Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00074 006523 13598592 na godz. na dobę w sumie
Zasady rodzicielstwa. Jak być dobrym i mądrym rodzicem - książka
Zasady rodzicielstwa. Jak być dobrym i mądrym rodzicem - książka
Autor: Liczba stron: 256
Wydawca: Sensus Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-246-2261-0 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> psychologia i filozofia >> rodzicielstwo i psychologia dziecka
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).
Rodzina jest w życiu oparciem, czymś, co chroni, co daje siłę Sofia Loren
Rodzicielski kodeks:

Rodzic rad ze 100 rad!

Wraz z pojawieniem się na świecie Waszego dziecka dostaliście pod swe skrzydła mały kosmos. Bezbronne istnienie, pełne emocji, myśli, wartości i indywidualnych reakcji. To fascynujące i odrobinę przerażające. Jak dobrze, że szlak, na który właśnie wstąpiliście, został już przetarty! Miliony ludzi są i były rodzicami przed Wami. Część z nich, stosując metodę prób i błędów, odkryła kilkadziesiąt prawidłowości, które warto poznać, aby dobrze wywiązać się z tej roli. Wiele z opisanych w tej mądrej książce zasad ma charakter zdroworozsądkowy, jednak łatwo o nich zapomnieć, gdy ma się do czynienia z rozhisteryzowanym dwulatkiem albo nastolatkiem przekonanym, że cały świat kręci się wokół niego.

Jest wiele sposobów na zepsucie charakteru dziecka - i tyle samo metod na to, żeby dobrze je wychować. We wspólnym życiu z Waszą pociechą musicie przejść wszystkie fazy: odstawianie od piersi, raczkowanie, naukę mówienia, czytania, pisania i arytmetyki, edukację, przyjaciół... aż do seksu, używek i rock...n...rolla. Czeka Was co najmniej osiemnaście długich lat, podczas których naprawdę przekonacie się, czym jest nieskończone szczęście, zachwyt, duma, ale też frustracja, gniew i strach.

Przedstawiamy Wam sto zasad dobrego rodzicielstwa. Przeczytajcie, przemyślcie, zastosujcie i obserwujcie zmiany zachodzące w Waszej rodzinie.

Te i kolejne 82 zasady znajdziecie wewnątrz książki.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Idź do Przykładowy rozdział Spis treści Katalog książek Nowości Bestesllery Zamów drukowany katalog Twój koszyk Dodaj do koszyka Zasady rodzicelstwa. Jak być dobrym i mądrym rodzicem Autor: Richard Templar Tłumaczenie: Joanna Sugiero ISBN: 978-83-246-2261-0 Tytuł oryginału: The Rules of Parenting Format: A5, stron: 256 Rodzina jest w życiu oparciem, czymœ, co chroni, co daje siłę Sofia Loren Rodzicielski kodeks: • Zasady odpowiednie w każdej sytuacji i dla każdej dziecięcej osobowoœci • Wpływanie na postawy i wartoœci wyznawane przez Twojego syna bądź Twoją córkę • Kształtowanie w dziecku właœciwego wyobrażenia o sobie i œwiecie • Wychowywanie samodzielnego, pewnego siebie i zadowolonego z życia człowieka • Nauka szacunku wobec innych, przyzwoitoœci i obrony własnych praw • Złote zasady i wzorce zachowań, stosowane w różnych modelach rodziny — w rodzinie tradycyjnej, w przypadku samotnego rodzicielstwa i rodzin przybranych Cennik i informacje Rodzic rad ze 100 rad! Zamów cennik Zamów informacje o nowościach Wydawnictwo Helion SA 44-100 Gliwice tel. 032 230 98 63 e-mail: sensus@sensus.pl Wraz z pojawieniem się na œwiecie Waszego dziecka dostaliœcie pod swe skrzydła mały kosmos. Bezbronne istnienie, pełne emocji, myœli, wartoœci i indywidualnych reakcji. To fascynujące i odrobinę przerażające. Jak dobrze, że szlak, na który właœnie wstąpiliœcie, został już przetarty! Miliony ludzi są i były rodzicami przed Wami. Częœć z nich, stosując metodę prób i błędów, odkryła kilkadziesiąt prawidłowoœci, które warto poznać, aby dobrze wywiązać się z tej roli. Wiele z opisanych w tej mądrej książce zasad ma charakter zdroworozsądkowy, jednak łatwo o nich zapomnieć, gdy ma się do czynienia z rozhisteryzowanym dwulatkiem albo nastolatkiem przekonanym, że cały œwiat kręci się wokół niego. Jest wiele sposobów na zepsucie charakteru dziecka — i tyle samo metod na to, żeby dobrze je wychować. We wspólnym życiu z Waszą pociechą musicie przejœć wszystkie fazy: odstawianie od piersi, raczkowanie, naukę mówienia, czytania, pisania i arytmetyki, edukację, przyjaciół… aż do seksu, używek i rock’n’rolla. Czeka Was co najmniej osiemnaœcie długich lat, podczas których naprawdę przekonacie się, czym jest nieskończone szczęœcie, zachwyt, duma, ale też frustracja, gniew i strach. Spis treĂci WstÚp 11 Reguïy pomagajÈce pozostaÊ przy zdrowych zmysïach 15 1. Wyluzujcie 18 2. Nikt nie jest doskonaïy 20 3. Znajděcie coĂ, w czym jesteĂcie dobrzy 22 4. Prawie kaĝdÈ reguïÚ moĝna raz na jakiĂ czas zïamaÊ 24 5. Nie próbujcie robiÊ wszystkiego 26 6. Nie musicie sïuchaÊ wszystkich rad, które otrzymujecie od innych (wïÈcznie z tÈ) 28 7. To normalne, ĝe chcecie uciec 30 8. Macie prawo ukrywaÊ siÚ przed swoim dzieckiem 32 9. Rodzice to teĝ ludzie 34 10. Nie zaniedbujcie swojego partnera (partnerki) 36 Reguïy dotyczÈce nastawienia 39 11. MiïoĂÊ to nie wszystko 42 12. Kaĝdy przepis wymaga innych skïadników 44 13. Witajcie je z radoĂciÈ 46 14. Traktujcie Wasze dziecko z szacunkiem 48 15. Cieszcie siÚ jego towarzystwem 50 16. PorzÈdek nie jest aĝ tak waĝny, jak Wam siÚ wydaje 52 17. Dobre rodzicielstwo wymaga skalkulowanego podejmowania ryzyka 54 18. Nie pokazujcie po sobie, ĝe siÚ martwicie 56 19. Patrzcie na Ăwiat z jego punktu widzenia 58 20. Rodzicielstwo to nie jest sport wyczynowy 60 Reguïy na co dzieñ 63 21. Pozwólcie mu iĂÊ wïasnÈ drogÈ 66 22. Nauczcie je myĂleÊ samodzielnie 68 23. MÈdrze uĝywajcie pochwaï 70 24. Ograniczenia sÈ niezbÚdne 72 25. Przekupstwo nie zawsze jest czymĂ zïym 74 26. Nastroje sÈ zaraěliwe 76 27. Nawyki ĝywieniowe, które teraz mu wpajacie, zostanÈ mu na caïe ĝycie 78 28. Komunikujcie siÚ 80 29. WytyczajÈc cele, bÈděcie precyzyjni 82 30. Nie bÈděcie zrzÚdami 84 Reguïy dotyczÈce dyscypliny 87 31. Prezentujcie wspólny front 90 32. Marchewka jest lepsza od kija 92 33. BÈděcie konsekwentni 94 34. OdpuĂÊcie sobie 96 35. Skupcie siÚ na problemie, a nie na osobie 98 36. Nie dajcie siÚ zapÚdziÊ w kozi róg 100 37. JeĂli stracicie panowanie nad sobÈ, przegracie 102 38. PrzeproĂcie, jeĝeli zrobiliĂcie coĂ ěle 104 39. Pozwólcie mu przeprosiÊ 106 40. Prawo do wyraĝania emocji 108 6 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M Reguïy dotyczÈce osobowoĂci 111 41. Odkryjcie, jakie zachÚty dziaïajÈ na Wasze dziecko 114 42. Kaĝde dziecko powinno mieÊ coĂ, w czym jest dobre 116 43. Nauczcie siÚ doceniaÊ te cechy dziecka, które kojarzÈ Wam siÚ z kimĂ innym 118 44. Znajděcie podobieñstwa miÚdzy Wami a Waszym dzieckiem 120 45. Poszukajcie w dziecku cech, za które bÚdziecie je podziwiaÊ 122 46. Pozwólcie, ĝeby byïo lepsze od Was 124 47. Postawa dziecka jest tak samo waĝna jak sukcesy, które odnosi 126 48. Zachowajcie dla siebie swoje lÚki i niepokoje 128 49. Uwaĝajcie na to, jakie opinie wygïaszacie 130 50. Nie próbujcie wychowywaÊ doskonaïego dziecka 132 Reguïy dotyczÈce rodzeñstwa 135 51. Pomóĝcie im zacieĂniÊ wiÚě 138 52. Kïótnie sÈ potrzebne (w granicach rozsÈdku) 140 53. Nauczcie je samodzielnie rozwiÈzywaÊ konflikty 142 54. Pracujcie w zespole 144 55. Pozwólcie im zabawiaÊ siÚ nawzajem 146 56. Nigdy nie porównujcie dzieci ze sobÈ 148 57. Róĝne dzieci potrzebujÈ róĝnych reguï 150 58. Nie faworyzujcie ĝadnego dziecka 152 59. Twórzcie mieszane zestawy 154 60. Poszukajcie mocnych stron u kaĝdego dziecka 156 Reguïy dotyczÈce szkoïy 159 61. Nauka w szkole to nie to samo co edukacja 162 62. Szkoïa stanowi pakiet caïoĂciowy 164 63. Walczcie o jego sprawy 166 64. DrÚczenie dziecka zawsze naleĝy traktowaÊ powaĝnie 168 65. Nauczcie je broniÊ siÚ 170 S P I S T R E ¥ C I 7 66. Zaakceptujcie znajomych dziecka, których nie lubicie 172 67. PamiÚtajcie, ĝe jesteĂcie jego rodzicami, a nie nauczycielami 174 68. Nie róbcie z niego hipochondryka 176 69. Zmniejszcie presjÚ 178 70. Musi ponosiÊ konsekwencje swoich wyborów (i bardzo dobrze) 180 Reguïy dotyczÈce nastolatków 183 71. Nie wpadajcie w panikÚ 186 72. PamiÚtajcie o trzecim prawie Newtona 188 73. Dajcie mu prawo gïosu 190 74. Nie zaglÈdajcie pod materac 192 75. WyrÚczanie go nikomu nie przyniesie niczego dobrego 194 76. Nie próbujcie zatrzymywaÊ pÚdzÈcego pociÈgu 196 77. Krzyk nie jest rozwiÈzaniem 198 78. Wszystko jest ze sobÈ powiÈzane 200 79. Okaĝcie szacunek dla rzeczy, które sÈ dla niego waĝne 202 80. Okaĝcie zdrowe podejĂcie do spraw zwiÈzanych z seksem 204 Reguïy dotyczÈce sytuacji kryzysowych 207 Informujcie je o tym, co siÚ dzieje 218 81. Nie uĝywajcie dziecka jak amunicji 210 82. Pozwólcie im dojĂÊ do siebie na swój sposób 212 83. Bycie mïodszym nie oznacza, ĝe wszystko dzieje siÚ szybciej 214 84. Konsekwencje przykrego wydarzenia mogÈ trwaÊ przez caïe ĝycie 216 85. 86. Nauczcie je przegrywaÊ 220 87. Lepiej siÚ zgodziÊ, niĝ dowieĂÊ swojej racji 222 88. Wasze czyny mówiÈ wiÚcej niĝ wszystkie sïowa 224 89. Pokaĝcie mu, ĝe jest Waszym najwiÚkszym priorytetem 226 90. SÈ rzeczy, których nie da siÚ naprawiÊ 228 8 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M Reguïy dotyczÈce dorosïych dzieci 231 91. Usuñcie siÚ 234 92. Poczekajcie, aĝ poprosi Was o radÚ 236 93. Traktujcie je jak dorosïego 238 94. Nie próbujcie byÊ jego najlepszymi przyjacióïmi 240 95. Wspierajcie je we wszystkim 242 96. Odetnijcie pÚpowinÚ 244 97. Nie wywoïujcie w nim poczucia winy 246 98. PamiÚtajcie, ĝe ono wciÈĝ Was potrzebuje 248 99. To nie jest Wasza wina 250 100. Rodzicami jest siÚ przez caïe ĝycie 252 S P I S T R E ¥ C I 9 REGU’Y NA CO DZIE” Oczywiķcie wszyscy rodzice powinni wpajaä swoim dzieciom waŘne wartoķci, jednak prawda jest taka, Ře rodzicielstwo w duŘej mierze polega na Řmudnym wykonywaniu codziennych czynnoķci, takich jak budzenie, ubieranie, prze- wijanie, posyĞanie do szkoĞy, nakĞanianie do zjedzenia czegoķ, co ma chociaŘ trochö witamin i mineraĞów, negocjowanie pory snu i debatowanie na temat tego, czy kupiä dziecku kolejne adidasy. Dlatego sâdzö, Ře tym, czego naprawdö potrzebujecie, sâ przydatne reguĞy do- tyczâce codziennych sytuacji. Dziöki nim Wasze kontakty z dzieckiem stanâ siö przyjemniejsze i bardziej owocne, a rodzicielstwo zacznie sprawiaä Wam praw- dziwâ radoķä, zamiast budziä w Was strach i niechöä. ReguĞy zamieszczone w tej czöķci pomogâ Wam wychowaä dziecko na inteli- gentnego, dociekliwego i uczynnego czĞowieka, jakim chcielibyķcie je uczyniä (jeķli nie zawsze, to przynajmniej wtedy, gdy bödzie miaĞo dobry dzieĠ). R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 65 REGU’A 21 Pozwólcie mu iĂÊ wïasnÈ drogÈ Nie chcö Was straszyä, ale w momencie, gdy Wasze dziecko ukoĠczy 18 lat (a cza- sami nawet trochö wczeķniej), stanie siö ono dorosĞym czĞowiekiem, który jest mâdry i potrafi podejmowaä wĞasne decyzje, nawiâzywaä przyjaŖnie, kierowaä swoim Řyciem, ķcieliä wĞasne ĞóŘko i znajdowaä najprostszâ drogö z punktu A do punktu B. Tak, macie przed sobâ naprawdö duŘo pracy. JeŘeli nadal karmicie czteroletnie dziecko ĞyŘeczkâ albo codziennie szykujecie plecak do szkoĞy czternastolatkowi, znajdziecie siö w wielkim kĞopocie, gdy Wasza pociecha bödzie musiaĞa wreszcie sama siö o siebie zatroszczyä. Dlatego nie róbcie niczego, co Wasze dziecko mogĞoby zrobiä samo. Nie mówiö tylko o sprzâtaniu po sobie i odrabianiu lekcji (ja sam przekonaĞem siö, Ře po ukoĠ- czeniu 8. roku Řycia moje dzieci pisaĞy lepsze wypracowania, niŘ gdybym ja to zrobiĞ za nie). Mam na myķli równieŘ angaŘowanie dziecka w gotowanie ro- dzinnych obiadów, gdy ukoĠczy 10 lat (nawet jeķli bödâ to tylko tosty z serem), nauczenie go obsĞugi pralki, nakĞonienie go do podjöcia sezonowej pracy i pozwolenie, aby samodzielnie spakowaĞo plecak na wakacje. Jednak wciâŘ jeszcze nie powiedziaĞem o najwaŘniejszym. O, nie! Istniejâ dwie szczególnie waŘne umiejötnoķci, które Wasze dziecko musi opanowaä najszyb- ciej jak to moŘliwe: zarzâdzanie swoimi pieniödzmi i podejmowanie decyzji we wĞasnych sprawach. Musicie zrozumieä, Ře jeķli bödziecie dawaä mu tylko niewielkie sumy pieniödzy i ķciķle kontrolowaä ich wydawanie, niczego go nie nauczycie. Gdy dziecko bödzie nieco starsze, dawajcie mu na ubrania okreķlonâ kwotö, którâ bödzie samodziel- nie rozporzâdzaĞo, albo zmniejszcie wysokoķä kieszonkowego, tak aby nakĞoniä je do samodzielnego zarobienia dodatkowych pieniödzy. Mam znajomego, który peĞni rolö „banku” dla swoich dzieci. Daje im spore odsetki za zgromadzone 66 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 21 oszczödnoķci, skĞaniajâc je w ten sposób do odkĞadania pieniödzy, zamiast wy- dawaä je na bieŘâco. Istnieje wiele sposobów na to, Řeby nauczyä dzieci, jak ob- chodziä siö z pieniödzmi. Waszym zadaniem jest znaleŖä takie z nich, które przyniosâ najlepszy efekt. Musicie oczywiķcie równieŘ nauczyä dziecko podejmowaä wĞasne decyzje — dwulatek powinien sam móc decydowaä, w co ma siö dzisiaj ubraä, a nastola- tek powinien mieä peĞnâ dowolnoķä w wyborze przedmiotów na maturö. Dzieci muszâ nauczyä siö planowaä swoje Řycie. To równieŘ oznacza ponoszenie konse- kwencji zĞych decyzji, dlatego nie powinniķcie wtrâcaä siö, gdy widzicie, Ře Wasze dziecko popeĞnia bĞödy. MoŘecie oczywiķcie poddaä sugestiö albo coķ doradziä (w przypadku starszych dzieci trzeba niestety poczekaä, aŘ same o to poproszâ), ale nie wywierajcie na nie presji. To jest jego Řycie. Pamiötajcie, Ře kaŘdego roku jesteķcie coraz bliŘej jego 18. urodzin, kiedy wejdzie w dorosĞoķä i zacznie wĞasne Řycie… DZIECI MUSZk NAUCZYm SI} PLANOWAm SWOJE ¿YCIE. TO RÓWNIE¿ OZNACZA PONOSZENIE KONSEKWENCJI Z’YCH DECYZJI. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 67 REGU’A 22 Nauczcie je myĂleÊ samodzielnie Wasze dziecko musi nie tylko podejmowaä wĞasne decyzje (ReguĞa 21.), ale równieŘ samodzielnie myķleä. Jeķli kĞóci siö z Wami, nie irytujcie siö, poniewaŘ to oznacza, Ře jest ono niezaleŘne w swoich poglâdach. A tego przecieŘ chcecie (chociaŘ w tej chwili moŘecie jeszcze nie zdawaä sobie z tego sprawy). Kiedyķ spotkaĞem siö ze znajomâ, której piöcioletnia córka celowo nas dener- wowaĞa — tak tylko, jak piöciolatki potrafiâ. Moja koleŘanka zezĞoķciĞa siö i na- krzyczaĞa na córkö, która bardzo siö tym zmartwiĞa. ByĞem pod ogromnym wra- Řeniem, gdy zobaczyĞem, jak kobieta zapytaĞa córkö: „Jak myķlisz, dlaczego jestem na ciebie zĞa?”. Dziewczynka zastanowiĞa siö przez chwilö i wymamrotaĞa: „Bo nie przestaĞam, jak mi kazaĞaķ”. Piöcioletnie dziecko nie pomyķli nad tym, dlaczego mama siö zdenerwowaĞa, jeķli nie zostanie o to poproszone. Mama tej dziewczynki wiedziaĞa, jak nauczyä jâ myķlenia. Moja znajoma uŘyĞa najprostszej techniki nauczania: zadaĞa córce pytanie. Nie ma znaczenia, o co bödziecie pytaä swoje dziecko: dlaczego woli koszykówkö od piĞki noŘnej, jak urzâdziĞoby przyjöcie weselne dla stu osób, jak zmniejszyä glo- balne ocieplenie czy co sâdzi o polityce amerykaĠskiego rzâdu na Bliskim Wscho- dzie (z tym ostatnim pytaniem poczekajcie, aŘ dziecko bödzie trochö starsze). NajwaŘniejsze, Řebyķcie zmusili je do myķlenia. Dobrym sposobem jest równieŘ kwestionowanie jego pomysĞów. Nie róbcie tego agresywnie; spytajcie na przykĞad: „Dlaczego tak uwaŘasz?”. Dwulatka pytajcie o to, dlaczego pies szczeka, a dwunastolatka — czy sâdzi, Ře cena za markowe adi- dasy nie jest wygórowana (jeķli powie, Ře nie, to zapytajcie, dlaczego jego zdaniem powinniķcie wydaä takâ duŘâ sumö na buty dla niego. Aha, mamy przecieŘ ReguĞö 21. — dawajcie mu kieszonkowe na ubrania). 68 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 22 DWULATKA PYTAJCIE O TO, DLACZEGO PIES SZCZEKA, A DWUNASTOLATKA — CZY UWA¿A, ¿E CENA ZA MARKOWE ADIDASY NIE JEST WYGÓROWANA. Zadawajcie dziecku jak najwiöcej pytaĠ. NakĞaniajcie je do dyskusji, proszâc, aby uzasadniĞo swojâ opiniö. A gdy juŘ nauczy siö robiä to instynktownie, bez Waszej zachöty, bödziecie wiedzieä, Ře opanowaliķcie ReguĞö 22. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 69 REGU’A 23 MÈdrze uĝywajcie pochwaï Gratulacje! Dotarliķcie do ReguĞy 23. Przeszliķcie juŘ prawie jednâ czwartâ drogi do tego, aby zostaä Wzorowymi rodzicami. Mam nadziejö, Ře te sĞowa podziaĞaĞy na Was zachöcajâco — taki jest wĞaķnie cel pochwaĞy. A my, Wzorowi rodzice, wiemy, Ře jeŘeli dobrze wykonujemy swojâ pracö, pochwaĞy sâ najlepszym czynnikiem motywujâcym dla naszych dzieci. Tak jak Řadne urodziny nie mogâ obejķä siö bez prezentu, tak Řadne osiâgniöcie nie powinno zostaä zlekcewaŘone brakiem pochwaĞy. Ale to wcale nie jest takie proste, prawda? Ilu rodziców nie uŘywa pochwaĞ tak, jak naleŘy? Musicie chwaliä dzieci w odpowiedniej czöstotliwoķci, we wĞaķciwy sposób i za okreķlone osiâgniöcia. Powiedzenie „dobrego nigdy za wiele” z pewnoķciâ nie odnosi siö do pochwaĞ. Oczywiķcie nie chodzi o to, Řebyķcie skâpili dziecku miĞych sĞów, lecz o to, Řeby Wasze pochwaĞy byĞy adekwatne do jego osiâgniöä. JeŘeli bödziecie mówili mu, Ře jest wspaniaĞe, gdy zrobi coķ zupeĞnie przeciötnego, to co powiecie, gdy dokona czegoķ naprawdö niezwykĞego? A jeķli kaŘde jego najmniejsze osiâgniöcie bödzie sowicie nagradzane, dziecko zacznie siö baä, Ře gdy coķ mu siö nie uda, bödziecie zawiedzeni. Wasza pociecha nie potrzebuje takiej presji. Czy kiedykolwiek zastanawialiķcie siö, za co powinniķcie chwaliä dziecko? Jeķli zawsze bödziecie je chwaliä za dobre oceny, a nigdy za dobre zachowanie, jakie wnioski wyciâgnie na temat wyznawanych przez Was wartoķci? Czy chötniej chwalicie dziecko za zwyciöstwa niŘ za to, Ře siö staraĞo? Nie, oczywiķcie, Ře nie — przecieŘ jesteķcie Wzorowymi rodzicami. Ale wielu innych rodziców tak postöpuje. Rodzice czösto zapominajâ chwaliä swoje dzieci za dobre zachowanie, poniewaŘ uwaŘajâ to za coķ oczywistego. Tymczasem dzieci bardzo chcâ wiedzieä, Ře ktoķ doceniĞ ich starania: „To bardzo Ğadnie, Ře nie dĞubaĞeķ w nosie, gdy byliķmy 70 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 23 u cioci Marty” albo „Na pewno byĞaķ bardzo zmöczona, a mimo to nie narze- kaĞaķ. Jestem z ciebie dumna”. Takie uwagi motywujâ dzieci do tego, Řeby byä grzecznym równieŘ nastöpnym razem. ChciaĞbym dodaä jeszcze jednâ uwagö na temat pochwaĞ, zanim opanujecie tö ReguĞö. Jak sâdzicie, co Wasze dziecko wolaĞoby usĞyszeä: „Jaki piökny rysunek!” czy „Jaki piökny rysunek! Jestem pod wraŘeniem, Ře udaĞo ci siö narysowaä konia tak, jakby byĞ w ruchu. Jak ci siö to udaĞo?”. JeŘeli to tylko jest moŘliwe, bâdŖcie szczegóĞowi w swoich pochwaĞach. MoŘecie równieŘ zadawaä dziecku pytania. Wtedy poczujâ siö naprawdö dumne ze swoich osiâgniöä. CZY CH}TNIEJ CHWALICIE DZIECKO ZA ZWYCI}STWA NI¿ ZA TO, ¿E SI} STARA’O? NIE, OCZYWI¥CIE, ¿E NIE — PRZECIE¿ JESTE¥CIE WZOROWYMI RODZICAMI. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 71 REGU’A 24 Ograniczenia sÈ niezbÚdne Kiedyķ obserwowaĞem czteroletniego synka sâsiadki, jak wskoczyĞ na murek otaczajâcy ogródek przed ich domem i zaczâĞ po nim biec. Nie byĞoby w tym nic niezwykĞego, gdyby po drugiej stronie murku nie byĞo spadku o wysokoķci 4,5 metra, za którym znajdowaĞ siö betonowy parking. MusiaĞem wyglâdaä na przeraŘonego, bo sâsiadka odezwaĞa siö do mnie: „Wiem. PowiedziaĞam mu, Ře nie wolno tam wchodziä, ale on mnie nie sĞucha. Co mam zrobiä?”. CóŘ, zabrakĞo mi sĞów, wiöc nic nie odpowiedziaĞem (a nawet gdybym to zrobiĞ, pewnie by mnie zignorowaĞa). Wiecie równie dobrze jak ja, Ře odpowiedŖ na jej pytanie brzmi: „Powiedzieä »nie« i byä konsekwentnym”. Przytoczony przeze mnie przykĞad szczególnie obrazowo dowodzi, Ře dzieci potrzebujâ ograniczeĠ — w tym przypadku cho- dziĞo o bezpieczeĠstwo nieszczösnego malca. Historia tego chĞopca pokazuje, co siö moŘe zdarzyä, gdy rodzice nie wytyczajâ dzieciom wyraŖnych granic. Na naszego maĞego sâsiada mówiliķmy „dzikus” (oczywiķcie tylko miödzy sobâ), poniewaŘ tak wĞaķnie siö zachowywaĞ. Ciâgle sprawdzaĞ, jak daleko moŘe siö posunâä — i chyba nie byĞo dla niego Řadnej granicy. „Dzikus” Ŗle siö zachowywaĞ, miaĞ niewielu kolegów i prawdopodobnie sâdziĞ, Ře rodzice w ogóle siö o niego nie troszczâ. Bo gdyby im na nim zaleŘaĞo, to czy pozwalaliby mu biegaä po murku z 4,5-metrowym spadkiem? Czy zgadzaliby siö na wszystkie jego pomysĞy i nie interweniowaliby, gdy postöpowaĞ nierozwaŘnie? Dla maĞego dziecka ķwiat jest przeraŘajâcy. Dla dorosĞego zresztâ równieŘ. Jeķli chcemy zapewniä naszemu dziecku bezpieczeĠstwo, powinniķmy stworzyä dla niego zbiór reguĞ i wskazówek. Dzieci bezustannie sprawdzajâ, jak daleko mogâ siö posunâä — zwĞaszcza te najmĞodsze. Robiâ to nie dlatego, Ře chcâ przesunâä wytyczone granice, lecz po to, by upewniä siö, Ře nie ulegĞy one przesuniöciu. Waszym zadaniem jest jasne zakreķlenie tych granic i dopilnowanie, aby nie zostaĞy one przekroczone. Dlatego za kaŘdym razem, gdy Wasze dziecko bödzie wspinaä siö 72 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 24 na murek, mówcie mu „nie”, a jeŘeli bödzie trzeba, zdejmijcie je i postawcie na ziemi, aby pokazaä mu, Ře tej reguĞy nie moŘna zĞamaä. W ten sposób wy- chowacie bezpieczne, radosne i pewne siebie dziecko, które wie, na czym stoi, chötnie poznaje ķwiat wokóĞ siebie i czuje siö kochane przez rodziców. Przy okazji — te uwagi dotyczâ obojga rodziców (pomijam oczywiķcie tych, którzy samotnie wychowujâ dzieci). Nie moŘe byä tak, Ře jeden rodzic wymaga przestrzegania reguĞ, a drugi nie. Takie postöpowanie wywoĞuje u dziecka dez- orientacjö. Musicie wspólnie dzieliä rolö „zĞego policjanta” (wiöcej na ten temat powiem przy okazji ReguĞy 31.). Nie ma znaczenia, czy róŘnicie siö w kwestiach szczegóĞowych (na przykĞad tata zawsze pozwala dziecku siedzieä na kolanach podczas wieczornego czytania bajek, a mama woli, Řeby jej pociecha leŘaĞa grzecznie w ĞóŘeczku). Jednak jeŘeli chodzi o wszystkie waŘne reguĞy, oboje musi- cie egzekwowaä ich przestrzeganie. Tylko wtedy Wasze dziecko wyroķnie na szczö- ķliwego, pewnego siebie czĞowieka. OBOJE MUSICIE EGZEKWOWAm PRZESTRZEGANIE REGU’, JE¥LI CHCECIE, ¿EBY WASZE DZIECKO WYROS’O NA SZCZ}¥LIWEGO, PEWNEGO SIEBIE CZ’OWIEKA. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 73 REGU’A 25 Przekupstwo nie zawsze jest czymĂ zïym PomysĞ przekupywania dzieci nie cieszy siö popularnoķciâ wķród rodziców. Wiökszoķä z nich powie Wam, Ře to jest najgorsze, co moŘna zrobiä. Ale po- czekajcie chwilö — zdefiniujmy najpierw, czym jest przekupstwo, dobrze? ZaĞóŘmy, Ře Wasze dziecko jest bardzo niegrzeczne, a Wy obiecujecie daä mu 10 zĞotych, jeķli siö uciszy i uspokoi. Zgadzam siö — to zdecydowanie jest przekupstwo. Tak nie naleŘy postöpowaä. A co powiecie na taki przykĞad? Wasze dziecko jest bardzo grzeczne w tej chwili, ale przeczuwacie, Ře to nie potrwa dĞugo. Powiedzmy, Ře zaraz chcecie pojechaä z nim na dĞugie zakupy albo kazaä mu odrobiä zadanie domowe, wysprzâtaä jego pokój, zjeķä warzywa z obiadu, wyĞâczyä telewizor, pójķä spaä albo zrobiä coķ innego, co prawdopodobnie wywoĞa u niego negatywnâ reakcjö. Dlatego obiecujecie dziecku, Ře nagrodzicie je w jakiķ sposób, jeŘeli nadal bödzie grzeczne. Czy to równieŘ nazwiecie przekupstwem? Ja nie. I zaraz wyjaķniö dlaczego. Gdy pracowaĞem w duŘych firmach, czösto mó- wiono mi, Ře jeŘeli dobrze wykonam okreķlone zadanie, dostanö awans; albo jeŘeli speĞniö okreķlone standardy, zasĞuŘö na premiö. Nie widzö Řadnej róŘnicy miödzy przykĞadem, który podaĞem, a typowymi sposobami motywowania pra- cowników. Tego nie nazywa siö przekupstwem, lecz „zachöcaniem pracowników do wydajniejszej pracy”. I nikt nie twierdzi, Ře to jest coķ zĞego. Dlatego nie pozwólmy wmówiä sobie, Ře dzieci nie naleŘy motywowaä. NajwaŘ- niejsze, Řebyķcie zĞoŘyli im propozycjö jeszcze wtedy, gdy sâ grzeczne. Oczywiķcie bardzo waŘne jest, w jaki sposób zachöcicie dziecko do okreķlonego zachowania. Jeķli zawsze bödziecie oferowaä mu gotówkö, szybko dojdzie do wniosku, Ře caĞy Wasz ķwiat kröci siö wokóĞ pieniödzy. Nie mówiâc o tym, Ře wpĞynie to negatywnie na stan Waszych portfeli. Pamiötajcie, Ře zachöta mu- si byä adekwatna do Řâdania. Nie kupujcie dziecku kompletu nowych ubraĠ w podziökowaniu za to, Ře zrobiĞo porzâdek w swojej garderobie. 74 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 25 Wymyķlcie takâ nagrodö, która bödzie odpowiadaĞa Waszej proķbie. JeŘeli Wasze dziecko jest grzeczne podczas dĞugich zakupów, pójdŖcie z nim w nagrodö do parku. JeŘeli nie musieliķcie wylewaä wiadra z zimnâ wodâ na jego gĞowö, Řeby rano wstaĞo, pozwólcie mu pójķä spaä 15 minut póŖniej niŘ zwykle. Jeķli od 2 miesiöcy systematycznie sprzâta swój pokój, dajcie mu wiöksze kieszonkowe. WYMY¥LCIE TAKk NAGROD}, KTÓRA B}DZIE ODPOWIADA’A WASZEJ PRO¥BIE. Mam nadziejö, Ře nie zapomnieliķcie o najlepszej z wszystkich nagród? Oczywi- ķcie, Ře nie. Wasze dziecko jest w stanie wiele zrobiä, aby zyskaä Waszâ aprobatö. Dlatego nie musicie wymyķlaä kilkunastu pochwaĞ kaŘdego dnia; w wiökszoķci przypadków Wasze dziecko ucieszy siö, gdy usĞyszy: „ByĞbym (byĞabym) bardzo zadowolony (zadowolona)/ szczöķliwy (szczöķliwa)/ dumny (dumna), gdybyķ…”. I koniecznie pamiötajcie, Řeby potem mu powiedzieä, jak zadowoleni/ szczöķliwi/ dumni jesteķcie. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 75 REGU’A 26 Nastroje sÈ zaraěliwe Gdy urodziĞo siö Wasze dziecko, staliķcie siö rodzinâ. Nie jesteķcie juŘ wolnymi strzelcami ani luŖnym zwiâzkiem, lecz rodzinâ. A w rodzinie wszyscy wzajemnie na siebie oddziaĞujâ. Wasze nastroje udzielajâ siö wszystkim innym wokoĞo. Niektórzy z Ğatwoķciâ potrafiâ ukryä wķciekĞoķä lub zdenerwowanie pod maskâ uķmiechu, jednak wiökszoķä z nas nie posiada tej zdolnoķci. Nasz nastrój zaleŘy w duŘym stopniu od tego, w jakim humorze sâ ludzie, z którymi przebywamy. Jeķli chcecie byä Wzorowymi rodzicami, musicie zrozumieä, Ře jesteķcie odpo- wiedzialni za nastroje Waszych domowników. Oczywiķcie nie oznacza to, Ře gdy ktoķ w Waszej rodzinie ma zĞy humor, to wina jest po Waszej stronie. Chodzi mi o to, Ře gdy wszyscy domownicy majâ ponury nastrój albo zaczynajâ podnosiä gĞos, nie moŘecie wymagaä od nich, Řeby jako pierwsi przestali narzekaä, krzyczeä, dâsaä siö, czepiaä siö lub sprzeczaä. Jeķli uwaŘacie, Ře ktoķ powinien wyĞamaä siö z ponurego tonu i wprowadziä bardziej radosnâ atmosferö, zróbcie to sami. Dziecko nie rozumie, Ře nastroje sâ zaraŖliwe. Nie ma pojöcia, Ře powodem Waszej irytacji jest to, Ře przez caĞy dzieĠ wĞaziĞo Wam na gĞowö. Pewnie, moŘecie mu to wyjaķniä, ale minâ lata, zanim zrobi coķ, Řeby to naprawiä. Tymczasem, jeķli bödzie czuĞo siö przygnöbione, zrobi wszystko, Řeby Was za to ukaraä, nawet jeķli w ten sposób zepsuje humor równieŘ Wam. „To da im nauczkö”, pomyķli sobie. Nie, tylko osoba dorosĞa potrafi wznieķä siö ponad to. Dlatego zwracam siö z tym do Was. Jeden z moich synów (lepiej, Řebym nie mówiĞ który) wciâŘ siö ze mnâ ķcieraĞ, gdy byĞ nieco mĞodszy. Do szaĞu doprowadzaĞo mnie to, Ře nigdy nie potrafiĞ ustâpiä, nawet gdy widziaĞ, Ře zaczynam traciä panowanie nad sobâ. W koĠcu kiedyķ moja Řona delikatnie zwróciĞa mi uwagö, Ře byä moŘe nasz syn bierze ze mnie przykĞad — ja równieŘ nigdy nie potrafiĞem ustâpiä. Nigdy nie nauczyĞ siö skutecznego rozwiâzywania problemów, poniewaŘ nie miaĞ odpowiedniego wzorca. 76 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 26 Fakty nie sâ dla nas zbyt korzystne: jeķli rodzice krzyczâ na swoje dzieci, jest bardzo prawdopodobne, Ře ich dzieci równieŘ bödâ podnosiä gĞos. Rodzice, którzy czösto siö obraŘajâ, majâ obraŘalskie dzieci. Rodzice, którzy wciâŘ narzekajâ, zachöcajâ wĞasne dzieci, aby postöpowaĞy tak samo. Oczywiķcie nie zawsze tak siö dzieje, ale na pewno znacznie czöķciej, niŘ gdyby rodzice bardziej uwaŘali na swoje zachowanie. Jest jeszcze moŘliwy drugi wariant: dziecko popada w przeciwnâ skrajnoķä. Zamiast zĞoķciä siö, tak jak Wy (zaĞóŘmy), zamyka siö w sobie, gdy widzi, Ře inni wokóĞ niego siö denerwujâ. JeŘeli zaleŘy Wam na tym, Řeby Wasze dziecko umiaĞo sobie radziä z nastrojami, musicie pokazaä mu, Ře panujecie nad wĞasnymi. To Wasza szansa, Řeby daä mu dobry przykĞad i stworzyä ĞaĠcuch pozytywnych zachowaĠ dla caĞej rodziny. FAKTY NIE Sk DLA NAS ZBYT KORZYSTNE: JE¥LI RODZICE KRZYCZk NA SWOJE DZIECI, ICH DZIECI RÓWNIE¿ B}Dk PODNOSIm G’OS. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 77 REGU’A 27 Nawyki ĝywieniowe, które teraz mu wpajacie, zostanÈ mu na caïe ĝycie Nie chcö Was uczyä, jak powinniķcie karmiä swoje dziecko. Nie znam siö na tym. MoŘe jesteķcie weganami, a moŘe jesteķcie uzaleŘnieni od pâczków (jeķli tak, to caĞkowicie Was rozumiem) albo macie fobiö na punkcie lucerny. To Wy decydujecie, jak powinno odŘywiaä siö Wasze dziecko. Do wyboru macie wiele zdrowych diet (a takŘe niezdrowych, których powinniķcie unikaä — naleŘy do nich, niestety, objadanie siö pâczkami). Bez wzglödu na to, jak karmicie swoje dziecko, musicie pamiötaä, Ře jego obecne przyzwyczajenia zwiâzane z odŘywianiem szybko zamieniâ siö w nawyki, z którymi trudno bödzie mu zerwaä w przyszĞoķci, dlatego zadbajcie o to, Řeby odŘywiaĞo siö prawidĞowo. PrawidĞowo, czyli tak, Řeby mogĞo cieszyä siö zdrowiem w dorosĞym Řyciu. OBECNE PRZYZWYCZAJENIA WASZEGO DZIECKA ZWIkZANE Z OD¿YWIANIEM SZYBKO ZAMIENIk SI} W NAWYKI, Z KTÓRYMI TRUDNO B}DZIE MU ZERWAm W PRZYSZ’O¥CI. 78 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 27 DorastaĞem w czasach, kiedy nawyki Řywieniowe byĞy zupeĞnie inne. Pokolenie mojej mamy zaznaĞo wojny; jedzenie wówczas byĞo racjonowane, a otyĞoķä nale- ŘaĞa do rzadkoķci. W efekcie mama ŘywiĞa mnie w taki sposób, który wedĞug niej byĞ dla mnie najlepszy, ale — jak siö póŖniej okazaĞo — pod pewnymi wzglödami byĞ po prostu szkodliwy. Oto przykĞad: zawsze musiaĞem zjeķä wszystko, co byĞo na talerzu. Nie wolno mi byĞo odejķä od stoĞu, dopóki nie zjadĞem caĞego obiadu. Dopóki byĞem maĞym chĞopcem i moje porcje byĞy maĞe, ta metoda byĞa skuteczna. Jednak póŖniej zaczâĞem zbyt szybko przybieraä na wadze. A gdy chciaĞem schudnâä, nie po- trafiĞem juŘ zostawiä jedzenia na talerzu. Teraz kaŘö moim dzieciom zjeķä to, co naĞoŘyĞy sobie na talerz, ale jeŘeli wezmâ zdecydowanie za duŘo, pozwalam im zostawiä resztki. Oto kolejny przykĞad. Jako dziecko nie mogĞem dostaä puddingu, dopóki nie zjadĞem gĞównego dania. Czego to mnie nauczyĞo? KoncentrowaĞem siö na tych sĞodkich, ciöŘkostrawnych deserach, traktujâc obiad jak ķrodek do sĞodkiego, upragnionego celu. To równieŘ nie wpĞynöĞo pozytywnie na mojâ wagö, zapew- niam Was. Jak postöpujö w tej kwestii ze swoimi dzieämi? Prawie nigdy nie jemy puddingu, z wyjâtkiem sytuacji, gdy przychodzâ do nas goķcie. A i wtedy moje dzieci nie sâ zobligowane do zjedzenia caĞego gĞównego dania. A co powiecie na ten przykĞad? Zawsze gdy siö skaleczyĞem, mama dawaĞa mi cukierka — podobnie nagradzaĞa mnie za dobre zachowanie. To kolejny nawyk, który staĞ siö kamieniem u mojej szyi. Zawsze, gdy czujö siö przygnöbiony, po- prawiam sobie nastrój batonikiem Mars. ObiecaĞem sobie, Ře gdy skoĠczö pisaä tö czöķä ReguĞ, bödö mógĞ zjeķä kawaĞek ciasta. A jakie wzorce Wy wyznaczyliķcie dla swoich dzieci? MoŘe nie majâ one gene- tycznych skĞonnoķci do tycia, a zĞa dieta nie wpĞynie negatywnie na ich zdrowie. MoŘe Waszym dzieciom potrzebne sâ zupeĞnie inne nawyki Řywieniowe niŘ moim. MoŘe macie lepsze pomysĞy na to, Řeby uniknâä bĞödów, które przed chwilâ opisaĞem. Nie jestem ekspertem w tych sprawach. Twierdzö tylko, Ře ro- dzice muszâ byä ķwiadomi tego, jakie nawyki wpajajâ swoim dzieciom, i dbaä o to, Řeby ich pociechy zdrowo siö odŘywiaĞy. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 79 REGU’A 28 Komunikujcie siÚ WyĞâczenie dzieci z procesów decyzyjnych przychodzi nam, rodzicom, bardzo Ğa- two. PrzecieŘ sâ maĞe i jeszcze nic nie rozumiejâ. Niestety, gdy bödâ starsze, Wy bödziecie mieli juŘ nawyk nieinformowania ich o podejmowanych decyzjach, a zmiana tego przyzwyczajenia przyjdzie Wam z ogromnym trudem. Jednak jeŘeli podejmiecie ten wysiĞek, stworzycie zintegrowanâ rodzinö, która bödzie funk- cjonowaĞa gĞadko i sprawnie jako zespóĞ (moŘe nie zawsze, ale na pewno we wszystkich waŘnych momentach). Co ja teraz wygadujö? O jakâ komunikacjö mi chodzi? Pozwólcie, Ře podam Wam kilka przykĞadów. Czy zawsze pamiötacie o tym, Řeby uprzedziä dziecko, Ře spodziewacie siö goķcia? Prawdopodobnie tak — jeķli sâ podekscytowane czyjâķ wizytâ; ale jak postöpujecie w sytuacjach, gdy ma Was odwiedziä ktoķ, kogo Wasze dziecko nawet nie zna? Na przykĞad krawiec, który ma zmierzyä sofö, Řeby uszyä na niâ nowe pokrycie, albo fachowiec, który ma naprawiä pralkö. Czy wsadzajâc kilkulatka do samochodu, zawsze mówicie mu, dokâd jedziecie? Dla Was to jest oczywiste, ale dla niego nie. CZY WSADZAJkC KILKULATKA DO SAMOCHODU, ZAWSZE MÓWICIE MU, DOKkD JEDZIECIE? DLA WAS TO JEST OCZYWISTE, ALE DLA NIEGO NIE. 80 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 28 Nie zapominajcie, Ře to dziaĞa w obie strony. Tak, musicie informowaä swój zespóĞ o tym, co siö dzieje (a najlepiej równieŘ wyjaķniaä dlaczego), ale powinni- ķcie równieŘ prosiä czĞonków rodziny o opinie i uwaŘnie ich wysĞuchaä. Czy konsultujecie z dzieckiem, dokâd pojedziecie na wakacje? Gdy bödzie miaĞo kilkanaķcie lat, prawdopodobnie wyrazi swojâ opiniö bez pytania, ale co wtedy, gdy dziecko ma dopiero 6 albo 7 lat? Czy rozmawiacie z dzieckiem o tym, Ře zamierzacie kupiä nowy samochód? Czy pytacie je, co o tym sâdzi? Oczywiķcie, Ře nie kupicie lamborghini tylko dla- tego, Ře podoba mu siö ten model, ale moŘecie je zapytaä, jakie udogodnienia sâ dla niego waŘne: duŘo miejsca z tyĞu, bagaŘnik dachowy na deskö surfingowâ czy szyberdach. JeŘeli uwzglödnicie jego opiniö w wyborze nowego samochodu, z pewnoķciâ sprawicie mu ogromnâ przyjemnoķä. Jeķli wszystkie waŘne i mniej waŘne kwestie konsultujecie z dzieckiem, to gra- tulujö. WĞaķciwie to Wy powinniķcie pisaä tö ksiâŘkö, a nie ja, poniewaŘ ja wciâŘ czasami zapominam to zrobiä. Wiem jednak, jak wielkie znaczenie ma dla dziecka to, Ře jest traktowane jak peĞnoprawny czĞonek rodziny. A prawda jest taka, Ře dziecko potrafi bardzo siö przysĞuŘyä w podejmowaniu róŘnych decyzji. Ma mnóstwo pomysĞów — oczywiķcie wiele z nich nie jest moŘliwych do zrealizowania, ale spoķród nich jesteķcie w stanie wyĞowiä bardzo przydatne sugestie, które same z pewnoķciâ nie przyszĞyby Wam do gĞowy, gdybyķcie nie zasiögnöli rady u Waszej pociechy. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 81 REGU’A 29 WytyczajÈc cele, bÈděcie precyzyjni Tö ReguĞö zapoŘyczyĞem ze ķwiata biznesu. Bardzo jâ sobie ceniö. Dobrzy mene- dŘerowie wciâŘ wytyczajâ sobie cele i tworzâ plany dziaĞania, a nastöpnie dâŘâ do ich realizacji. Gdy szef mówi Wam: „Zwiökszcie sprzedaŘ!”, czujecie siö znie- chöceni. Nie macie pojöcia, czy zwiökszenie sprzedaŘy o 10 procent, które osiâ- gnöliķcie w tym miesiâcu, zadziwi go czy rozczaruje. Co wiöcej, macie wraŘenie, Ře Wasz szef równieŘ nie wie, jak powinien zareagowaä na taki wynik — w prze- ciwnym razie powiedziaĞby Wam wprost: „Zwiökszcie sprzedaŘ o 10 procent!”. A zatem wszyscy wiemy, Ře wytyczanie jasnych celów przynosi same korzyķci: wiemy, czego siö od nas oczekuje, i mamy poczucie, Ře nasz szef jest Řywo za- interesowany naszymi wynikami. Dlaczego zatem mówicie swojemu dziecku: „Posprzâtaj ten baĞagan w pokoju” albo „Powinieneķ czöķciej zadbaä o królika”, albo „Nie siedŖ tyle czasu przed komputerem”? Zdajecie sobie sprawö, Ře te sĞowa brzmiâ tak, jakby caĞa sprawa niewiele Was obchodziĞa? Co brzmi bardziej przekonujâco: „Nie siedŖ tyle czasu przed kompu- terem” czy „Twój limit na komputer to dwie godziny dziennie”? Który ko- munikat jest bardziej zrozumiaĞy dla dziecka? Czasami problem polega na tym, Ře niewystarczajâco siö staramy — a czasa- mi po prostu nie bierzemy pod uwagö tego, Ře dziecko moŘe nie zrozumieä, o co nam chodzi. Stwierdzenie „Powinieneķ czöķciej zadbaä o królika” byä moŘe jest dla Was oczywiste, ale dziecko moŘe mieä problemy ze zrozumieniem Waszego polecenia. Czy ma sprzâtaä klatkö raz w tygodniu, czy raz na miesiâc? Czy po- winno dawaä królikowi ķwieŘe sianko dwa razy w tygodniu, a trociny zmieniaä tylko raz na dwa tygodnie? Musicie wyraŖnie okreķliä Wasze wymagania wobec dziecka, jeķli chcecie zmotywowaä je do tego, Řeby wykonaĞo Wasze polecenie, i pokazaä mu, Ře jest dla Was waŘne — a przede wszystkim, jeķli zaleŘy Wam na tym, Řeby zrobiĞo dokĞadnie to, o co je prosicie. 82 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 29 Tö ReguĞö wprowadziĞem w moim domu kilkanaķcie lat temu, gdy poprosiĞem córkö, Řeby wysprzâtaĞa swój pokój. Gdy po jakimķ czasie tam wszedĞem, zoba- czyĞem prawie taki sam baĞagan, jak przedtem. NakrzyczaĞem na niâ, a ona spoj- rzaĞa na mnie naprawdö uraŘona i powiedziaĞa: „Ale ja tu sprzâtaĞam. Zobacz!”. Rzeczywiķcie, zabraĞa wszystkie rzeczy z podĞogi… i na tym skoĠczyĞa porzâdki. Ale w jej przekonaniu zrobiĞa dokĞadnie to, o co jâ poprosiĞem. Wtedy zdaĞem sobie sprawö z tego, Ře wina leŘy po mojej stronie. ByĞem odpowiedzialny za to, Ře w pokoju córki nadal panowaĞ baĞagan, a na dodatek jeszcze potraktowaĞem jâ bardzo niegrzecznie. CZASAMI PROBLEM POLEGA NA TYM, ¿E NIEWYSTARCZAJkCO SI} STARAMY — A CZASAMI PO PROSTU NIE MY¥LIMY. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 83 REGU’A 30 Nie bÈděcie zrzÚdami Niedawno czytaĞem ciekawy artykuĞ o czĞowieku, który badaĞ zjawisko zrzödzenia (ciekawe, jak dĞugo musiano go o to prosiä). OdkryĞ on, Ře jeķli suszymy komuķ gĞowö, Řeby coķ zrobiĞ, to prawdopodobieĠstwo, Ře nas posĞucha, jest mniejsze, niŘ gdybyķmy tego nie zrobili. Jak zatem skĞoniä dziecko do wykonania okreķlonych zadaĠ, nie zamieniajâc siö w zrzödliwych rodziców? Zrzödzenie ma to do siebie, Ře automatycznie sugeruje irytacjö — dlatego wĞaķnie tak go nie lubimy. Prawdziwe zrzödy (problem ten oczywiķcie nie dotyczy Wzorowych rodziców) strofujâ dziecko za to, kim jest, zamiast skupiä siö na tym, co zrobiĞo. „Nie zamknâĞeķ drzwi” — to rozsâdna reprymenda; „Nigdy nie zamykasz drzwi” — to juŘ zrzödzenie. Jeszcze gorszym za- chowaniem jest potöpianie kogoķ za jego charakter. „Nigdy nie myķlisz o innych” albo „Jesteķ okropnâ fajtĞapâ”. JeŘeli bödziecie tak traktowaä swoje dziecko, osiâgniecie efekt przeciwny do zamierzonego. I nikt nie obwini go za to, Ře robi Wam na przekór. Nie ma potrzeby uŘywania irytujâcego tonu ani stosowania osobistych ucieczek. Wystarczy, Ře stanowczo wyrazicie swojâ proķbö i poinformujecie dziecko, co siö stanie, jeŘeli jej nie speĞni. Na przykĞad: „Proszö, odrób lekcje. Jeķli nie zdâŘysz do 18.00, wyĞâczö twój komputer i nie bödziesz mógĞ go wĞâczyä, dopóki nie skoĠ- czysz”. Potem nie wracajcie do tematu aŘ do 18.00. Jeķli dziecko nie speĞni Waszego warunku, wyĞâczcie mu komputer. JeŘeli zawsze bödziecie tak postö- powaä, Wasze dziecko szybko zrozumie, Ře Wasze pogróŘki to nie sâ Řarty. Kiedyķ odwiedziĞem znajomych w porze lanczu. StóĞ kuchenny, przy którym mieliķmy zjeķä posiĞek, byĞ przykryty dzieciöcymi zabawkami, rysunkami, sĞody- czami, klockami lego, kartami do gry i róŘnymi innymi bibelotami. Zapropono- waĞem (nieco zdenerwowany), Ře to posprzâtam. „O, nie”, odpowiedziaĞa go- spodyni. „Nie trzeba. Dzieci siö tym zajmâ”. ZastanawiaĞem siö, w jaki sposób ta kobieta zamierza zmusiä dzieci, Řeby posprzâtaĞy stóĞ, zanim ugotujâ siö warzywa 84 Z A S A D Y R O D Z I C E L S T W A . J A K B Y m D O B R Y M I M k D R Y M R O D Z I C E M REGU’A 30 — przecieŘ jej pociechy byĞy zajöte czymķ innym. Tymczasem ona stanöĞa w drzwiach kuchennych i wesoĞym gĞosem zawoĞaĞa: „Wszystko, co leŘy na stole kuchennym, za 10 minut wylâduje w ķmietniku!”. Dzieci najwyraŖniej byĞy zaznajomione z tâ metodâ i dobrze wiedziaĞy, Ře ich matka nie blefuje. Natychmiast przybiegĞy do kuchni, a 5 minut póŖniej stóĞ byĞ opróŘniony z wszelkich zabawek. ObeszĞo siö bez zrzödzenia, a my mogliķmy w spokoju zjeķä lancz. Moja znajoma wypowiedziaĞa swojâ proķbö tylko raz, poniewaŘ wiedziaĞa, Ře jej dzieci majâ ķwiadomoķä tego, co siö stanie, jeķli jâ zignorujâ. NIE MA POTRZEBY U¿YWANIA IRYTUJkCEGO TONU ANI STOSOWANIA OSOBISTYCH UCIECZEK. Jest jeszcze jedna rzecz, którâ chciaĞbym powiedzieä na temat zrzödzenia. Dzieci potrzebujâ wielu lat na to, Řeby nauczyä siö okreķlonych prac, dlatego nierozsâdne jest wymaganie od nich, Řeby pamiötaĞy o swoich obowiâzkach. Zamiast dener- wowaä siö na dziecko, Ře po raz kolejny zapomniaĞo nakarmiä chomika, oprzyj- cie siö pokusie zrzödzenia i pogódŖcie siö z faktami. Jego zadaniem jest karmienie chomika, a Waszym — przypominanie mu o tym obowiâzku. JeŘeli to zrozumie- cie, atmosfera w Waszym domu zrobi siö o wiele przyjemniejsza. Pozostanie tylko kwestia tego, kto Wam przypomni o tym, Ře trzeba nakarmiä nieszczösnego chomika. R E G U ’ Y N A C O D Z I E ” 85
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Zasady rodzicielstwa. Jak być dobrym i mądrym rodzicem
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: