Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00612 018711 17036084 na godz. na dobę w sumie
Zarządzanie informacją na rynku globalnym Teoria i praktyka - ebook/pdf
Zarządzanie informacją na rynku globalnym Teoria i praktyka - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 182
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-2425-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> biznes >> ekonomia
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Nadmiar informacji oraz wynikający stąd chaos informacyjny wymagają wprowadzania w organizacjach odpowiednich systemów zarządzania informacją i wiążą się z przymusem odpowiedniego jej poszukiwania, gromadzenia, przechowywania, udostępniania i wykorzystywania. Wymóg ten nabiera istotnego znaczenia z uwagi na rosnącą rolę informacji rynkowej w kształtowaniu konkurencyjności przedsiębiorstw, zwłaszcza tych, które funkcjonują na rynku globalnym. Publikacja zawiera pierwsze w Polsce, kompleksowe ujęcie problematyki zarządzania informacją rynkową, a rozważania teoretyczne prezentowane w książce są poparte przykładami z praktyki gospodarczej i wynikami przeprowadzonych badań i analiz. Na ich podstawie autorzy przedstawiają stosowane metody i proponują trzy modele zarządzania informacją rynkową, umożliwiające uzyskanie przewagi konkurencyjnej dzięki umiejętnemu wykorzystaniu posiadanych zasobów informacyjnych.

Autorzy koncentrują się na takich zagadnieniach, jak:

informacja rynkowa i jej znaczenie w gospodarce globalnej,

• informacja rynkowa jako determinanta pozycji i przewagi konkurencyjnej,

• zarządzanie informacją rynkową w praktyce gospodarczej,

• modele zarządzania informacją rynkową.

Publikacja jest adresowana do pracowników naukowo-dydaktycznych, doktorantów, słuchaczy studiów podyplomowych i studentów szkół wyższych – zwłaszcza uczelni technicznych – na kierunkach zarządzania oraz zarządzania i inżynierii produkcji Powinna również stanowić wartościową lekturę dla menedżerów oraz wyższej i średniej kadry kierowniczej przedsiębiorstw.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Zarządzanie informacją na rynku globalnym Teoria i praktyka Zbigniew Malara Jerzy Rzęchowski E N Z C I N H C E T E I N L E Z C U C.H. Beck Zarządzanie informacją na rynku globalnym Teoria i praktyka Autorzy: Jarosław Domański Maria Gasińska Lech Gąsiorkiewicz Paweł Gołąb Bogusław Hadyniak Ewa Komajda Paweł Krasiński Jan Monkiewicz Nemezjusz Pazio Wanda Pazio Wanda Ronka-Chmielowiec Tadeusz Waściński Janusz Zawiła-Nied(cid:266)wiecki E N Z C I N H C E T E I N L E Z C U Zarządzanie informacją na rynku globalnym Teoria i praktyka Zbigniew Malara Jerzy Rzęchowski Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2011 Wydawca: Joanna Perzy(cid:276)ska Redaktor merytoryczny: Joanna Perzy(cid:276)ska Projekt okładki i stron tytułowych: Ireneusz Gawli(cid:276)ski Ilustracja na okładce: Ireneusz Gawli(cid:276)ski Seria: Uczelnie Techniczne Recenzent: prof. zw. dr hab. Leszek Kiełtyka Publikacja dofi nansowana przez Wydział Informatyki i Zarz(cid:261)dzania Politechniki Wrocławskiej © Wydawnictwo C.H. Beck 2011 Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa, tel. 22 33 77 600 Skład i łamanie: IGAWA Ireneusz Gawli(cid:276)ski Druk i oprawa: ISBN 978-83-255-1919-3 ISBN ebook 978-83-255-2425-8 Spis treści Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 Rozdział 1. Informacja rynkowa w gospodarce globalnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 1.1. Znaczenie informacji na globalnym rynku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 1.2. Pojęcia i definicje: informacja, dane, komunikacja i informacja rynkowa . . . . 16 1.3. Kategorie, cechy i właściwości informacji w otoczeniu rynkowym przedsiębiorstwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 1.4. System informacji rynkowej: (cid:266)ródła, sposoby pozyskiwania i gromadzenia informacji rynkowej w przedsiębiorstwie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 1.5. Przepływ informacji rynkowej w przedsiębiorstwie i jego otoczeniu . . . . . . . 35 1.6. Informacja rynkowa – nośnik wiedzy ekonomicznej o rynku i przedsiębiorstwie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46 Rozdział 2. Informacja rynkowa jako determinanta w tworzeniu pozycji i przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa na rynku globalnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 2.1. Kapitał ludzki – składnik budowy pozycji przedsiębiorstwa na rynku . . . . . 57 2.2. Kultura organizacyjna – (cid:266)ródło informacji rynkowej w budowaniu pozycji przedsiębiorstwa na rynku globalnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64 2.3. Informacja rynkowa jako czynnik strukturotwórczy innowacyjnego zarządzania przedsiębiorstwem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 2.4. Nośniki informacji rynkowej i narzędzia umacniania oraz podnoszenia konkurencyjności przedsiębiorstwa na rynku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 2.5. Strategiczna rola informacji rynkowej w budowaniu pozycji przedsiębiorstwa w warunkach globalizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 96 Rozdział 3. Zarządzanie informacją rynkową w praktyce organizacyjnej przedsiębiorstw globalnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106 3.1. Przedsiębiorstwa na rynku globalnym – charakterystyka działalności . . . . . 106 3.2. Zarządzanie informacja rynkową w analizowanych przypadkach . . . . . . . . . 112 3.3. Narzędzia informatyczne i rozwiązania IT wykorzystywane przez przedsiębiorstwa w umacnianiu pozycji na rynku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131 Rozdział 4. Propozycje rozwiązań słu(cid:268)ące zarządzaniu informacją rynkową . . . . . . 140 4.1. Model I . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 4.2. Model II . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 147 4.3. Model III . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 150 Zakończenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157 Załączniki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161 Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 Słowniczek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177 Indeks . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 Wstęp Współczesne przedsiębiorstwa prowadzą działalność gospodarczą w warun- kach szybko zmieniającego się otoczenia zarówno w wymiarze lokalnym, jak i globalnym. Gospodarka prze(cid:268)ywa zmiany restrukturyzacyjne i modernizacyjne wymuszane coraz szybszym postępem technologicznym, musi więc sprostać nowym potrzebom i oczekiwaniom rynku, a otwartość granic powoduje, (cid:268)e przed- siębiorstwa muszą szybciej reagować na zmiany zachodzące w gospodarce. Koniec XX wieku i początek nowego tysiąclecia charakteryzuje się szybko po- stępującym rozwojem techniki i zmianami w technologii informacyjnej. Informacja jako czynnik wspomagający proces zarządzania staje się znaczącym kapitałem i głównym motorem w zarządzaniu przedsiębiorstwem. Właściwe wykorzystanie tego kapitału przy zastosowaniu nowoczesnej techniki kreuje i umacnia pozycję przedsiębiorstwa na rynku oraz wytycza nowe obszary jego działania. Im tempo zmian jest szybsze, tym większa jest potrzeba szybkiego uczenia się organizacji. „W dynamicznym otoczeniu potrafi ą przetrwać i efektywnie konkurować te organizacje, które szybko się uczą i tworzą wiedzę organizacyjną. Granice pomiędzy przetwarzaniem informacji i tworzeniem wiedzy stają się coraz bardziej zamazane, przyczyną tego jest nie- ustanny postęp techniczny w technologiach informacyjnych. Technologie informacyjne w znaczący sposób wspomagają tworzenie wiedzy” [Stonehouse, Hamill, Campbell, Purdie, 2001, s. 87]. Informacje i wiedza, pozyskiwane oraz transformowane przez przedsiębiorstwa, rządy państw, klientów oraz organizacje gospodarcze działające na rynku lokalnym i globalnym, są jednocześnie kluczowymi determinantami ich makroekonomicznej stabilizacji bąd(cid:266) destabilizacji na rynku. Procesy transformacji są efektem budowy konkurencyjności i działań innowacyjnych. W ujęciu mikro- ekonomicznymi informacja z otoczenia rynkowego wzmacnia bąd(cid:266) hamuje kon- kurencyjność i innowacyjność przedsiębiorstw, oddziałując na nie równie(cid:268) kapitałowo i społecznie w wymiarze lokalnym bąd(cid:266) globalnym. Informacja to taki rodzaj zasobów niematerialnych, który pozwala na zwięk- szenie naszej wiedzy o nas samych i otaczającym nas świecie. W tym znaczeniu pozwala na uczenie się organizacji i jej dostosowywanie do stale zmieniającego się otoczenia [Kisielnicki, Sroka, 2001, s. 13–15]. Jak stwierdza J. Penc [1994, s. 83], „informacja to katalizator zarządzania, czynnik, który scala funkcje zarządzania i warun- kuje jego skuteczność” oraz dalej dodaje, (cid:268)e „w fi rmach zachodnich informacje stają się wręcz przedmiotem planowania, organizowania, koordynacji i kontroli, czyli zarządzania”. Informacja staje się więc – nolens volens – zasobem ekonomicznym. Ekonomi- ści, teoretycy i praktycy zarządzania mówią jednogłośnie, (cid:268)e informacja rynkowa 8 Wstęp to szczególny rodzaj informacji o charakterze ekonomiczno-handlowym, zaś pracownicy w procesie zarządzania przedsiębiorstwem na rynku globalnym stanowią kluczowy kapitał wiedzy. Według P.F. Druckera [1995, s. 18] „podstawowym zasobem przedsiębiorstwa nie jest ju(cid:268) kapitał, zło(cid:268)a minerałów czy te(cid:268) praca, ale wiedza. Coraz większą w nim rolę będą odgrywać pracownicy wiedzy”. Z kolei G. Stonehouse i J. Pemberton [2001, s. 59-76] uznają, (cid:268)e „cechy konkurencyjności kluczowej są zwykle budowane na fundamencie wiedzy organizacji, (...) wiedza zmienia się szybko w czasie, tym samym organizacje muszą stać się inteligentne i zachować ukierunkowanie na tworzenie i zarządzanie wiedzą stanowiącą podstawę ich przewagi konkurencyjnej”. P.F. Drucker [2002, s. 163–164] kładzie równie(cid:268) nacisk na odpowiedzialność społeczną, twierdząc, (cid:268)e „odpowiedzialność idzie za wiedzą” oraz, (cid:268)e „zadaniem przed- siębiorstw jest pomna(cid:268)anie bogactwa, a nie tylko kontrola kosztów (...). Do tego potrzebna jest informacja, umo(cid:268)liwiająca zarządzającym dokonywanie świadomej oceny (...), która jest ju(cid:268) ponadnarodowa, tak samo jak pieniądze i nie ma ju(cid:268) kraju macierzystego. W.M. Grudzewski, I.K. Hejduk [2001a, s. 429–430], nawiązując do myśli prze- wodnich P.F. Druckera, napisali, (cid:268)e „wolny rynek przyszłości to raczej przepływ infor- macji ni(cid:268) tradycyjny handel, a centrum władzy przesunie się na klienta z tego prostego powodu, (cid:268)e dzisiaj na całym świecie to właśnie klient ma dostęp do informacji”. Wśród wielu narzędzi wspomagających zarządzanie przedsiębiorstwem, informacja ryn- kowa, jako szczególny rodzaj informacji i nośnik wiedzy o rynku i jego uczestnikach, staje się strategicznym narzędziem pomocnym zarówno w procesie decyzyjnym, jak i w generowaniu przyszłych zysków w przedsiębiorstwie globalnym. Według publikacji „Fortune”1, w latach 1999–2003 takie potęgi światowe, jak: General Electric, Microsoft, Coca-Cola, Intel, IBM, Cisco Systems, Dell Computer, Hewle(cid:308) -Packard, SAP, Nokia, Henkel, 3M, Bosh2, swój sukces na rynku zawdzię- czały właściwemu zarządzaniu posiadanym kapitałem wiedzy, opartym na two- rzeniu klimatu i warunków słu(cid:268)ących odpowiedniemu gospodarowaniu informacją pochodzącą z rynku oraz wiedzą – czyli niezbędnym kapitałem po- trzebnym do kreowania pozycji rynkowej. Informacja rynkowa staje się sprawcą określonych działań i decyzji strategicz- nych w zarządzaniu przedsiębiorstwem oraz komunikatorem między przedsię- biorstwem a rynkiem, zaś burzliwe otoczenie rynkowe przedsiębiorstwa wymusza na uczestnikach rynku konieczność nowego sposobu myślenia, szyb- kiego reagowania na zmiany oraz tworzenia pomocnych modeli zarządzania wspomagających procesy decyzyjne z udziałem umiejętnego zarządzania infor- macją rynkową w działaniach przedsiębiorstwa na rynku. 1 Zob. h(cid:308) p://money.cnn.com/magazines/fortune/fortune500_archive/2004.html. 2 Wymienione w ksią(cid:268)ce nazwy fi rm, produktów, znaki towarowe oraz podane informacje zwią- zane z ich działalnością na rynku, stanowią własność wymienianych fi rm, pochodzą z dokumentów (cid:266)ródłowych tych fi rm oraz publikowanych przez nie materiałów dostępnych i publikowanych na po- trzeby uczestników rynku. Informacje o fi rmach, ich ofercie produktowej i prowadzonej działalności na rynku są dostępne na stronach internetowych tych fi rm. Wstęp 9 Z powy(cid:268)szego wywodu wynika, (cid:268)e występują wyra(cid:266)ne przesłanki celowości włączenia zarządzania informacją rynkową w nurt rozwa(cid:268)ań dotyczących zarzą- dzania przedsiębiorstwem, a naczelny zamiar autorów sprowadza się do potwier- dzenia sformułowanej ni(cid:268)ej tezy. Umiejętność zarządzania informacją rynkową, jako szczególnym rodzajem informacji, jest wa(cid:268)nym atrybutem, słu(cid:268)ącym tworzeniu potencjału rynkowego przedsiębiorstwa, przyspieszeniu procesu podejmowania decyzji i wprowadzania zmian niezbędnych do budowy i utrzymywania przewagi konkurencyjnej przed- siębiorstwa na globalnym rynku, w zmieniającym się otoczeniu rynkowym oraz uwarunkowaniach gospodarczych. Zasadne wydaje się więc opracowanie i przedstawienie wskazań przyjmujących charakter modeli, które słu(cid:268)yć będą praktyce organizacyjnej i wspomagać zarzą- dzanie przedsiębiorstwem w kreowaniu jego pozycji na rynku globalnym. Ksią(cid:268)- ka jest zatem próbą sprecyzowania metodycznych propozycji, usprawniających zarządzanie informacją rynkową w przedsiębiorstwie. Tak zarysowany zamiar wydaje się uzasadniony zarówno ze względu na po- trzebę uzupełnienia wiedzy z tego zakresu, jak i z konieczności poszerzenia ze- stawu narzędzi pomocnych w praktyce organizacyjnej przedsiębiorstwa ery informacji i globalizacji rynku. Przedstawione w ksią(cid:268)ce przykłady powinny równie(cid:268) wzbogacić wiedzę Czytelników na temat trendów i zmian zachodzących w tworzeniu nowych modeli i wzorców, pomocnych we współczesnym zarzą- dzaniu informacją rynkową w przedsiębiorstwie. Wydaje się to wa(cid:268)nym wska- zaniem, odpowiada bowiem oczekiwaniom zarówno teoretyków zarządzania, jak i mened(cid:268)erów zajmujących się w praktyce zarządzaniem informacją w przedsię- biorstwach. Pomocne w tym będą: identyfi kacja procesów i metod związanych z pozyski- waniem, przetwarzaniem i wykorzystywaniem informacji rynkowej w odniesieniu do potrzeb formułowania strategicznych celów przedsiębiorstwa działającego na rynku globalnym oraz opracowane koncepcje i ogólne modele zarządzania informacją rynkową w przedsiębiorstwie, u(cid:268)yteczne w osiąganiu celów strate- gicznych oraz słu(cid:268)ące budowaniu i ochronie pozycji przedsiębiorstwa na global- nym rynku. Sformułowane cele autorzy realizują opierając się na poznawczo-empirycznej formie, jaką nadali omawianej koncepcji ksią(cid:268)ki. W warstwie poznawczej doko- nano kwerendy literaturowej, korzystając przy tym ze (cid:266)ródeł krajowych i zagra- nicznych, informacji pochodzących z Internetu oraz z obserwacji działań wybranych liderów – uczestników rynku. W warstwie empirycznej korzystano z metody analizy publikowanych, ogólnie dostępnych raportów, wiodących na rynku, korporacji globalnych. Tak zarysowana koncepcja pozwoliła – z jednej strony – na zebranie i uporząd- kowanie wiedzy w obszarze zarządzania informacjami, a przez identyfi kację mechanizmów rynkowych – na kreowanie, upowszechnianie i wykorzystywanie informacji i wiedzy przez przedsiębiorstwa, a tak(cid:268)e wskazanie (cid:266)ródeł sprzyjających osiąganiu korzyści wynikających z umiejętności zarządzania informacją rynkową 10 Wstęp w przedsiębiorstwie. Z drugiej strony – analiza przypadków, a dokładniej iden- tyfi kacja interesariuszy i benefi cjentów w tworzeniu, przekazie i korzystaniu z informacji rynkowej, pozwoliła autorom na opracowanie modeli zarządzania informacją rynkową w perspektywie strategicznej oraz ustalenie warunków, jakie nale(cid:268)y stworzyć, by zapewnić ich sprawne i efektywne wykorzystanie. Opierając się na rozpoznanych procesach, mechanizmach i funkcjach, związanych z zarzą- dzaniem przedsiębiorstwem i informacją rynkową, wskazano równie(cid:268) tendencje zachodzących obecnie zmian oraz przedstawiono narzędzia pomocne w zarzą- dzaniu przedsiębiorstwem na globalnym rynku. Tak sformułowaną koncepcję ksią(cid:268)ki zrealizowano w formie czterech ustrukturyzowanych rozdziałów oraz wstępu i zakończenia. W rozdziale pierwszym zdefi niowano podstawowe pojęcia spotykane w lite- raturze, kategorie, cechy i właściwości informacji oraz funkcje i znaczenie zasobów informacyjnych dla przedsiębiorstwa. Podano defi nicję informacji rynkowej oraz (cid:266)ródła jej pozyskiwania i przepływu w otoczeniu rynkowym przedsiębiorstwa. Sprecyzowano mechanizm struktury przepływu informacji rynkowej, kreowania wiedzy ekonomicznej z uwzględnieniem kryterium czasu, a tak(cid:268)e przedstawiono schemat systemu informacji rynkowej w przedsiębiorstwie oraz schemat przed- stawiający główne (cid:266)ródła informacji rynkowej pozyskiwanej z jego otoczenia. W rozdziale drugim przedstawiono informację rynkową jako determinantę tworzenia pozycji i przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa na rynku global- nym. Rozpoznano i przedstawiono rolę, jaką pełni kapitał ludzki w pozyskiwaniu, gospodarowaniu zasobami informacji rynkowej i budowaniu zasobów wiedzy u(cid:268)ytecznych w kreowaniu pozycji przedsiębiorstwem na rynku globalnym. Uwzględniono przy tym rolę kultury organizacyjnej w tworzeniu warunków do właściwego zarządzania informacją rynkową w przedsiębiorstwie. Przedstawiono równie(cid:268) informację rynkową jako czynnik strukturotwórczy innowacyjnego zarządzania przedsiębiorstwem w umacnianiu jego pozycji na ryn- ku, nośniki informacji rynkowej wykorzystywane do tego celu i narzędzia kreowania przewagi konkurencyjnej oparte na zasobach informacyjnych oraz ich strategiczną rolę w tym procesie. Na podstawie literatury przedmiotu opra- cowano i przedstawiono modele cząstkowe, uwzględniające rolę informacyjną kapitału ludzkiego jako generatora informacji rynkowej, a jednocześnie kluczo- wego kapitału i nośnika wiedzy w budowaniu pozycji przedsiębiorstwa na rynku. W rozdziale trzecim przedstawiono wyniki obserwacji, analizy i diagnozy, jakim poddano wybrane przedsiębiorstwa – liderów globalnego rynku, oraz sformułowano główne wnioski. Zawiera on m.in.: analizę oraz ocenę zachowań i działań przedsiębiorstw na rynku globalnym oraz analizę procesów i funkcji związanych z zarządzaniem informacją rynkową w globalnych przedsiębiorstwach. Przedstawiono główne obszary pozyskiwania i gromadzenia informacji rynkowych przez przedsiębiorstwa globalne, a tak(cid:268)e ich strategiczny wymiar w procesach zarządczych, uwzględniając ochronę i bezpieczeństwo zasobów informacji i wie- dzy w przedsiębiorstwie. Wskazano istotne obszary i (cid:266)ródła pozyskiwania infor- macji rynkowych oraz umiejętnego zarządzania nimi, pomocne w procesie Wstęp 11 decyzyjnym i przystosowaniu się do zmian zachodzących na rynku oraz w osią- ganiu celów strategicznych. Sformułowano równie(cid:268) przykładowe modele pozy- skiwania i przepływu informacji rynkowej w przedsiębiorstwach globalnych. W rozdziale czwartym przedstawiono wnioski o charakterze uzupełnień me- todycznych i postulaty z zakresu zarządzania informacją rynkową w przedsię- biorstwie funkcjonującym na globalnym rynku. Przyjęto zało(cid:268)enie, (cid:268)e zarządzanie informacjami rynkowymi powinno umo(cid:268)liwić utworzenie zasobu wiedzy pomoc- nej w realizacji celów przedsiębiorstwa, kreowaniu strategii fi rmy oraz umacnia- niu jego pozycji i przewagi konkurencyjnej w otoczeniu globalnym. Sformułowano równie(cid:268) wnioski na temat roli kapitału ludzkiego w zarządzaniu informacjami rynkowymi oraz w określaniu przewidywalności i szybkiej adap- tacji przedsiębiorstwa do zmian zachodzących na rynku globalnym. Działania te, jak równie(cid:268) badania literaturowe, pozwoliły opracować proponowany przez autorów model 9 SIR – pomocny w budowaniu konkurencyjnej oferty dla od- biorców i kreowaniu pozycji rynkowej przedsiębiorstwa opartej na strategicznym zasobie informacji rynkowej. Model ten wykorzystuje informacje rynkowe do wy- generowania nowego zasobu wiedzy potrzebnej do tworzenia wiodących strate- gii, wykorzystywanych w bie(cid:268)ącym i perspektywicznym osiąganiu celów rynkowych. Opierając się na dziewięciu kluczowych strategiach, wykreowanych w wiodących przedsiębiorstwach działających na rynku globalnym, wspomaga on tworzenie przewagi konkurencyjnej na rynku3. Dą(cid:268)ąc do ograniczania ryzyka zmian na rynku globalnym i kreowania kierun- ków adaptacji przedsiębiorstwa, autorzy opracowali model zarządzania infor- macją rynkową. Prezentują równie(cid:268) opracowany przez nich model budowania pozycji rynkowej i osiągania celów przedsiębiorstwa na rynku globalnym op- arty na wykorzystaniu kapitału ludzkiego i informacji rynkowej. W modelu tym autorzy ksią(cid:268)ki proponują rozwinięcie klasycznej koncepcji „5P”, opracowanej przez H. Min(cid:309) berga, o dalsze kategorie: szóstą P – people (ludzie), podkreślając strategiczne znaczenie zasobów ludzkich i nadając im charakter konstruktu (w ujęciu posiadanego przez nich kapitału wiedzy, będącego kluczowym (cid:266)ródłem, a zarazem zasobem informacyjnym, zapewniającym jednocześnie komunikację przedsiębiorstwa z rynkiem), oraz o siódmą P – predictable (przewidywalność, projekt). Ta ostatnia oznacza tworzenie i wyodrębnienie uzupełniającego projek- tu, wspomagającego strategię przewidywalności skutków powziętych wcześniej decyzji, które zostały podjęte na podstawie wybranych i posiadanych w danym momencie zasobów informacji i wiedzy przedsiębiorstwa, uwzględniając zacho- dzące zmiany w jego otoczeniu rynkowym. Zdaniem autorów model ten mo(cid:268)e być implementowany i adaptowany, w za- le(cid:268)ności od potrzeb, przez ka(cid:268)de przedsiębiorstwo prowadzące działalność 3 Badania liderów rynku globalnego i obserwacja działań przedsiębiorstw globalnych potwier- dzają strategiczny charakter informacji. Przedsiębiorstwa te generują bowiem (cid:266)ródła przewagi kon- kurencyjnej na rynku, identyfi kują i odpowiadają na procesy zachodzące na rynku globalnym oraz wpływają na mechanizmy działań kluczowych konkurentów, wykorzystując strategiczny zasób in- formacji rynkowej i bazę wiedzy o rynku. 12 Wstęp na rynku globalnym. Uwzględnia on strategiczne moduły informacji rynkowej przedsiębiorstwa, które identyfi kują istotne (cid:266)ródła przewagi konkurencyjnej i kreują oraz umacniają jego pozycję na rynku bąd(cid:266) w domenie. Zmniejsza te(cid:268) ryzyko zagro(cid:268)eń rynkowych, istniejących w otoczeniu przedsiębiorstwa, oraz generuje wiedzę o przewidywalności zmian na rynku i zwiększenia zdolności do elastycznej i szybkiej reakcji na sygnały zewnętrzne. Wspomagany nowoczes- ną technologią informacyjną, identyfi kuje i obrazuje potencjał informacyjny oraz posiadane zasoby wiedzy. Jest te(cid:268) pomocny w budowaniu mechanizmów zarząd- czych umo(cid:268)liwiających osiąganie celów strategicznych przedsiębiorstwa. W zakończeniu przedstawiono wnioski wynikające z zawartych w ksią(cid:268)ce rozwa(cid:268)ań i analiz oraz zawarto uwagi o charakterze podsumowania. Autorzy mają nadzieję, (cid:268)e treści zamieszczone w ksią(cid:268)ce oraz jej układ, umo(cid:268)- liwią Czytelnikowi wieloaspektowe spojrzenie na zarządzanie informacją oraz pomogą zidentyfi kować główne problemy, z jakimi borykają się przedsiębiorstwa na globalnym rynku. Ufają przy tym, (cid:268)e w zrozumieniu i rozwiązywaniu rodzą- cych się dylematów przydatna oka(cid:268)e się ta ksią(cid:268)ka. Rozdział 1 Informacja rynkowa w gospodarce globalnej W zmieniających się uwarunkowaniach gospodarczych informacja staje się głównym czynnikiem wspomagającym proces zarządzania przedsiębiorstwem. Jest ona tak(cid:268)e siłą sprawczą sukcesu, stagnacji lub pora(cid:268)ki organizacji działającej na rynku. Identyfi kacja, gromadzenie i przetwarzanie informacji rynkowej jest immanentnym procesem w zarządzaniu, który umo(cid:268)liwia szybką reakcję na zmia- ny, przeprowadzenie adaptacji i prowadzi do realizacji zało(cid:268)onych przez przed- siębiorstwo i instytucję celów. W warunkach, gdy gospodarka światowa staje się gospodarką globalną, gdzie rynek produktów i usług ma swoich globalnych konkurentów, otwartość granic dla swobodnego przepływu informacji oraz no- woczesna technologia komunikacyjna tworzą organizacjom gospodarczym wa- runki do konkurowania na międzynarodowym rynku, a informacja rynkowa jest podstawowym narzędziem wspomagającym budowanie i umacnianie pozycji przedsiębiorstwa na rynku. 1.1. Znaczenie informacji na globalnym rynku Rozwój technologii informacyjnej i narzędzi szybkiej komunikacji wpływa bezpośrednio na rozwój globalnego rynku. Internet, poczta elektroniczna, telewi- zja satelitarna, telefonia komórkowa z obrazem i d(cid:266)więkiem oraz zintegrowane narzędzia i aplikacje współczesnej informatyki umo(cid:268)liwiają szybki przekaz i do- stęp do określonej informacji. Pozwalają one tak(cid:268)e na odpowiednią reakcję na zmiany pojawiające się na rynku globalnym i koordynację działań. Globalizacja sprawia, (cid:268)e potrzeby uczestników rynku są bardziej zró(cid:268)nicowane oraz rośnie zło(cid:268)oność wymagań konsumentów wobec oferowanych im produktów. Wa(cid:268)ne jest więc takie dostosowanie oferty przedsiębiorstwa do potrzeb rynku, by uwzględniała zarówno informacje o charakterze globalnym, jak i lokalnym. Zakres, w jakim klienci oczekują zaspokojenia potrzeb, kanały dystrybucji i komunikacji in- formacyjnej oraz strategie przedsiębiorstwa stają się więc globalne. Przedsiębiorstwa, 14 1. Informacja rynkowa w gospodarce globalnej pozyskując informacje z rynku i tworząc nowy zasób wiedzy, powinny właściwie ją wykorzystywać, aby móc reagować na zmiany zachodzące w otoczeniu. Do działań, które pozwolą przedsiębiorstwu osiągnąć i utrzymać pozycję na rynku oraz realizo- wać zało(cid:268)one cele strategiczne, potrzebna jest nieustanna aktualizacja wiedzy o zmie- niających się warunkach w otoczeniu rynkowym i instytucjonalnym przedsiębiorstwa. Globalizacja wymaga od uczestników rynku szybszej ni(cid:268) dotychczas reakcji na potrzeby odbiorców i działania przedsiębiorstw. Rozwa(cid:268)ania polityków go- spodarczych i społecznych wobec tych działań kończą się mocno akcentowanym pytaniem, czy zmiany wynikające z globalizacji rynku mają pozytywny, czy ne- gatywny wpływ na odbiorców oraz, czy przekazywana w tym obszarze informa- cja słu(cid:268)y tworzeniu szeroko pojętych wartości dla klientów i przedsiębiorstw. Poszukując odpowiedzi na tak sformułowane pytanie mo(cid:268)na powtórzyć za Pa- pie(cid:268)em Janem Pawłem II [2001]: „globalizacja nie jest a priori dobra ani zła. Będzie taka, jaką uczynią ją ludzie. Żaden system nie jest celem samym w sobie, nale(cid:268)y zatem konsekwentnie głosić, (cid:268)e globalizacja, jak ka(cid:268)dy system, musi słu(cid:268)yć człowiekowi, musi słu(cid:268)yć solidarności i dobru wspólnemu”. Informację tworzy człowiek. To on – za pomocą rozmaitych narzędzi i technik – wyszukuje ją, generuje, gromadzi, przetwarza, selekcjonuje, przekazuje, akcep- tuje bąd(cid:266) odrzuca. Na jej podstawie buduje nową wiedzę niezbędną do dalszego procesu podejmowania działań na rynku. Jak podaje L. Kiełtyka [2003d]: „wiedza i informacja stają się dla przedsiębiorstw istotnymi czynnikami konkurencyjności. Tym- czasem, jak dotąd, oba te czynniki są w zbyt małym stopniu uwzględniane we współczes- nych modelach zarządzania. Wiedza poprzez informację narasta obecnie lawinowo, co wywołuje coraz większą dezorientację oraz utrudnia podejmowanie decyzji. Zjawisku temu sprzyja szybkie starzenie się wiedzy”. Coraz powszechniejszy staje się pogląd, (cid:268)e w dynamicznym otoczeniu globalnym potrafi ą przetrwać i efektywnie konkurować tylko te organizacje, które szybko się uczą i tworzą wiedzę organizacyjną. Równie(cid:268) granice między przetwarzaniem informacji i tworzeniem wiedzy stają się coraz bardziej płynne wobec mo(cid:268)liwości współczesnej technologii informacyjnej i narzędzi informatycznych, które znacząco wspomagają procesy generowania wiedzy. W tym miejscu zasadne wydaje się przybli(cid:268)enie podstawowych pojęć związanych z terminem globalizacja. Według defi nicji encyklopedycznych1, globalizacja to pojęcie odnoszące się do charakterystycznych trendów w światowej ekonomii, polityce, (cid:268)yciu społecznym i kulturze, przejawiających się w rozprzestrzenianiu podobnych zjawisk i procesów na całym świecie, niezale(cid:268)nie od stopnia cywilizacyjnego zaawansowania czy poło- (cid:268)enia geografi cznego. Globalizacja jest rodzajem transformacji gospodarki wolno- rynkowej, a jej (cid:266)ródłem jest dominująca rola rozwiniętej gospodarki Zachodu nad resztą świata. 1 Zob.: www. interia.encyklopedia/pinnex. 1.1. Znaczenie informacji na globalnym rynku 15 Wśród wielu strategów globalnych (por. np. prace: Ch. Bartle(cid:308) , S. Levi(cid:308) , M.E. Porter, C.K. Prahalad, G.S. Yip i in.) trwa dyskusja w sprawie terminologii dotyczącej globalizacji. Zamieszanie związane z tym terminem mo(cid:268)na zilustrować przez przywołanie dwóch jego krańcowych znaczeń. Z jednej strony termin globalny u(cid:268)ywany jest tylko do opisu tych fi rm, które realizują standardowe strategie na wszystkich rynkach świata, z drugiej zaś u(cid:268)ywany jest do opisu ka(cid:268)dej fi rmy podejmującej ekspansję poza swój rynek wewnętrzny. Tak zwani stratedzy globalni uwa(cid:268)ają, (cid:268)e w pierwszym przypadku termin ten jest u(cid:268)ywa- ny w zbyt wąskim znaczeniu, a w drugim jest mylony z pojęciem – stający się międzynarodowym. Niewiele rynków jest w pełni globalnych, mimo (cid:268)e wiele z nich wykazuje cechy globalne – uwa(cid:268)a G.S. Yip. Charakter rynku określają konsumenci i ich potrzeby. Zakres, w jakim rynek jest globalny, zale(cid:268)eć będzie od tego, czy potrzeby konsu- mentów w odniesieniu do danego produktu lub danej usługi są podobne na całym świecie. „Globalizacja”, jak opisują to G. Stonehouse, J. Hamill i inni [2001, s. 6–23], to „konieczność sformułowania globalnej misji i celów”. Oznacza to równie(cid:268), (cid:268)e mene- d(cid:268)erowie muszą przyjąć strategię globalną opartą na wizji globalnej i globalnych celach, a kultura le(cid:268)y u podstaw globalnego podejścia do organizacji, strategii i za- rządzania. Istota obserwacji mechanizmów działających na rynku i zachowań jego uczestników to świadomość szybkiego rozpoznania zachodzących zmian na rynku, realizacji oczekiwań klientów oraz reakcji na ich potrzeby. Na przykład według koncernu General Electric2, dla którego „globalizacja to nie tylko dą(cid:268)enie do wzrostu dochodów poprzez sprzeda(cid:268) produktów i usług na rynku światowym, to równie(cid:268) inicjatywa, która oznacza globalizację wszelkich działań koncernu na świecie, w tym równie(cid:268) utrzyma- nia konkurencyjności cenowej”. Z kolei koncern Hewle(cid:308) -Packard3 podaje, (cid:268)e „zró(cid:268)ni- cowanie i globalizacja to kluczowe czynniki kreatywności, innowacji i inwencji”. Globalizację rynków, tak(cid:268)e dla celów tej ksią(cid:268)ki, defi niujemy miarą, według której rynek charakteryzuje się ogólnie podobnymi potrzebami klientów, klien- tami globalnymi i globalnymi segmentami rynku. Globalizacja sektora z kolei „oznacza zasięg, w jakim działania członków danego sektora są konfi gurowane i koordynowane globalnie w celu osiągnięcia wartości dodanej” [Stonehouse, Hamill, 2001, s. 6–23]. 2 Dokumenty i raporty General Electric – globalnego koncernu, którego przychód w 2003 r. wy- niósł ponad 130 mld USD, a wartość korporacji wyceniona przez giełdę nowojorską wynosi ponad 250 mld USD, zatrudnia ponad 300 000 osób. Więcej informacji o fi rmie i produktach na stronach www.ge.com. 3 Dokumenty i raporty Hewle(cid:308) -Packard – koncernu, którego przychód w 2003 r. wyniósł ponad 73 mld USD i zatrudnia ponad 140 000 osób. Więcej informacji o fi rmie i produktach na stronach www.hp.com.pl. 16 1. Informacja rynkowa w gospodarce globalnej Na potrzeby ksią(cid:268)ki przyjęto, (cid:268)e pojęcie globalny – zgodnie z terminologią G.S. Yipa – odnosi się nie tylko do rynków, lecz tak(cid:268)e u(cid:268)ywany jest równie(cid:268) do określania potencjalnie globalnego zakresu wszelkich działań organizacji i jej zdolności do konkurowania na skalę globalną [Yip, 1992]. Badania tego autora wskazują, (cid:268)e istnieją cztery kategorie sił napędowych globalizacji (czynników): rynkowe, kosztowe, rządowe i konkurencyjne, które nale(cid:268)y przeanalizować w celu określenia stopnia globalizacji danego sektora. Wa(cid:268)ne jest przy tym dostosowanie działań przedsiębiorstw, obejmujące zarówno informacje globalne, jak i lokalne, do czynników występujących w danym sektorze. Sektory i rynki ró(cid:268)nią się między sobą z uwagi na skalę globalizacji. Powracając do głównego wątku rozwa(cid:268)ań, trzeba wyra(cid:266)nie podkreślić, (cid:268)e in- formacja, znajdująca się w otoczeniu rynkowym, wyznacza globalne kierunki strategii przedsiębiorstwa i wpływa na jego rozwój, kształtuje warianty przewi- dywalności zmian i słu(cid:268)y potrzebom skutecznej realizacji przyjętych celów stra- tegicznych. Twórca określonej informacji będącej na rynku, zwykle dobrze rozumie jej wartość i kontroluje jej wykorzystanie przez innych uczestników rynku. Dysponowanie właściwymi informacjami, znajdującymi się w otoczeniu rynkowym przedsiębiorstwa, to podstawa innowacyjności działań i tworzenia mechanizmów przewagi konkurencyjnej na rynku globalnym. Posiadanie infor- macji, a zwłaszcza kluczowej informacji rynkowej, stanowi dziś strategiczny, kapitałowy zasób wiedzy przedsiębiorstwa o zmianach zachodzących w jego rynkowym otoczeniu. 1.2. Pojęcia i definicje: informacja, dane, komunikacja i informacja rynkowa Pojęcie informacji jest jednym z podstawowych pojęć we współczesnym świe- cie, a mimo to jej zdefi niowanie wcią(cid:268) nastręcza trudność. Dlatego te(cid:268) w badaniach naukowych często rezygnuje się z defi niowania tego pojęcia, poprzestając bąd(cid:266) na jego intuicyjnym, potocznym rozumieniu, bąd(cid:266) uzupełniając je określeniami pomocniczymi [Sopińska, 2002, s, 126]. Potocznie pojęcie informacji kojarzone jest z takimi określeniami, jak: wiedza, dane, wiadomość. Jest to du(cid:268)e uproszczenie, poniewa(cid:268) dopiero po transformacji danych i wiadomości oraz nadaniu im kon- kretnych cech charakterystycznych stają się one informacjami [Kolegowicz, 2003, s. 54]. Twórca cybernetyki, N. Wiener [1961], określa informację jako oznaczenie treści otrzymywanych ze świata zewnętrznego. W rozumieniu potocznym infor- mację defi niuje się jako pewną treść przekazaną przez nadawcę. L. Kiełtyka [2001, s. 83], rozwa(cid:268)ając pojęcie informacji, podaje, (cid:268)e „pojęcie informacji ma charakter pojęcia pierwotnego i ścisłe zdefi niowanie tego słowa za pomocą pojęć prostych nie jest mo(cid:268)liwe”. Tak więc pozostaje potrzeba wyjaśnienia sensu tego pojęcia, odpowia- dającego jego intuicyjnemu rozumieniu. „Wydaje się”, podkreśla dalej autor, (cid:268)e: 1.2. Pojęcia i definicje: informacja, dane, komunikacja i informacja rynkowa 17 „informacją nazywamy to wszystko, co mo(cid:268)na zu(cid:268)ytkować do bardziej sprawnego wybo- ru działań prowadzących do realizacji pewnego celu”. Potencjalny charakter informa- cji występuje dopiero wówczas, gdy właściwie wykorzystana informacja mo(cid:268)e pomóc w realizacji określonego działania. Natomiast J. Penc [1994, s. 83] dodaje, (cid:268)e: „w rozumieniu nauki o zarządzaniu, informacja oznacza wiedzę potrzebną do określe- nia i realizacji zadań słu(cid:268)ących do osiągnięcia celów organizacji”, a ściślej: właściwość wiadomości lub sygnału, polegającą na zmniejszaniu nieokreśloności lub niepew- ności co do stanu albo dalszego rozwoju sytuacji, której ta wiadomość dotyczy. „Informacja”, według J. Penca, „to katalizator zarządzania”. Z kolei G.K. Świderska [2003a, s. 52] podaje, (cid:268)e: „informacja to uporządkowana i przeanalizowana wiadomość, sygnał, którą otrzymuje odbiorca, przekazana mu w odpowiedniej (zrozumiałej) postaci, a na którą zgłasza on zapotrzebowanie w związku z realizacją określonych celów. W latach pięćdziesiątych XX wieku wyró(cid:268)niono czwartą kategorię ekonomicz- ną – organizację, a w latach sześćdziesiątych zaczęto rozpatrywać informację jako czynnik organizacji. Wagę informacji dobrze scharakteryzował H. Brune [1978], stwierdzając, (cid:268)e w procesie zarządzania informacja i wiedza stanowią siłę ekonomiczną. Obecnie informacja uwa(cid:268)ana jest za piątą podstawową kategorię ekonomiczną [Dziuba, 2000], a znajomość rynku, zwyczajów konsumentów, roz- poznanie konkurencji, ocena ewentualnego ryzyka handlowego i oszacowanie mo(cid:268)liwych zysków stały się czynnikami wa(cid:268)niejszymi, z punktu widzenia eko- nomii przetrwania i rozwoju, ni(cid:268) samo posiadanie zakładu produkcyjnego i umie- jętności technologicznych. H. Greniewski, analizując pojęcie informacji, stwierdza, (cid:268)e w sensie potocznym jest ona zwykle rozumiana następująco: „ka(cid:268)da informacja jest wiadomością o czymś, informację uzyskuje tylko człowiek przez obserwację lub czynność umysłową, informację przekazuje tylko człowiek człowiekowi” [za: Senczyna (red.), 2000, s. 12]. L. Kiełtyka [2001, s. 201] podaje zaś, (cid:268)e: „informacje w organizacji obejmują wszystkie strumienie danych w organizacji oraz między organizacją a otoczeniem zewnętrznym”. Informacja, która będzie wykorzystywana w procesie zarządzania przedsiębiorstwem, stano- wi na wejściu zasób (zbiór) danych. „Dane są te(cid:268) nieustrukturalizowaną informacją” [Dziuba, 2004, 24–25]. Danymi są wszelkie liczby, fakty, pojęcia, podane w sposób umowny i przystosowany do porozumienia się, interpretacji, przetwarzania lub przesyłania metodami ręcznymi albo automatycznymi [Bendkowski, 1993, s. 10–12]. Z kolei K. Laudon i W. Starbuck [1996] wskazują, (cid:268)e „informacja jest strumieniem danych”, które niosą określone znaczenie. J.K. Shim, J.G. Siegel, R. Chi [1999, s. 33] uwa(cid:268)ają, (cid:268)e dane: obejmują fakty i liczby, które nie są aktualnie wykorzystywane w procesie podejmowania decyzji. Mają one zazwyczaj formę rejestrów historycz- nych, wypełnianych bez specjalnych intencji natychmiastowego ich wykorzysta- nia do podejmowania decyzji. Według tych autorów informacja składa się z danych, które zostały zebrane, przetworzone lub wykorzystane w inny sposób dla celów informacyjnych czy wnioskowania, albo te(cid:268) u(cid:268)yte jako baza dla prognozowania lub podejmowania decyzji. D.T. Dziuba [2000, s. 23–25] podaje, (cid:268)e „dane są repre- zentacją faktów”. 18 1. Informacja rynkowa w gospodarce globalnej Podsumowując, mo(cid:268)na równie(cid:268) przyjąć, (cid:268)e informacja to znaczenie, jakie przypisuje się danym, biorąc pod uwagę konwencję u(cid:268)ytą do ich reprezentacji. Stąd tak(cid:268)e wynika, (cid:268)e ka(cid:268)da informacja jest daną, ale nie ka(cid:268)da dana jest informa- cją. Odbiorca informacji mo(cid:268)e z niej skorzystać wtedy, gdy jest w stanie odebrać nadane sygnały i gdy potrafi nadać im odpowiednie znaczenie. Zale(cid:268)ności między danymi a informacjami przedstawiono na rysunku 1.1. Rysunek 1.1. Zale(cid:268)ność między danymi a informacjami Dane (surowe fakty) Mogą się stać Informacją (przeanalizowaną) Która mo(cid:268)e się stać Informacją kierowniczą Która mo(cid:268)e prowadzić do Decyzji i działań Źródło: na podstawie: Stoner, Wenkel [1992, s. 447]. Zanim powstanie informacja, pojawiają się dane, które są niezintegrowanym materiałem – „kawałkami” informacji, wymagającymi zidentyfi kowania i upo- rządkowania. Natomiast konkretna informacja jest zło(cid:268)ona z wcześniej opraco- wanych danych, wymagających jednak głębszego nad nimi sądu zanim stanie się np. informacją kierowniczą, która będzie wspomagać proces decyzyjny [Kaliski, Mrozik, 2003, s. 66]. Informacje kierownicze dotyczą kierunków działania ze względu na to, (cid:268)e są dokładne, aktualne i powiązane z zadaniami, a tak(cid:268)e wskazują na główne cechy danej sytuacji. Kierownicy na ich podstawie mogą ustalić, co nale(cid:268)y w danej sytuacji zrobić [Kiełtyka, 2001, s. 199]. Z kolei ciąg sygnałów, które dla odbiorcy (jak i nadawcy) mają określone zna- czenie, jest wiadomością, a informacja zawarta w wiadomości to treść wiadomo- 1.2. Pojęcia i definicje: informacja, dane, komunikacja i informacja rynkowa 19 ści. Wiadomość niesie informację, kiedy – jak ju(cid:268) wspomniano – odbiorca dzięki niej zmienia (poszerza) stan wiedzy o obiekcie, który opisuje. W przypadku, gdy informacja jest zestawiana z kontekstami i doświadczeniem, staje się wiedzą. Stosownie do uwarunkowań i potrzeb wiedza mo(cid:268)e być następnie implementowa- na z wykorzystaniem indywidualnych i zbiorowych umiejętności pracowników, którzy w tym celu stosują adekwatne techniki i technologie, tworząc kapitał inte- lektualny przedsiębiorstwa. O sile (u(cid:268)yteczności) kapitału intelektualnego stanowi zatem zarówno ilość oraz jakość zgromadzonej wiedzy, jak i interdyscyplinarne umiejętności jej wykorzystania przez pracowników. Zale(cid:268)ność uwzględniającą pojęcia danych, informacji i wiedzy ujmuje rysunek 1.2. Kapitał intelektualny i jego składowe Rysunek 1.2. Dane Informacje Wiedza Kapitał intelektualny Umiejętności Źródło: na podstawie: Malara [2006, s.128]. W literaturze przedmiotu, w praktyce przedsiębiorstw i dla celów tej ksią(cid:268)ki, autorzy przyjęli, (cid:268)e dane są to podstawowe, nie poddane analizie fakty, liczby i zdarzenia, które pozwalają opracować informację. „Informacje zaś to przeanali- zowane lub przetworzone dane, które powiadamiają odbiorcę o sytuacji” [Stoner, Wenkel, 1992, s. 477]. Dana staje się informacją, jeśli jest zrozumiała dla odbiorcy i zmienia jego stan wiedzy o obiekcie, który opisuje. Informacja to znaczenie (treść), jakie przy zastosowaniu konwencji przyporządkowuje się danym [Wierzbicki (red.), 1986, s. 9]. Nauka o zarządzaniu próbuje tak(cid:268)e określić własne pojęcie informacji. W jej rozumieniu „informacja oznacza wiedzę potrzebną do określenia i realizacji zadań, słu- (cid:268)ących do osiągania celów organizacji, a ściślej: właściwość wiadomości lub sygnału, polegającą na zmniejszaniu nieokreśloności lub niepewności albo dalszego rozwoju sytu- acji, której ta wiadomość dotyczy” [Gierszewska, Romanowska, 1997, s. 222]. Informacja jest te(cid:268) podstawową kategorią, wykorzystywaną zarówno w statycz- nym ujęciu rzeczywistości, jak i w dynamicznym przekazie treści, czyli komuniko- waniu się. Jest więc podstawą procesu komunikowania się. Z kolei proces, który
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Zarządzanie informacją na rynku globalnym Teoria i praktyka
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: