym przez J. Wróblewskiego. Zdaniem Autora instytucja prawna to zespół norm, który ze względu na przedmiot i cel regulacji wydzielony zostaje jako odręb- na całość6. Podstawą kształtowania się i wyodrębniania przez nauki prawne instytucji prawnych jest przede wszystkim łączność treściowa norm wyinter- pretowanych z pewnego zestawu przepisów, współzależność prakseologicz- na wyznaczanych przez nie zachowań w jakiejś dziedzinie działalności ludz- kiej, ewentualnie łącznie z unormowaniem wymierzania sankcji związanych z przekraczaniem norm pierwszego rodzaju, z wyznaczeniem sposobu do- konywania czynności proceduralnych, których dokonanie aktualizować ma obowiązki w danej dziedzinie7. Wyodrębnienie instytucji prawnych ja- kiegoś systemu znajduje zazwyczaj oparcie w tekstach obowiązujących ak- tów prawodawczych w postaci odpowiednich wyróżnień terminologicznych i zgrupowania przepisów w systematyce ustawy8. W takim kontekście wyod- rębniono zespoły norm dotyczące zamówień publicznych, partnerstwa publiczno- -prywatnego oraz koncesji na roboty budowlane lub usługi. § 3. Pojęcie przedsięwzięć publicznych Termin „przedsięwzięcie” posiada swoje definicje zarówno na gruncie języka prawnego, jak i języka potocznego. W znaczeniu potocznym przez przedsięwzię- cie rozumie się rzecz zamierzoną, postanowioną, realizowaną9. Zgodnie zaś z de- finicją legalną zawartą w art. 2 pkt 4 ustawy o partnerstwie publiczno-prywatnym przez przedsięwzięcie rozumie się przedsięwzięcie: a) b) c) d) budowę lub remont obiektu budowlanego, świadczenie usług, wykonanie dzieła, w szczególności wyposażenie składnika majątkowego w urządzenia podwyższające jego wartość lub użyteczność, lub inne świadczenie połączone z utrzymaniem lub zarządzaniem składnikiem majątkowym, który jest wykorzystywany do realizacji przedsięwzięcia publiczno-prywatnego lub jest z nim związany. 5 Por. Z. Ziembiński, Szkice z metodologii szczegółowych nauk prawnych, Warszawa–Poznań 6 Por. J. Wróblewski, Instytucja prawna, [w:] Polski słownik prawniczy. Hasła podstawowe, 1983, s. 88. Warszawa 1969, s. 21. 7 Por. Z. Ziembiński, op. cit., s. 88. 8 Ibidem, s. 89. 9 Por. Słownik Języka Polskiego, t. II, M. Szymczak (red.), Warszawa 1979, s. 968. Pojęcie przedsięwzięć publicznych rozumiane jest w niniejszej pracy sze- roko. Obejmuje swoim zakresem działania inwestycyjne państwa, związane z realizacją zadań publicznych, głównie w sferze tzw. administracji świadczącej. Pojęcie administracji świadczącej obejmuje z kolei płaszczyznę działań organiza- torskich, związaną z szeroko rozumianym zaspokajaniem potrzeb społecznych – nie w skali indywidualnych spraw, lecz grup obywateli. Są to zatem zadania zwią- zane z ochroną zdrowia, oświatą, kulturą, ochroną środowiska, budową dróg10. Poza zakresem rozważań pozostają natomiast kwestie, które regulowane są na gruncie ustawy o organizacjach pożytku publicznego i wolontariacie. Istotne jest wskazanie, iż chodzić będzie w każdym przypadku o przedsię- wzięcia publiczne, tj. takie, które podejmowane są przez administrację publiczną przy wykorzystaniu środków publicznych bądź mienia publicznego. Publikacja obejmuje stan prawny na dzień 31 stycznia 2014 r. 14 Zagadnienia wstępne 10 Por. E. Ura, E. Ura, Prawo administracyjne, Warszawa 2008, s. 27. 15 Rozdział I Zamówienia publicZne § 1. Podstawowe pojęcia i konstrukcje z zakresu zamówień publicznych A. Zamówienie publiczne Definicja legalna zamówień publicznych zawarta została w art. 2 pkt 13 usta- wy Prawo zamówień publicznych. W świetle wskazanego przepisu zamówienia publiczne to umowy odpłatne zawierane między zamawiającym a wykonaw- cą, których przedmiotem są usługi, dostawy lub roboty budowlane. Regulacja normatywna umowy w sprawach zamówień publicznych zawarta została z ko- lei w rozdziale czwartym ustawy. Część z przepisów zawartych w tym rozdziale posiada charakter norm ius cogens. Ich zastosowanie nie może być wyłączone ani ograniczone wolą stron11. Przepisy IV rozdziału stanowią zatem lex specialis w stosunku do przepisów kodeksu cywilnego i jako takie, zgodnie z regułą koli- zyjną lex specialis derogat legi generali mają przed nimi pierwszeństwo12. Zasadą jest jednak, iż do umów w sprawach zamówień publicznych stosuje się przepisy kodeksu cywilnego13. W szczególności zaś zastosowanie znajdują przepisy czę- ści ogólnej oraz przepisy o zobowiązaniach, w tym przepisy normujące poszcze- gólne rodzaje umów. Wskazać przy tym należy, iż przepisy kodeksu cywilnego znajdują zastosowanie wprost, nie zaś odpowiednio. Jak podkreśla się jednak w literaturze przedmiotu, w odniesieniu do wielu instytucji o zakorzenionej tra- dycji cywilistycznej adaptacja ogólnych reguł z kodeksu cywilnego na grunt 11 Por. P. Granecki, Prawo zamówień publicznych. Komentarz, Warszawa 2009, s. 374. 12 Por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 lipca 2007 r. V SA/Wa 172/07. W przywołanym wyroku sąd wskazał, iż jakkolwiek stronami przy udzielaniu zamówień publicznych są zamawiający i wykonawcy, jednak do ich czynności o charakterze cywilnoprawnym stosuje się przepisy kodeksu cywilnego tylko wówczas, gdy stosownie do art. 14 i art. 139 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. Nr 19, poz. 177 ze zm.) przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej. 13 Por. J. Pieróg, Prawo zamówień publicznych. Komentarz, Warszawa 2009, s. 408. 16 Rozdział I. Zamówienia publiczne zamówień publicznych powinna następować z uwzględnieniem właściwości (natury) stosunku prawnego powołanego do życia w wyniku rozstrzygnięcia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego14. Przepisy zawarte w ustawie Prawo zamówień publicznych w odniesieniu do umów w sprawach zamówień publicznych regulują w sposób odrębny – od re- gulacji zawartej w kodeksie cywilnym – po pierwsze: formę umowy, po drugie: obowiązek zawierania umowy w sprawach zamówień publicznych na czas ozna- czony, z wyjątkiem umów, o których mowa w art. 142 ust. 2 i art. 143 ust. 1 Pra- wa zamówień publicznych, po trzecie: dopuszczalność zmian w zakresie umowy, po czwarte: szczególny przypadek odstąpienia od umowy przez zamawiającego, po piąte: szczególne przypadki nieważności umowy. Poza przepisami o charak- terze bezwzględnie obowiązującymi strony umowy mają natomiast co do zasady swobodę kształtowania postanowień umowy w toku postępowania o zamówienie publiczne15. W definicji zamówień publicznych warto wskazać na aspekt podmiotowy, przedmiotowy, proceduralny oraz finansowy. Aspekt podmiotowy związany jest z pojęciem zamawiającego, którego występowanie stanowi determinantę zasto- sowania ustawy. Definicja wskazanego pojęcia zawarta została w art. 2 pkt 12 ustawy. Aspekt przedmiotowy związany jest z kolei z przedmiotem świadcze- nia w stosunku zobowiązaniowym, jaki powstaje w wyniku zawarcia umowy w sprawach zamówień publicznych. Przedmiotem tym mogą być: usługi (art. 2 pkt 10 ustawy), dostawy (art. 2 pkt 2 ustawy) lub roboty budowlane (art. 2 pkt 8 ustawy). Aspekt proceduralny związany jest ze szczególnego rodzaju postę- powaniem, które zmierza do wyboru najkorzystniejszej oferty z punktu widzenia zamawiającego. Zgodnie z art. 2 pkt 7a postępowanie o udzielenie zamówienia jest to postępowanie wszczynane w drodze publicznego ogłoszenia o zamówie- niu publicznym lub przesłania zaproszenia do składania ofert albo przesłania za- proszenia do negocjacji w celu dokonania wyboru oferty wykonawcy, z którym zostanie zawarta umowa w sprawie zamówienia publicznego lub – w przypadku trybu zamówienia z wolnej ręki – wynegocjowanie postanowień takiej umowy. Aspekt finansowy związany jest zaś ze źródłem pochodzenia środków finanso- wych potrzebnych do sfinansowania zamówienia. Środki te posiadają charakter publiczny. Wskazany aspekt w istotnym stopniu może wpływać na to, czy okre- ślone przedsięwzięcie realizowane będzie przy użyciu zamówień publicznych, czy też przy wykorzystaniu partnerstwa publiczno-prywatnego. 14 Por. J. Jerzykowski, [w:] M. Stachowiak, J. Jerzykowski, W. Dzierżanowski, Prawo zamó- wień publicznych. Komentarz, Warszawa 2007, s. 524. 15 Por. E. Norek, Prawo zamówień publicznych. Komentarz, Warszawa 2008, s. 259. Podstawowe pojęcia i konstrukcje z zakresu zamówień publicznych 17 B. Zamawiający Definicja zamawiającego zawarta została w art. 2 pkt 12 ustawy Prawo za- mówień publicznych. Zgodnie ze wskazanym przepisem zamawiającym jest osoba fizyczna, prawna lub jednostka nieposiadająca osobowości prawnej zobowiązana do stosowania ustawy16. Ustawa wprowadza również w art. 15a pojęcie centralnego zamawiającego, który może przygotowywać i przeprowadzać postępowania o udzielenie zamówienia, udzielać zamówień lub zawierać umowy ramowe na potrzeby zamawiających z administracji rządowej, jeżeli zamówienie jest związane z działalnością więcej niż jednego zamawiającego. Decydujące rozwinięcie pojęcia zamawiającego zawarte zostało w art. 3 usta- wy, który to przepis wymienia podmioty zobowiązane do stosowania ustawy. W świetle wskazanego przepisu do stosowania ustawy zobowiązane są: – – – – – jednostki sektora finansów publicznych w rozumieniu przepisów o finan- sach publicznych; inne, niż określone w pkt 1, państwowe jednostki organizacyjne nieposia- dające osobowości prawnej; inne, niż określone w pkt 1, osoby prawne, utworzone w szczególnym celu zaspokajania potrzeb o charakterze powszechnym niemających charakteru przemysłowego ani handlowego, jeżeli podmioty, o których mowa w tym przepisie oraz w pkt 1 i 2, pojedynczo lub wspólnie, bezpośrednio lub po- średnio przez inny podmiot: a) finansują je w ponad 50 lub b) posiadają ponad połowę udziałów albo akcji, lub c) sprawują nadzór nad organem zarządzającym, lub d) mają prawo do powoływania ponad połowy składu organu nadzorczego lub zarządzającego; związki podmiotów, o których mowa w pkt 1 i 2, lub podmiotów, o których mowa w pkt 3; inne niż określone w pkt 1–3a podmioty, jeżeli zamówienie jest udziela- ne w celu wykonywania jednego z rodzajów działalności, o której mowa w art. 132, a działalność ta jest wykonywana na podstawie praw szczegól- nych lub wyłącznych, albo jeżeli podmioty, o których mowa w pkt 1–3a, pojedynczo lub wspólnie, bezpośrednio lub pośrednio przez inny podmiot wywierają na nie dominujący wpływ, w szczególności: a) finansują je 16 Na podstawie sprawozdań o udzielonych zamówieniach za rok 2012 można przyjąć, że za- mawiających udzielających zamówień na podstawie procedur określonych w ustawie Prawo zamó- wień publicznych w roku 2012 było 14 232. Największą grupę zamawiających stanowiła admini- stracja samorządowa (45,90 zamawiających). Kolejne grupy to samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej (5,70 ) oraz administracja rządowa terenowa (5,26 ). Około 4,01 ogólnej liczby zamawiających to podmioty prawa publicznego, a 2,72 – organy kontroli państwowej lub ochrony prawa, sąd lub trybunał. Około 1,52 zamawiających stanowiły uczelnie publiczne, ponad 1,19 administracja rządowa centralna, a tylko około 0,07 – instytucje ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego. Pozostałe 33,63 zamawiających określiło się jako inne podmio- ty. Por. Sprawozdanie Prezesa UZP o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w Polsce, Warszawa 2012, s. 24. 18 Rozdział I. Zamówienia publiczne – w ponad 50 lub b) posiadają ponad połowę udziałów albo akcji, lub c) posiadają ponad połowę głosów wynikających z udziałów albo ak- cji, lub d) sprawują nadzór nad organem zarządzającym, lub e) mają prawo do powoływania ponad połowy składu organu zarządzającego. inne niż określone w pkt 1 i 2 podmioty, jeżeli łącznie zachodzą następu- jące okoliczności: a) ponad 50 wartości udzielanego przez nie zamówienia jest finanso- wane ze środków publicznych lub przez podmioty, o których mowa w pkt 1–3a, wartość zamówienia jest równa lub przekracza kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8, przedmiotem zamówienia są roboty budowlane obejmujące wykonanie czynności w zakresie inżynierii lądowej lub wodnej, budowy szpitali, obiektów sportowych, rekreacyjnych lub wypoczynkowych, budynków szkolnych, budynków szkół wyższych lub budynków wykorzystywa- nych przez administrację publiczną lub usługi związane z takimi robo- tami budowlanymi; b) c) – podmioty, z którymi zawarto umowę koncesji na roboty budowlane na pod- stawie ustawy z dnia 9 stycznia 2009 r. o koncesji na roboty budowlane lub usługi17, w zakresie, w jakim udzielają zamówienia w celu jej wykonania. Omawiając pojęcie zamawiającego, warto zwrócić uwagę na pozostałe prze- pisy odnoszące się do tego zagadnienia, mające istotne znaczenie w praktyce. Mowa jest w tym miejscu przede wszystkim o osobach upoważnionych do re- prezentacji zamawiającego. Kluczowym pojęciem w tym zakresie jest pojęcie kierownika zamawiającego. Zgodnie z art. 2 pkt 3 ustawy jest to osoba lub organ, który zgodnie z obowiązującymi przepisami, statutem lub umową jest uprawniony do zarządzania zamawiającym, z wyłączeniem pełnomocników ustanowionych przez zamawiającego. Kierownik zamawiającego odpowiada za przygotowanie i przeprowadzenie postępowania o udzielenie zamówienia pu- blicznego. Powołuje on obligatoryjnie komisje przetargowe przy zamówieniach publicznych, których wartość jest równa lub przekracza kwoty określone w prze- pisach zawartych w art. 11 ust. 8 ustawy. W pozostałych przypadkach powołanie komisji przetargowej posiada charakter fakultatywny. Rola kierownika zamawia- jącego w postępowaniu przejawia się także w innych czynnościach, dotyczących w szczególności unieważnienia postępowania18. Komisja przetargowa jest zespołem pomocniczym kierownika zamawia- jącego powoływanym do oceny spełniania przez wykonawców warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia oraz do badania i oceny ofert. Kierownik zamawiającego może także powierzyć komisji przetargowej dokonanie innych czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia oraz 17 Dz. U. Nr 19, poz. 101, z późn. zm. 18 Por. Wyrok GKO z 11 lutego 2010 r. BDF1/4900/5/5/10/109.
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Zamówienia publiczne. Partnerstwo publiczno-prywatne. Koncesje na roboty budowlane lub usługi w prawie polskim. Instytucje prawne realizacji przedsięwzięć publicznych
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: