Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00162 008411 10460415 na godz. na dobę w sumie
Zarządzanie finansami w małej firmie. Wydanie II zaktualizowane - książka
Zarządzanie finansami w małej firmie. Wydanie II zaktualizowane - książka
Autor: Liczba stron: 248
Wydawca: Onepress Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-246-1871-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> finanse
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).
Sztab doradców ds. finansowych:

Genialnie zarządzana mała firma!

Cały dział wiedzy i doświadczenia w jednym tomie
Prowadzenie firmy bez pełnej kontroli nad finansami przypomina jazdę samochodem bez kierownicy, hamulców i dźwigni zmiany biegów. Jeśli nie masz ciągłego baczenia na swe wydatki i kondycję kapitałową, łatwo możesz zabrnąć zbyt daleko na ścieżce prowadzącej do finansowej zagłady... a wtedy nie pomoże Ci nawet najlepszy księgowy. Nim dopadnie Cię widmo ujemnego bilansu, lepiej zapoznaj się ze specyfiką kluczowych spraw rachunkowych Twojej firmy. Skorzystaj z rad swojego działu wiedzy i doświadczenia -- wypłyń na szerokie wody biznesu.

Tytuły wchodzące w skład serii 'Mała firma' dedykowane są właścicielom niewielkich przedsiębiorstw. Czytelnik znajdzie w nich profesjonalną wiedzę z zakresu zarządzania przedsiębiorstwem w różnych jego aspektach, zawsze dostosowaną do realiów małej firmy. Autorzy ilustrują poruszane tematy czytelnymi przykładami, pochodzącymi z praktyki small biznesu. Drugie wydanie serii zostało uaktualnione zgodnie z bieżącymi realiami rynkowymi i walutowymi oraz obecnym stanem prawnym.

Na czym polega bilans przedsiębiorstwa? Jak planować inwestycje w działalność firmy, aby utrzymać się na rynku? Jak interpretować informacje finansowe? O czym należy pamiętać, aby efektywnie zarządzać małą firmą? Na te i wiele innych pytań w rzetelny sposób odpowiada autor tej książki. 'Zarządzanie finansami w małej firmie' jest swego rodzaju przewodnikiem metodycznym dla osób, które myślą o własnej działalności gospodarczej, a nie wiedzą, od czego zacząć. Książka ma wszystkie cechy dobrego podręcznika. Prezentuje podstawowe kwestie zarządzania małą firmą w sposób jasny i dobrze uporządkowany.
Adrian Piekacz
Dyrektor Strategicznego Obszaru Biznesu -- Mikrofirmy w Multibanku
Najważniejsze zagadnienia dotyczące zarządzania finansami w małej firmie zostały zaprezentowane w bardzo przystępny sposób. Podawane przykłady dobrze obrazują podstawowe zasady finansów, wobec czego czytanie tej książki nie wymaga od czytelnika wcześniejszego przygotowania. Jest to książka dla małego przedsiębiorcy... każdego przedsiębiorcy.
dr Maria Kukurba
wykładowca, dyrektor Instytutu Finansów i Rachunkowości Polish Open University

Patron medialny:


Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Zarządzanie finansami w małej firmie. Wydanie II zaktualizowane Autor: Colin Barrow T³umaczenie: Jaros³aw Dobrzañski ISBN: 978-83-246-1871-2 Tytu³ orygina³u: Financial Management for the Small Business Format: A5, stron: 248 Sztab doradców ds. finansowych: • odpowie na Twoje pytania dotycz¹ce sporz¹dzania i czytania sprawozdañ finansowych • pomo¿e Ci w zrozumieniu rachunkowoœci zarz¹dczej • opracuje biznesplan i bud¿et dla Twojego przedsiêbiorstwa • wyjaœni, na czym polega i czemu s³u¿y analiza finansowa • stworzy rachunek zysków i strat • podpowie, jak na bie¿¹co œledziæ wyniki finansowe firmy • udzieli wskazówek na temat p³ynnoœci finansowej Genialnie zarz¹dzana ma³a firma! Ca³y dzia³ wiedzy i doœwiadczenia w jednym tomie Prowadzenie firmy bez pe³nej kontroli nad finansami przypomina jazdê samochodem bez kierownicy, hamulców i dŸwigni zmiany biegów. Jeœli nie masz ci¹g³ego baczenia na swe wydatki i kondycjê kapita³ow¹, ³atwo mo¿esz zabrn¹æ zbyt daleko na œcie¿ce prowadz¹cej do finansowej zag³ady… a wtedy nie pomo¿e Ci nawet najlepszy ksiêgowy. Nim dopadnie Ciê widmo ujemnego bilansu, lepiej zapoznaj siê ze specyfik¹ kluczowych spraw rachunkowych Twojej firmy. Skorzystaj z rad swojego dzia³u wiedzy i doœwiadczenia — wyp³yñ na szerokie wody biznesu. Tytu³y wchodz¹ce w sk³ad serii „Ma³a firma” dedykowane s¹ w³aœcicielom niewielkich przedsiêbiorstw. Czytelnik znajdzie w nich profesjonaln¹ wiedzê z zakresu zarz¹dzania przedsiêbiorstwem w ró¿nych jego aspektach, zawsze dostosowan¹ do realiów ma³ej firmy. Autorzy ilustruj¹ poruszane tematy czytelnymi przyk³adami, pochodz¹cymi z praktyki small biznesu. Drugie wydanie serii zosta³o uaktualnione zgodnie z bie¿¹cymi realiami rynkowymi i walutowymi oraz obecnym stanem prawnym. • Bezb³êdne kierowanie ma³¹ firm¹. • Wykorzystywanie zalet small biznesu. • Skuteczne taktyki rozwoju przedsiêbiorstwa. • Unikanie pu³apek w prowadzeniu dzia³alnoœci gospodarczej. Spis treści Wstęp Część I Interpretacja kluczowych dokumentów finansowych 1. Bilans — na czym stoimy? Bilans na gruncie prywatnym Upubliczniony obraz sytuacji Struktura bilansu przedsiębiorstwa Podstawowe reguły, zasady, koncepcje, pojęcia i konwencje Pytania 2. Rachunek zysków i strat — jak nam się wiodło? Ujmowanie operacji gospodarczych Kolejne podstawowe zasady Rachunek zysków i strat przedsiębiorstwa produkcyjnego Rachunek zysków i strat przedsiębiorstwa usługowego Struktura rachunku zysków i strat Pytania 3. Przepływy pieniężne i przepływy funduszy — dokąd zmierzamy? Przeinwestowanie Prognozowanie potrzeb gotówkowych Przepływ funduszy Pytania 7 9 11 11 14 16 21 26 27 27 30 32 34 35 38 41 41 45 45 48 4 Z A R Z Ą D Z A N I E F I N A N S A M I W M A Ł E J F I R M I E Część II Narzędzia analizy finansowej 49 4. Kontrola działalności przedsiębiorstwa Cele przedsiębiorstwa Wskaźniki jako narzędzia analizy Niektóre problemy związane z używaniem wskaźników Wskaźniki w prognozowaniu Pytania 5. Miary zyskowności Rentowność zaangażowanego kapitału (ROCE) Rentowność kapitału akcjonariuszy (ROSC) Dźwignia finansowa i jej wpływ na rentowność kapitału własnego Marże zysku Obliczanie należnego podatku Indywidualni przedsiębiorcy i spółki osobowe Opodatkowanie osób prawnych Jaka forma prawna działalności jest najlepsza? Minimalizacja podatków Podatek od towarów i usług (VAT) Pytanie 6. Zarządzanie kapitałem obrotowym (lub płynnością) Wskaźnik płynności bieżącej Wskaźnik szybkiej płynności Kontrolowanie należności i zobowiązań Kontrolowanie zapasów Kontrolowanie środków pieniężnych Cyrkulacja kapitału obrotowego Uśrednianie wskaźników Pytania 7. Zarządzanie środkami trwałymi Piramida środków trwałych Planowanie nowych inwestycji kapitałowych Przeciętna rentowność zaangażowanego kapitału (ARCE) Okres zwrotu nakładów Zdyskontowane przepływy pieniężne Wartość bieżąca 51 52 54 56 61 61 63 63 64 65 67 71 72 74 75 76 77 77 81 82 83 84 87 88 88 89 89 91 91 93 94 97 99 101 S P I S T R E Ś C I 5 Indeks zyskowności Wewnętrzna stopa zwrotu (IRR) Analiza ryzyka i wrażliwości Uwzględnianie inflacji Zastosowanie zdyskontowanych przepływów pieniężnych 104 106 109 110 przy podejmowaniu decyzji związanych z kapitałem obrotowym 111 111 116 117 119 Wprowadzanie nowego produktu — studium przypadku Wybrane czynniki ogólne w decyzjach inwestycyjnych Pytania Tablice dyskontowe 8. Decyzje dotyczące kosztów, wielkości produkcji, cen i zysków Obliczanie kosztów Składniki kosztów Koszty stałe Koszty zmienne Koszty mieszane Próg rentowności Stopa marginesu bezpieczeństwa Koszty a pożądane zyski Analiza kosztów w przypadku zamówień specjalnych Analiza kosztów w czasie rzeczywistym Analiza kosztów przed rozpoczęciem działalności gospodarczej Analiza kosztów w celu eliminacji niedochodowych produktów Pytania Część III Biznesplany i budżety 9. Budżety Tworzenie budżetów w przedsiębiorstwach Perspektywa czasowa i szczegóły Cele Ocena rynku Prognozowanie sprzedaży Ocena zasobów Strategie kluczowe i plany operacyjne Tworzenie budżetu Wytyczne dotyczące budżetowania 123 123 125 125 127 127 128 131 131 133 135 136 139 140 143 145 145 147 149 153 156 158 162 164 165 6 Z A R Z Ą D Z A N I E F I N A N S A M I W M A Ł E J F I R M I E Monitorowanie działalności Naginanie budżetu Sezonowość i trendy Budżety kapitałowe i gotówkowe Budowanie modelu budżetu 10. Pisanie i prezentacja biznesplanów Na co zwracają uwagę instytucje finansowe? Forma i objętość Układ i zawartość Pisanie i redakcja Do kogo wysłać biznesplan? Prezentacja ustna 11. Księgowość i sprawozdania doraźne Dlaczego potrzebujesz odpowiedniej dokumentacji Metody uproszczone Pełna księgowość Wykorzystanie komputera Sprawozdania doraźne 12. Podnoszenie wyników Ceny maksymalizujące zysk Redukcja kosztów Ograniczanie kapitału obrotowego Program poprawy zyskowności Dodatki Odpowiedzi na pytania Doradztwo i pomoc — lista organizacji Dodatkowe źródła Skorowidz 166 166 168 168 169 171 171 175 176 185 186 187 191 192 193 199 202 204 205 205 207 208 210 211 213 227 233 235 2 Rachunek zysków i strat — jak nam się wiodło? Bilans ukazuje sytuację finansową firmy w określonym momencie. Jej wygląd będzie ulegał w czasie zmianom — podobnie nasz wygląd, kiedy jesteśmy dziećmi, nastolatkami i wreszcie dorosłymi, również jest zupełnie inny, lecz wciąż pozostaje obrazem tego samego „ja”. Proces „posuwa- nia się w czasie”, który zmienia obraz firmy, jest wynikiem dokonywa- nia operacji gospodarczych. Operacją gospodarczą jest każde zdarzenie, które można wyrazić w postaci przepływu pieniędzy. Jeżeli na przykład kupujemy towar, sprzedajemy go klientowi lub zaciągamy kredyt, to zdarzenia te można wyrazić przepływami pieniężnymi. Ujmowanie operacji gospodarczych Rozważmy prosty przykład. 6 kwietnia utworzono nową firmę Rekin Finansjery sp. z o.o. Kapitał założycielski wynosił 100 000 zł i w pierw- szym dniu istnienia firmy pieniądze te znajdują się na firmowym ra- chunku bankowym. Bilans będzie przedstawiał się tak jak w tabeli 2.1. Jak widać, bilans ten nie przedstawia się zbyt okazale, ale odzwierciedla obraz firmy w pierwszym dniu jej działalności. Dzień później (7 kwietnia) coś zacznie się dziać (patrz tabela 2.2). 28 I N T E R P R E T A C J A K L U C Z O W Y C H D O K U M E N T Ó W F I N A N S O W Y C H Tabela 2.1. Przykładowy bilans firmy Rekin Finansjery sp. z o.o. (dzień 1.) Rekin Finansjery sp. z o.o. — bilans na dzień 6 kwietnia _____ roku Aktywa Środki pieniężne na rach. bankowych Pasywa Kapitał zakładowy zł 100 000 100 000 Tabela 2.2. Przykładowy bilans firmy Rekin Finansjery sp. z o.o. (dzień 2.) Rekin Finansjery sp. z o.o. — bilans na dzień 7 kwietnia _____ roku Aktywa Aktywa bieżące 1. Środki pieniężne w kasie i na rach. bankowych Pasywa Kapitał własny 1. Kapitał zakładowy 150 000 zł zł 100 000 Aktywa razem 150 000 Pasywa razem Zobowiązania 1. Kredyty i pożyczki 50 000 150 000 Firma Rekin Finansjery sp. z o.o. pożycza 50 000 zł z banku, pobierając od razu całą sumę w gotówce. Zdarzenie to jest operacją gospodarczą i zostało uwzględnione w powyższym bilansie. Jak widać, kwota w pozycji Środki pieniężne w kasie i na rach. bankowych wzrosła, ale wzrosły również Zobowiązania. Każde zdarzenie finansowe musi zna- leźć swe odzwierciedlenie w przynajmniej dwóch miejscach w bilansie. 8 kwietnia Rekin Finansjery kupuje za 20 000 zł towar przeznaczony do dalszej sprzedaży, płacąc za niego gotówką (patrz tabela 2.3). Struktura kapitału obrotowego uległa zmianie — nie zmieniła się jego suma, ale zmienił się udział składników. Pozycja Środki pieniężne w kasie i na rach. bankowych zmniejszyła się o kwotę, za jaką zakupiono towar, ale pozyskano nowy składnik aktywów w postaci tegoż towaru. 9 kwietnia firma Rekin Finansjery sprzedaje za 3 000 zł w gotówce towar zakupiony za 2 000 zł (patrz tabela 2.4). R A C H U N E K Z Y S K Ó W I S T R A T — J A K N A M S I Ę W I O D Ł O? 29 Tabela 2.3. Przykładowy bilans firmy Rekin Finansjery sp. z o.o. (dzień 3.) zł Rekin Finansjery sp. z o.o. — bilans na dzień 8 kwietnia _____ roku Aktywa Aktywa bieżące 1. Towary 2. Środki pieniężne w kasie i na rach. bankowych Pasywa Kapitał własny 1. Kapitał zakładowy 20 000 130 000 100 000 zł Zobowiązania 1. Kredyty i pożyczki Aktywa razem 150 000 Pasywa razem 50 000 150 000 Tabela 2.4. Przykładowy bilans firmy Rekin Finansjery sp. z o.o. (dzień 4.) zł Rekin Finansjery sp. z o.o. — bilans na dzień 9 kwietnia _____ roku Aktywa Aktywa bieżące 1. Towary 2. Środki pieniężne w kasie i na rach. bankowych Pasywa Kapitał własny 1. Kapitał zakładowy 2. Zysk netto 18 000 133 000 100 000 1 000 zł Zobowiązania 1. Kredyty i pożyczki Aktywa razem 151 000 Pasywa razem 50 000 151 000 W tym przypadku pozycja Środki pieniężne w kasie i na rach. bankowych zwiększyła się o 3 000 zł — pieniądze zapłacone przez klienta. Pozycja Towary zmniej- szyła się o 2 000 zł, czyli o wartość sprzedanych towarów. Powstał rów- nież „zysk”, który w tym przykładzie został przedstawiony jako zysk netto. Trwałym efektem każdej transakcji handlowej jest wzrost lub spadek war- tości firmy dla właścicieli (w tym przypadku udziałowców). Przychody ze sprzedaży zwykle zwiększają wartość firmy. Koszty wygenerowania sprzedaży zwykle zmniejszają jej wartość. Zdarzenia te mają kluczowe znaczenie, dlatego są monitorowane w odrębnym raporcie księgowym — rachunku zysków i strat. 30 I N T E R P R E T A C J A K L U C Z O W Y C H D O K U M E N T Ó W F I N A N S O W Y C H Podsumujmy: bilans ukazuje obraz sytuacji finansowej firmy w danym momencie. Rachunek zysków i strat służy do monitorowania przycho- dów i kosztów w danym okresie. Okresem może być tydzień, miesiąc, kwartał lub rok. Co prawda każdy składnik przychodów i kosztów ma swoje znaczenie, ale najistotniejszy jest wynik, czyli zysk netto (lub stra- ta). Wartość ta obrazuje wzrost (lub spadek) wartości firmy w badanym czasie. Kolejne podstawowe zasady Zanim przyjrzymy się strukturze rachunku zysków i strat, zapoznajmy się z pewnymi zasadami księgowości, które mają tu zastosowanie. Nadano im numery 6., 7. i 8., jako że stanowią kontynuację koncepcji wymie- nionych na stronach 21 – 25 w rozdziale 1. 6. Zasada realizacji. Pewien szczególnie przezorny szef sprzedaży powiedział kiedyś, że zamówienie nie jest zamówieniem, dopóki klient nie zapłacił i nie skonsumował produktu, a w dodatku nic mu się nie stało w rezultacie jego konsumpcji i — wreszcie — dopóki nie wykazuje wszelkich oznak chęci ponownego zakupu. Często mamy do czynienia z zupełnie przeciwną kategorią specjalistów od sprzedaży, którzy potrafią „przewidzieć” najbardziej nieprawdopodobne wyniki handlowe. W księgowości przychód powstaje dopiero wówczas, kiedy towar zostaje przekazany klientowi i wysłana zostaje do niego faktura. Nie ma to nic wspólnego z tym, kiedy otrzymano zamówienie, jak pewne jest to zamówienie i jakie są szanse, że klient zapłaci bez zwłoki. Zdarza się, że część wydanego towaru zostaje później zwrócona — na przykład z uwagi na złą jakość. Oznacza to, że przychód, a w konsekwencji zysk może powstać w jednym okresie, po czym zostać zniwelowany w kolejnym. Oczywiście jeżeli możliwa jest przybliżona kalkulacja procentu zwrotów, to możliwa jest również korekta przychodu w okresie jego powstania o przeciętną ich wartość. Tak więc pozycja przychody ze sprzedaży, znajdująca się na górze rachunku zysków i strat, reprezentuje wartość produktów lub towarów wydanych klientom i zafakturowanych w rozpatrywanym okresie. R A C H U N E K Z Y S K Ó W I S T R A T — J A K N A M S I Ę W I O D Ł O? 31 7. Zasada memoriału. Jest to jedna z najważniejszych zasad w rachunkowości. W ustawie o rachunkowości zasada memoriału została wyrażona w art. 6 ust. 1, który nakazuje ujmować w księgach rachunkowych (a także w sprawozdaniu finansowym) wszystkie uzyskane, przypadające na rzecz jednostki przychody i obciążające ją koszty związane z tymi przychodami, dotyczące danego roku obrotowego — niezależnie od terminu zapłaty. Chodzi w tym przypadku o ujęcie ogółu operacji gospodarczych zaistniałych w roku obrotowym, bez względu na to, czy zostały zapłacone oraz czy termin ich płatności już zapadł lub dopiero zapadnie po dniu bilansowym. 8. Zasada współmierności. Celem sporządzania rachunku zysków i strat jest przypisanie przychodów i kosztów do określonego okresu. Tylko w taki sposób możliwe jest realistyczne obliczenie zysku w danym okresie. Załóżmy, że obliczamy zyski z jednego miesiąca, w którym przychodzi kwartalny rachunek za telefon. Obraz zysków mógłby wyglądać tak jak w tabeli 2.5. Tabela 2.5. Przykład błędnego przypisania do okresu w rachunku zysków i strat Rachunek zysków i strat dla stycznia _______ roku Przychody ze sprzedaży (styczeń) minus Rachunek za telefon (ostatni kwartał) Zysk zł 40 000 8 000 32 000 Obraz ten jest oczywiście błędny. Po pierwsze, trzymiesięczne wydatki na telefony skonfrontowano ze sprzedażą z tylko jednego miesiąca. Po drugie, błędem jest „obciążanie” styczniowego przychodu czymkolwiek innym niż rachunek telefoniczny za styczeń. Niestety rzadko dysponujemy takim dowodem ksiegowym w chwili tworzenia rachunku, więc w praktyce dopiero się go spodziewamy. Wartość tę (która może być absolutnie zgodna z rzeczywistością, jeżeli dysponujemy licznikiem rozmów) podaje się z góry, aby skonfrontować ją z tym zobowiązaniem, kiedy staje się wymagalne. Po wyjaśnieniu trzech dodatkowych koncepcji czas przyjrzeć się rachunkowi zysków i strat sporządzonemu dla firmy (tabela 2.6). 32 I N T E R P R E T A C J A K L U C Z O W Y C H D O K U M E N T Ó W F I N A N S O W Y C H Tabela 2.6. Przykładowy rachunek zysków i strat małego przedsiębiorstwa produkcyjnego Fabrykant sp. z o.o. Rachunek zysków i strat za okres roczny z końcem w dniu 31 grudnia zł 1 000 000 650 000 Sprzedaż Koszty sprzedanych produktów Zysk brutto ze sprzedaży Koszty sprzedaży Koszty zarządu Zysk ze sprzedaży = Zysk brutto Podatek dochodowy (19 ) Zysk netto (po opodatkowaniu) 350 000 50 000 140 000 160 000 30 400 129 600 Rachunek zysków i strat przedsiębiorstwa produkcyjnego Jest to uproszczony rachunek zysków i strat małego przedsiębiorstwa produkcyjnego. Jak widać, mamy tu do czynienia z co najmniej trzema różnymi rodzajami zysku. Pierwszy z nich, zysk brutto ze sprzedaży, to różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży a kosztami wytworzenia sprzedanych produktów. Koszty sprzedanych produktów Dotychczas mogliśmy zakładać, że wszelkie wydatki związane z działal- nością firmy przeznaczone były na „wytworzenie” produktu, jednak aby obliczyć koszt sprzedanych produktów, trzeba uwzględnić jedynie koszty bezpośrednio związane z wytworzeniem produktu. Należą do nich koszty użytych materiałów oraz koszty pracy niezbędnej do wy- tworzenia produktu. Po rozbiciu pozycji Koszty sprzedanych produktów na elementy składowe ra- chunek zysków i strat firmy Fabrykant sp. z o.o. będzie wyglądał tak jak w tabeli 2.7. R A C H U N E K Z Y S K Ó W I S T R A T — J A K N A M S I Ę W I O D Ł O? 33 Tabela 2.7. Przykładowy rachunek zysków i strat małego przedsiębiorstwa produkcyjnego z uwzględnieniem kosztów sprzedanych produktów Fabrykant sp. z o.o. Rachunek zysków i strat za okres roczny z końcem w dniu 31 grudnia Przychody ze sprzedaży Koszty produkcji Stan początkowy surowców Zakupy dokonane w okresie rozliczeniowym minus Stan końcowy surowców Koszt użytych materiałów Bezpośrednie koszty pracy Ogólne koszty produkcji Pośrednie koszty pracy Oświetlenie, ogrzewanie i zasilanie zakładu zł zł zł 1 000 000 300 000 250 000 550 000 155 000 395 000 180 000 40 000 35 000 75 000 650 000 350 000 Całkowite koszty produkcji sprzedanych produktów Zysk brutto ze sprzedaży Nie jest to wyczerpująca lista składników, jakie można znaleźć w części Koszty sprzedanych produktów typowego producenta. Pominięto tu chociaż- by produkty w toku, amortyzację fabryki itp., aby zachować przejrzy- stość przykładu potrzebną w celu prezentacji zasady kalkulacji. Zysk netto (po opodatkowaniu) Dodając do zysku brutto ze sprzedaży wszystkie inne przychody (np. przy- chody finansowe czy zyski nadzwyczajne) i odejmując od niego wszystkie pozostałe koszty (np. koszty finansowe czy straty nadzwyczajne), otrzymu- jemy zysk brutto (przed opodatkowaniem). Ostatnim elementem, o jaki należy pomniejszyć zysk, jest podatek. W ten sposób obliczamy ostatni 34 I N T E R P R E T A C J A K L U C Z O W Y C H D O K U M E N T Ó W F I N A N S O W Y C H mierzony rodzaj zysku — zysk netto (po opodatkowaniu). Mówiąc „zysk”, najczęściej mamy na myśli właśnie ten ostatni wskaźnik. Oczywiście można by obliczyć zysk netto, pomniejszając po prostu łączne przychody z danego okresu o łączne wydatki poniesione w tym czasie. Jednak zastosowana tu organizacja informacji pomaga w ich ana- lizie i interpretacji — czyli, mówiąc prościej, w dostrzeżeniu tego, jak powstał zysk lub strata w danym okresie. Rachunek zysków i strat przedsiębiorstwa usługowego Wszelkie podstawowe reguły i praktyki stosowane w przedsiębiorstwie produkcyjnym mają zastosowanie również w przedsiębiorstwach usłu- gowych lub specjalistycznych. Główna różnica polega na sposobie kal- kulacji zysku brutto ze sprzedaży. Na przykład rachunek zysków i strat firmy konsultingowej mógłby wyglądać tak jak w tabeli 2.8. Tabela 2.8. Przykład rachunku zysków i strat firmy konsultingowej Warszawers Consulting Przychody ze sprzedaży Gaża konsultantów Zysk bez uwzględnienia pozostałych kosztów (zysk brutto ze sprzedaży) Wydatki itp. (tak jak w każdej innej firmie) zł zł 650 000 300 000 350 000 ... W przypadku biura podróży rachunek mógłby wyglądać tak jak w ta- beli 2.9. Tabela 2.9. Przykład rachunku zysków i strat biura podróży Wesoły Autobus Przychody ze sprzedaży Opłaty dla przewoźników Prowizja netto (zysk brutto ze sprzedaży) Wydatki itp. (tak jak w każdej innej firmie) zł 2 000 000 1 300 000 700 000 ... R A C H U N E K Z Y S K Ó W I S T R A T — J A K N A M S I Ę W I O D Ł O? 35 Jak widać, podstawowa zasada obliczania zysku brutto, który pozostaje po odjęciu kosztów realizacji usługi, została zachowana. Analiza sprzedaży Użyteczne może być rozbicie przychodów ze sprzedaży na przychody z poszczególnych grup produktów (tabela 2.10) oraz — w razie potrzeby — na przychody ze sprzedaży w kraju i za granicą. Jeszcze bardziej użytecz- ne jest ukazanie zysku brutto przypadającego na każdą z grup produktów. Tabela 2.10. Przykład rachunku zysków i strat ukazującego przychody ze sprzedaży różnych produktów Fabryka Mebli „Drewiór” Przychody ze sprzedaży Stoły Krzesła Naprawy itp. Koszty sprzedanych produktów i usług Zysk brutto ze sprzedaży minus wydatki (tak jak w każdej innej firmie) zł zł 500 000 200 000 100 000 800 000 500 000 300 000 … Struktura rachunku zysków i strat Firma działająca już od kilku lat zwykle angażuje się w wiele nowych spraw i zobowiązań. Poza obsługą kapitału udziałowców konieczna może być obsługa kredytu długoterminowego (odsetki i spłaty kapita- łu); ponadto część biur i hal produkcyjnych może być wydzierżawiana innym firmom itp. Rachunek zysków i strat takiej firmy będzie zawierał większość z elementów uwzględnionych w przykładzie z tabeli 2.11. 36 I N T E R P R E T A C J A K L U C Z O W Y C H D O K U M E N T Ó W F I N A N S O W Y C H Tabela 2.11. Przykład ukazujący strukturę rachunku zysków i strat Rachunek zysków i strat 1. Przychody ze sprzedaży 2. Koszty sprzedanych produktów 3. Zysk brutto ze sprzedaży 4. Koszty działalności: – sprzedaży – ogólnego zarządu 5. Zysk ze sprzedaży 6. Pozostałe przychody operacyjne: – czynsze 7. Pozostałe koszty operacyjne – likwidacja środka trwałego 8. Zysk z działalności operacyjnej 9. Przychody finansowe – odsetki z inwestycji 10. Koszty finansowe – odsetki od kredytu 11. Zysk z działalności gospodarczej 12. Zyski nadzwyczajne 13. Straty nadzwyczajne 14. Zysk brutto 15. Podatek dochodowy (19 ) 16. Zysk netto (po opodatkowaniu) zł 1 400 000 700 000 700 000 450 000 125 000 325 000 250 000 15 000 15 000 10 000 10 000 255 000 10 000 10 000 30 000 30 000 235 000 5 000 6 000 234 000 44 460 189 540 Jak każde sprawozdanie finansowe dokument ten powinien zostać przygo- towany w formie jak najczytelniejszej dla odbiorcy. Poniżej opisane zostały poszczególne elementy rachunku zysków i strat: 1. Przychody ze sprzedaży (i wszelkie inne przychody z działalności podstawowej). 2. Koszty sprzedanych produktów (lub koszty sprzedanych towarów w firmie handlowej). W chwili, gdy produkt jest sprzedawany R A C H U N E K Z Y S K Ó W I S T R A T — J A K N A M S I Ę W I O D Ł O? 37 i realizowany jest przychód ze sprzedaży, musimy uwzględnić również koszty jego wytworzenia. 3. Zysk (strata) brutto ze sprzedaży — różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży a kosztami sprzedanych produktów (lub towarów). 4. Koszty ogólne działalności — koszty sprzedaży i ogólnego zarządu. 5. Zysk (strata) ze sprzedaży — różnica pomiędzy zyskiem brutto ze sprzedaży a kosztami ogólnymi działalności. 6. Pozostałe przychody operacyjne — przychody pośrednio związane z działalnością podstawową, np. otrzymane odszkodowania, przychody ze sprzedaży środków trwałych, czynsze itp. 7. Pozostałe koszty operacyjne — koszty pośrednio związane z działalnością podstawową, np. zapłacone kary, koszty likwidacji środków trwałych itp. 8. Zysk (strata) z działalności operacyjnej — zysk (strata) ze sprzedaży powiększony o pozostałe przychody operacyjne i pomniejszony o pozostałe koszty operacyjne 9. Przychody finansowe — np. odsetki od lokat, otrzymane dywidendy, przychody ze sprzedaży inwestycji. 10. Koszty finansowe — np. odsetki od kredytów, koszty sprzedaży papierów wartościowych. 11. Zysk (strata) z działalności gospodarczej 12. Zyski nadzwyczajne — np. odszkodowania otrzymane za straty będące skutkiem zdarzeń losowych 13. Straty nadzwyczajne — np. wartość samochodu zniszczonego w wyniku wypadku. 14. Zysk (strata) brutto 15. Podatek dochodowy 16. Zysk (strata) netto W celu sprawdzenia znajomości struktury oraz procedury obliczania ra- chunku zysków i strat warto wykonać ćwiczenia zamieszczone na końcu rozdziału. 38 I N T E R P R E T A C J A K L U C Z O W Y C H D O K U M E N T Ó W F I N A N S O W Y C H Pytania 1. Ujmij efekty podanych niżej zdarzeń w bilansie, odnotowując zmiany wprowadzane w istniejących składnikach lub — w razie potrzeby — dodając nowe składniki. Pamiętaj, że każda operacja musi zostać ujęta przynajmniej w dwóch miejscach w bilansie. Wróć do definicji zasady podwójnego zapisu ze strony 23, aby przypomnieć sobie to zagadnienie. Po odnotowaniu wszystkich zdarzeń utwórz bilans zamknięcia. ♦ Towar wartości 2 500 zł został sprzedany za 4 000 zł zapłacone gotówką. ♦ Zakupiono ziemię za 150 000 zł, z czego 15 000 zł zapłacono gotówką, a na resztę zaciągnięto kredyt hipoteczny na okres 20 lat. ♦ Zakupiono samochód firmowy za 80 000 zł; firma Rekin Finansjery została zobowiązana do zapłaty gotówką dealerowi w terminie 60 dni. ♦ Zakupiono towar wartości 30 000 zł; dostawca zgodził się na 30-dniowy termin płatności. ♦ Sprzedano towar wartości 18 000 zł za cenę 27 000 zł; klient zobowiązał się zapłacić w terminie 120 dni. (Można założyć, że wszystkie te operacje miały miejsce w przeciągu kil- ku dni). Rekin Finansjery, bilans na dzień 10 kwietnia _____ roku Aktywa A. Aktywa trwałe 1. Środki trwałe B. Aktywa obrotowe 1. Towary 2. Należności 3. Gotówka Aktywa razem zł 18 000 133 000 151 000 R A C H U N E K Z Y S K Ó W I S T R A T — J A K N A M S I Ę W I O D Ł O? 39 Pasywa A. Kapitały własne 1. Kapitał podstawowy 2. Zysk netto B. Zobowiązania długoterminowe C. Zobowiązania krótkoterminowe Pasywa razem 100 000 1 000 50 000 151 000 2. Poniżej podano listę składników, jakich zwykle należy oczekiwać w rachunku zysków i strat. Jednak ich kolejność nie jest prawidłowa. Ułóż je w prawidłowej kolejności, tak aby otrzymać zyski z działalności firmy po opodatkowaniu. Koszty sprzedanych towarów Pozostałe koszty Odsetki od kredytu Przychody ze sprzedaży Czynsz z dzierżawy części warsztatu Zaliczka na podatek dochodowy Koszty ogólnego zarządu Koszty sprzedaży Koszty reklamy zł 1 263 000 19 000 30 000 1 740 000 4 000 32 750 210 000 70 000 21 000
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Zarządzanie finansami w małej firmie. Wydanie II zaktualizowane
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: