Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00356 005426 12419052 na godz. na dobę w sumie
Żeglarz jachtowy - teoria i praktyka - ebook/pdf
Żeglarz jachtowy - teoria i praktyka - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 104
Wydawca: Psychoskok Wydawnictwo Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-63548-42-1 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> praktyczna edukacja, samodoskonalenie, motywacja
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Dominik Życki, doskonały teoretyk i praktyk żeglarstwa regatowego, partner Mateusza Kusznierewicza, napisał o pierwszym wydaniu podręcznika recenzję zatytułowaną: 30 lat praktyki na 100 stronach. Powyższe zdanie, a nie oryginalny tytuł, jest wg mnie (pisze Dominik Życki) esencją nowego podręcznika Zbigniewa Klimczaka Żeglarz jachtowy – teoria i praktyka.

Nie jest to typowy podręcznik dla zdających na stopień żeglarza jachtowego. To przede wszystkim spisany zbiór wielu lat doświadczeń autora w żeglowaniu i szkoleniu. To także zbiór porad człowieka, który dla żeglarstwa żyje, który chce, żeby było łatwe, popularne, bezpieczne i etyczne. Autor uczy w Żeglarzu realnego żeglarstwa, przy czym robi to jak dobry kolega, a nie zaś nauczyciel mentorskim tonem. Uczy przede wszystkim rozsądku oraz roztropności.

Książkę można polecić nie tylko nowym adeptom żeglarstwa. Przyda się też instruktorom i osobom już żeglującym. Jest inna niż znane mi podręczniki i naprawdę dobrze się ją czyta. A o przesłaniu prezentowanego tu podręcznika niech świadczy jego motto: Żeglarstwo to nie sport, to charakter (sir Francis Chichester).

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Zbigniew Klimczak z˙EGLARz JACHTOWY TEORIA I PRAKTYKA Ksia˛z˙ke˛ polecaja˛: Żeglarstwo to nie tylko stan naszej wiedzy i doświad czenia. Doświadczenie jest niepełne, jeśli nie zostanie poparte stosownymi cechami naszego charakteru. Taką prawdę wyznawał Generał Mariusz Zaruski, kiedy pisał: „Nie po to marzłem i mokłem na pokładach, aby z Was zrobić sportow-ców, lecz by kształtować Wasze charaktery”. Kilkadziesiąt lat później w swojej książce o samotnym rejsie dookoła świata, podobnie określił to sir F. Chichester: „Żeglarstwo to nie sport, to charakter”.O tym, czy jesteśmy żeglarzami, świadczą zarówno nasze poprawne manewry, wygląd jachtu, nasz stosunek do przyrody i środowiska, do kolegów żeglarzy, jak również przestrzeganie wszystkich pisanych i niepisanych zwyczajów żeglarskich. Starajmy się o tym pamiętać w każdym miejscu i o każdym czasie. Pamiętajmy też, że na kurs nie przychodzi się po to, aby zdobyć „papierek”, ale aby zdobyć rzetelną wiedzę i umiejętności. Zgodny Z programem pZZ˙ Rysunki, dzięki uprzejmości Wydawnictwa Bezdroża sp. z o.o. ul. Pychowicka 7, 30-364 Kraków, pochodzą z nieosiągalnej już książki „Żeglarstwo śródlądowe dla początkujących”. Tegoż autora i wydawnictwa w sprzedaży znajdują się przewodniki: „Polska dla żeglarzy” wyd. I, kolorowe 2010 r. „Chorwacja dla żeglarzy” wyd. I, kolorowe 2010 r. Tekst Copyright © 2010 Zbigniew Klimczak Zdjęcie na okładce Copyright © Monika Lewandowska http://www.istockphoto.com/ Piktogramy w dodatku Copyright © Olek Remesz http://www.pl.wikipedia.org/ Wykorzystano i opublikowano na zasadach określonych w licencji: Creative Commons Attribution ShareAlike 3.0 http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/deed.pl ISBN 978-83-63548-42-1 Wydawca Wydawnictwo Psychoskok http://www.wydawnictwo.psychoskok.pl ŻEGLARZ JACHTOWY TEORIA I PRAKTYKA KURSANTOM I SAMOUKOM POD ROZWAGĘ Od kilku lat do prowadzenia jachtów o długości do 7,5 m nie są wymagane żadne uprawnienia, co nie znaczy, że wiedza i umiejętności stają się zbędne. Podręcznik ten zawiera materiał niezbędny do opanowania wiedzy wymaganej na egzaminie na patent żeglarza jachtowego, który to patent daje nam już bardzo poważne uprawnienia, o czym opowiem w dalszej części. Jeśli dysponujemy wła- snym jachtem do długości 7,5 m, możemy skorzystać z tego, że zdobycie patentu nie jest konieczne, lepiej jednak opanować minimum wiedzy przed wyruszeniem na wodę. Możemy się uczyć sami, możemy też iść na kurs w jakiejś szkole żeglarskiej. W tym drugim wypadku postarajcie się, aby to była dobra szkoła. Żeglarstwo to jednak nie tylko stan naszej wiedzy i doświadczenia. Doświadczenie jest niepełne, jeśli nie zostanie poparte stosownymi cechami naszego charakteru. Taką prawdę wyznawał Generał Mariusz Zaruski, kiedy pisał: „Nie po to marzłem i mokłem na pokładach, aby z Was zrobić sportow- ców, lecz by kształtować Wasze charaktery”. Kilkadziesiąt lat później w swojej książce o samotnym rejsie dookoła świata, podobnie określił to sir F. Chichester: „Żeglarstwo to nie sport, to charakter”. O tym, czy jesteśmy żeglarzami, świadczą zarówno nasze poprawne manewry, wygląd jachtu, nasz stosunek do przyrody i środowiska, do kolegów żeglarzy, jak również przestrzeganie wszyst- kich pisanych i niepisanych zwyczajów żeglarskich. Starajmy się o tym pamiętać w każdym miejscu i o każdym czasie. Pamiętajmy też, że na kurs nie przychodzi się po to, aby zdobyć „papierek”, ale aby zdobyć rzetelną wiedzę i umiejętności. Piszę tu tylko o przyszłych kursantach, ale rekomenduję ten podręcznik również instruktorom. Zaoszczędzą wiele czasu, którzy, tak jak ja, musieliby poświęcać na przygotowanie się do zajęć. ZbigniewKlimczak  ŻEGLARZ JACHTOWY TEORIA I PRAKTYKA SPIS TReścI Wstęp ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 7 TeORIA ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������8 BUDOWA JAcHTU �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������8 Podstawowe nazewnictwo części składowych jednomasztowego jachtu śródlądowego 8 Zasady bezpiecznego posługiwania się instalacjami na jachcie �����������������������������������������������������17 Podstawowe elementy i obsługa współczesnego jachtowego silnika przyczepnego ������18 TeORIA ŻeGLOWANIA ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 19 Kursy jachtu względem wiatru (pozornego) ��������������������������������������������������������������������������������������������19 Pływalność jachtu ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������21 Stateczność jachtu ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������21 Powstawanie sił aerodynamicznych na żaglu �����������������������������������������������������������������������������������������2 Zawietrzność i nawietrzność jachtu ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������27 Praca steru������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������28 LOcJA ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������29 Znaki nawigacyjne �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������29 Oznakowanie granic szlaków wodnych ������������������������������������������������������������������������������������������������������0 Zagrożenia i przeszkody żeglugowe, informacje o budowlach hydrotechnicznych �����������0 MeTeOROLOGIA �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������4 Skala Beauforta ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������4 Ciśnienie ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� Chmury ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������ Zakłócenia siły i kierunku wiatru ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������6 Wiatry okresowe ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������7 Zjawiska umożliwiające przewidywanie pogody �����������������������������������������������������������������������������������7 Komunikaty meteorologiczne �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������8 RATOWNIcTWO ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������9 Środki bezpieczeństwa i sposoby posługiwania się nimi ������������������������������������������������������������������9 Wywrotka jachtu – zachowanie się załogi i ratowanie wywróconego jachtu �������������������������9 Wypadki wymagające udzielenia pomocy �����������������������������������������������������������������������������������������������40 PRZePISY �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 42 Zasady zachowania się na jachcie, obyczaje żeglarskie, flagi i bandery ������������������������������������� 42 Zasady organizacji regat – podstawowe przepisy ���������������������������������������������������������������������������������44 Ochrona środowiska ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������47 Inne ważne wyciągi z przepisów ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������48  ZbiGniEW KLimCZAK PRAKTYKA ŻeGLARSKA ������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 7 Węzły żeglarskie ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������8 MANeWROWANIe JAcHTeM ����������������������������������������������������������������������������������������������������� 6 Zwrot przez sztag ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������66 Zwrot przez rufę ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������68 Cyrkulacja �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������69 Manewr „człowiek za burtą” �����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������70 Manewr monachijski ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������7 Podejście do boi ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 74 Podchodzenie do pomostu ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������78 Odchodzenie od pomostu ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������80 Stawanie na kotwicy ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������81 Bieg wsteczny ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������82 Manewrowanie na keczu������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������82 Komendy ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������84 Komentarz dodatkowy ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������8 eGZAMIN PRAKTYcZNY ������������������������������������������������������������������������������������������������������������86 DOBRe RADY �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������88 Żeglowanie w trudnych warunkach �������������������������������������������������������������������������������������������������������������88 ZDOBYŁeś PATeNT I��� ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������88 Kładzenie i stawianie masztów ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������90 Wchodzenie do portów – cumowanie ��������������������������������������������������������������������������������������������������������90 Śluzowanie ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������91 Żeglarski savoir-vivre ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������92 Dodatek ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 9 System kardynalny i trochę o systemie bocznym ����������������������������������������������������������������������������������9 Oznakowanie szlaków śródlądowych ���������������������������������������������������������������������������������������������������������9 Oznakowanie granic szlaku żeglownego ���������������������������������������������������������������������������������������������������99 Oznakowanie miejsc niebezpiecznych i przeszkód żeglugowych����������������������������������������������101 6 ŻEGLARZ JACHTOWY TEORIA I PRAKTYKA WsTęp Nim rozpoczniecie „studiowanie” wiedzy, warto dowiedzieć się, jakie musicie spełnić warunki oraz jakie nabędziecie uprawnienia. Polska należy do nielicznych krajów, w których od prowadzą- cego jacht wymaga się zdobycia stosownych uprawnień. Co prawda powoli następuje liberalizacja przepisów, ponieważ obecnie dla jachtów do 7,5 m długości uprawnienia nie są wymagane. Inną sprawą jest to, czy jakaś firma wypożyczy Wam jacht bez dokumentu. Niektóre, nieliczne, czynią to. W innych krajach ludzie również się szkolą, i to intensywniej niż w Polsce, i zdobywają Certyfikat Kompetencji. U nas dokument stwierdza, do czego jesteś upoważniony, a tam – co potrafisz. Niby różnica niewielka, ale w Polsce nieszczęśliwie utarło się przekonanie (mylne zresztą), że celem kur- su jest zdobycie patentu. Patent stał się towarem rynkowym i został narażony na różnego rodzaju patologie. Jak go zwał tak go zwał, zapamiętajcie, że Waszym celem jest zdobycie wiedzy i umiejętności. Bez tego ten dokument nie ma żadnej wartości. 1. Patent ŻEGLARZA JACHTOWEGO (ż.j.) uprawnia do prowadzenia jachtów żaglowych z pomocniczym napędem mechanicznym, lub bez niego, po wodach śródlądowych bez ogra- niczeń oraz do prowadzenia jachtów żaglowych z pomocniczym napędem mechanicznym, lub bez niego, o długości całkowitej do 8,5 m po wodach morskich w strefie do 2 Mm od brzegu w porze dziennej.Osoby, które nie ukończyły 16 roku życia realizują przyznane upraw- nienia pod nadzorem osoby pełnoletniej, posiadającej co najmniej patent żeglarza jachtowego (ż.j.). 2. Od kandydata na patent żeglarza jachtowego (ż.j.) wymaga się: – ukończonych 12 lat, – zaświadczenia o dobrym stanie zdrowia, – w przypadku osoby niepełnoletniej pisemnej zgody rodziców, – ukończonego szkolenia na stopień żeglarza jachtowego (ż.j.), – zdania z wynikiem pozytywnym egzaminu przed Komisją Egzaminacyjną PZŻ. To jest aktualny stan prawny. W sierpniu 2010 r., Prezydent podpisał ustawę o sporcie i na jej podstawie Minister Sportu i Turystyki może wprowadzić inne rozwiązania. 7 ZbiGniEW KLimCZAK T E O R i A bUDOWA JACHTU PODSTAWOWe NAZeWNIcTWO cZĘścI SKŁADOWYcH JeDNOMASZTOWeGO JAcHTU śRóDLąDOWeGO Jachtami nazywa się wyłącznie jednostki pływające służące do celów sportowych i turystycznych. Jachty dzielimy według różnych kryteriów. Będą więc jachty morskie i jachty śródlądowe, jachty ża- glowe i jachty motorowe oraz jachty będące połączeniem pozostałych typów. Do niedawna dzielo- no również jachty na zatapialne, lecz niewywracalne i na jachty wywracalne, lecz niezatapialne. Te pierwsze wiązano ze statecznością ciężaru, a te drugie ze statecznością kształtu. Nim powiem, co to są stateczność kształtu i stateczność ciężaru, od razu powiedzmy, że taki podział, aczkolwiek spotykany w niektórych podręcznikach, nie ma żadnych podstaw teoretycznych. A teraz – w wielkim skrócie, bo wrócimy do tematu stateczności jeszcze nie raz – stateczność kształtu, jak sama nazwa mówi, wią- że się z kształtem kadłuba. Im kadłub szerszy na linii wodnej i im wyższe ma burty, tym jest bardziej stateczny. Ale jego stateczność zależy też od jego ciężaru, i to wynikającego z masy własnej – ciężaru załogi, ale też pewna grupa jachtów posiada zabudowany dodatkowy balast, mający za zadanie po- prawić stateczność jachtu. Jachty dzielimy jeszcze na: mieczowe, balastowe i mieczowo-balastowe. Rozwój technologii budowy jachtów spowodowany koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa na wodzie, spowodował, że, dzięki posiadaniu przez jachty komór wypornościowych o określonej wyporności, jacht taki po wywrotce nie tonie. Regulują to szczegółowe przepisy. Program szkolenia na żeglarza jachtowego wymaga znajomości 3 typów jachtów, ze względu na rodzaj osprzętu żaglowego, są to: ket, slup i kecz. Poniżej pokazane są różne typy ożaglowania, a ich kolejność, z wyjątkiem ożaglowania rejowego, jest zgodna z historycznym rozwojem kształtu żagli. 8 Rysunek 1� Rodzaje ożaglowania i typy ożaglowania ŻEGLARZ JACHTOWY TEORIA I PRAKTYKA Uwaga: jol ma urządzenie sterowe pomiędzy grotmasztem a bezanmasztem, natomiast urządzenie sterowe kecza znajduje się za bezanmasztem. GŁÓWNE CZĘŚCI JACHTU Aby usystematyzować w jakiś sposób omawianie tak obszernego materiału, podzielimy jacht na 5 głównych części. 1. Kadłub 2. Ożaglowanie 3. Olinowanie 4. Omasztowanie 5. Wyposażenie Rysunek 2� Jacht śródlądowy, kabinowy, typu slup Wchodzimy w zaczarowaną krainę słów, w większości nam nieznanych i na pierwszy rzut oka trudnych do przyswojenia. Nie martwcie się i spokojnie oswajajcie się z nimi. W lecie będziecie na jachcie kilkanaście dni i codziennie będziecie się z tymi „znajomymi” spotykać. Ani się obejrzycie, jak one wszystkie same zadomowią się w Waszych głowach. 9 ZbiGniEW KLimCZAK Na rysunku 2 mamy typowy jacht, na jakim będziecie się szkolić, a potem żeglować. Będzie to jacht balastowo-mieczowy, jako najbardziej przydatny do pływania po wodach śródlądowych. Po wciągnięciu miecza taki jacht z powodzeniem dochodzi do brzegu. Przód jachtu nazywamy dziobem, a tył rufą. Boki jachtu to burty – lewa i prawa. Rufa jachtu za- kończona jest pawężą. Widzimy tu postawiony na kadłubie maszt, olinowanie, które go podtrzymuje, i wciągnięte żagle. KADŁUB Patrząc dalej na rysunek 2, z przodu mamy więc dziób, a z tyłu rufę, która zakończona jest pawężą. Na pokładzie widzimy nadbudówkę, pod którą znajduje się kabina dla załogi. Tam śpimy, gotujemy i jemy, a czasem, gdy pada, gramy w karty lub śpiewamy szanty. Zaraz za nadbudówką, w kierunku rufy, znajduje się kokpit. Jest to miejsce dla sternika i, ewentualnie, załogi, jeśli jest ładna pogoda. Od dziobu do nadbudówki jest pokład dziobowy, a za kokpitem, aż do pawęży, pokład rufowy. Na rufie, dziobie i w ławkach w kokpicie znajdują się schowki na osprzęt i nasze bagaże. Nazywamy je bakistami. Bakisty znajdują się też w kabinie, pod materacami, a na ścianach (burtach) jachtu też coś jest dla naszej wygody – schowki, które nazywamy jaskółkami. Miejsce do spożywania posiłków to mesa, a do przygotowywania posiłków to kambuz. Aby łatwiej można było wychodzić z jachtu, część nadbudówki jest odsuwana. Na wodach śródlądowych spotykamy głównie jachty drewniane i z tworzyw sztucznych. Szkie- let jachtu drewnianego i nazwy jego części pokazane są na rysunku 3. Budowę takiego jachtu za- czynamy od zmontowania szkieletu, który następnie obudowujemy, czyli poszywamy. Ten kon- kretny jacht ma poszycie sklejkowe. Jak mocne mogą być takie jachty, widać na przykładzie jachtu, którym okrążył świat Richard Konkolski, Czech mieszkający kiedyś w Polsce. Wybrał konstrukcję Zbigniewa Milewskiego, wydanie morskie „Zośki”. Jacht ten jest właśnie pokrywany sklejką, a ra- czej był, bo to konstrukcja lat 60. Jacht ten do dziś podoba się znawcom z powodu swojego rasowe- go kształtu, który wyróżnia się szczególnie na tle dzisiejszych hotelowców. Poniżej widzimy klasyczną konstrukcję jachtu drewnianego z poszyciem, w tym wypadku, sklejkowym. Dzisiaj na jachty drewniane stać tylko najbogatszych, dominują więc laminaty. Pa- trząc na liczbę części tej konstrukcji, możecie się cieszyć, bo wasi poprzednicy kilka lat temu mu- sieli umieć nazwać każdą jej cząstkę. Małe jachty mieczowe są na ogół niezapokładowane, natomiast jachty przeznaczone do tury- styki są zapokładowane i posiadają kabinę. Jachty drewniane mogą mieć różne poszycia: wspomniane już sklejkowe, słomkowe, na styk i na zakładkę. W dzisiejszych czasach należą do jachtów luksusowych, ze względu na cenę. Rzadko bo rzadko, ale możemy spotkać jacht, który zamiast pawęży ma również stewę, tym razem tylną. Czyli i z przodu, i z tyłu, wygląda podobnie. Takie jachty nazywamy szpicgatami. Jeśli mówimy o tworzywach na kadłuby, to trzeba dla porządku wymienić jeszcze stal i siatko-beton. 10 ŻEGLARZ JACHTOWY TEORIA I PRAKTYKA Rysunek � Szkielet jachtu mieczowego, drewnianego Prawdziwą karierę jednak zrobiły laminaty, tj. włókno szklane nasycane sztucznymi żywicami. Tworzywo to jest bardzo odporne na warunki atmosferyczne, wytrzymałe konstrukcyjnie i dające się dowolnie formować. Dziś 95 produkcji jachtów to jachty z laminatu. Nie stosuje się jednak lamina- tu do budowy jachtów dłuższych niż 20 m, głównie ze względów wytrzymałościowych. Proces budowy jachtów z laminatu można podzielić na trzy etapy. Pierwszy to budowa modelu kadłuba i innych części, z których potem tworzy się formy (kopyta), w których wykonujemy poszcze- gólne części. Następnie składamy je w całość. Kopyto musi być idealnie gładkie, bo na nim, metodą układania warstw maty szklanej i przesycania jej żywicą, uzyskujemy gotową formę do dalszej pro- dukcji. Forma może być wykorzystana wielokrotnie w procesie produkcji (dzisiaj, chcąc zrobić same- mu dany jacht, szukamy kogoś, kto ma już taką formę, i wypożyczamy ją – nie opłaca się wykonywać tego trudnego procesu samemu). Tak otrzymane skorupy kadłuba i pokładu mają tę wadę, że są mało sztywne. Więc musimy wla- minować odpowiednie wzmocnienia poprzeczne i podłużne. Jacht drewniany zaczynaliśmy budo- wać od szkieletu, a budowę jachtu z laminatu kończymy tą operacją. Tak, w wielkim skrócie, wygląda ten proces. 11
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Żeglarz jachtowy - teoria i praktyka
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: